Wetenschapsnieuws

HIV-VERSPREIDING Seropositieve patiënten die worden behandeld met virusremmers hebben ruim 90 procent minder kans om het hiv-virus op hun seksuele partner over te dragen....

De onderzoekers volgden zes jaar lang ruim 3.400 heteroseksuele koppels in zeven Afrikaanse landen, van wie een van de partners met hiv was besmet. De seropositieve patiënten kregen antivirale middelen als hun afweer drastisch begon te dalen. Van de 349 patiënten die medicijnen kregen, bleken er 103 het virus na seksueel contact te hebben overgedragen op hun partner, maar dat gebeurde slechts in een geval nadat die therapie was begonnen.

Zon koerst op wolk af van botsende deeltjes
STRALING De zon vliegt over honderd jaar door een wolk van heet interstellair gas, meldt een internationaal team van astronomen in The Astrophysical Journal Letters. De wolk bestaat volgens hen uit de restantanten van een supernova en bevindt zich buiten de heliosfeer, het gebied waarin de zonnewind de overheersende bron van deeltjes vormt.

De wetenschap dacht een aardig idee te hebben van wat er voorbij de heliosfeer te vinden was, maar IBEX zette dat beeld op losse schroeven. Deze NASA-kunstmaan trof al eerder een smalle band van deeltjes aan die tot in de interstellaire ruimte reikt. De zonnewind, dachten astronomen, zou lokaal toch verder komen. De verklaring voor het verschijnsel zoeken andere onderzoekers nu in botsingen tussen deeltjes de interstellaire ruimte en die uit een supernovawolk. De zon volgt een baan die door dit botsingsgebied leidt.

Eiwit dat cel doodt zet kankergroei in gang
KANKER Een receptor die in gezonde cellen een rol speelt bij het in gang zetten van de celdood blijkt verantwoordelijk voor de ongeremde groei van kankercellen. Amerikaanse onderzoekers zijn er in cellijnen en in proefdieren in geslaagd om die receptor uit te schakelen waarna de groei van kankercellen stopte. Ze schrijven erover in Nature.

De geprogrammeerde celdood, ook wel apoptose genoemd, wordt in gang gezet als cellen ziek worden of beschadigd raken. Dat gebeurt als een receptor met de naam CD95 door bepaalde eiwitten in gang wordt gezet. Kankercellen blijken vaak een groot aantal van die CD95 receptoren te hebben maar gaan toch niet dood. ‘Twintig jaar lang hebben onderzoekers CD95 gebruikt om kankercellen te doden maar ze bleken de tumorgroei te bevorderen’, aldus een van de betrokken hoogleraren. Verder onderzoek moet uitwijzen wanneer en hoe cellen de functie van die receptor wijzigen van ‘dood’ naar ‘groei’.

Software voorspelt het einde van de ijsbeer
OPWARMING Als het klimaat nog verder verandert, zal dat leiden tot een drastische en plotse afname van het aantal ijsberen, bericht de BBC. Geleerden hebben computermodellen gemaakt waarin gegevens over de lichaamsbouw van de beren, hun gedrag en hun leefomgeving zijn verwerkt. Daarmee kunnen ze naar eigen zeggen beter voorspellen wat er met de populatie gebeurt als beren langer moeten vasten omdat het ijsvrije seizoen langer aanhoudt.

Er is een kantelpunt waarbij het aantal ijsberen in een hoog tempo afneemt, aldus de wetenschappers die hun bevindingen binnenkort publiceren in Biological Conservation.

Sprinkhaan krijgt in zwerm groter brein
PLAAG Sprinkhanen die zich in grote zwermen op gewassen storten hebben grotere hersenen dan solitair levende sprinkhanen, blijkt uit een studie die is gepubliceerd in Proceedings of the Royal Society B. Onderzoekers legden het brein van de sprinkhaan onder een lasermicroscoop. Daaruit bleek dat de gebieden in het brein waarmee de sprinkhanen leren en zaken onthouden groter is bij de dieren die in een zwerm leven. Dat helpt de sprinkhanen overleven in situatie waar voedsel zo schaars is dat de beesten elkaar oppeuzelen.

De hersenen van de solitaire sprinkhanen blijkt beter in het verwerken van informatie die ogen en neus oppikken. De verandering voltrekt zich na drie generaties, zeggen de wetenschappers.

Het zal wel: computer herkent sarcasme
SOFTWARE Israëlische onderzoekers hebben software ontwikkeld die in staat is sarcasme te ontdekken in elektronische teksten, meldt New Scientist. Ze presenteerden hun bevindingen afgelopen week op een conferentie in Washington.

De geleerden lieten computers oefenen met recensies van producten die in de webwinkel van Amazon.com worden aangeboden en een willekeurige greep uit berichten op Twitter. In die berichten hadden proefpersonen de sarcastische zinnen aangemerkt. Bij een proef liep het oordeel van de software en drie vrijwilligers aardig gelijk op: bij de Amazon-recensies wezen ze in 77 procent van de gevallen dezelfde sarcastische opmerkingen aan, bij de Twitter-meldingen waren ze het 88 procent van de tijd eens.

Meer over