Wervelend ijsballet is zo nu en dan zinsbegoochelend

Swan Lake door het Sint-Peterburg State Ice Ballet. Choreografie: Konstantin Rasadine. Gezien: 21 mei. Koninklijk Theater Carré, Amsterdam. Optredens t/m 25 mei....

In het ballet Het Zwanenmeer zijn de zwemvliezen van de zwanen vervangen door satijnen spitzen met harde neuzen. In het ijsballet Swan Lake staan ze op glimmend staal. Op de keper beschouwd is dat even maf, alleen zijn we dat laatste net even minder gewend. IJsballet was in Nederland niet eerder te zien.

Het Petersburgse Staats IJsballet brengt in Carré deze week een korte reeks van voorstellingen van de ijsballetten Swan Lake en The Sleeping Beauty; Beide in de bewerking van de voormalige Kirov Ballet-solist Konstantin Rasadin.

Op een ijsvloer van een beperkt formaat voeren vijfentwintig 'dansende schaatsers' of 'schaatsende dansers' Swan Lake op, in krap twee uur. Lang genoeg om dit curieuze fenomeen met verwondering en ook bewondering te bekijken.

Rasadin kortte Petipa's ballet flink in. De nadruk komt vooral te liggen op het pure danswerk dat ook in het authentieke ballet het aantrekkelijkst is. Uit de eerste Paleis-acte zijn dat de feestelijke walsen ter ere van de jarige Prins Siegfried (Pavel Ivanov), uit de derde acte de diverterende dansen van Spaanse, Hongaarse en Russische oorsprong. Maar het dichtst in de buurt van ballet komen de oorspronkelijk door Lev Ivanov gechoreografeerde 'witte actes' met de Zwanenkoningin Odette en de betoverde zwanen.

De twaalf danseressen glijden zo natuurlijk over het ijs dat je je begint af te vragen hoe 'gewone' dansers dat ook weer doen. Nu lenen de spiralen, de diagonalen en de (half-)ronde formaties zich ook uitstekend voor uitvoering op de schaats. Schijnbaar ongehinderd door enige weerstand glijdt het twaalfkoppige corps de ballet sierlijk over het bevroren meer. Hun wervelende vaart heeft soms een zinsbegoochelend effect. Verbijsterd nauwgezet is de luchtige variatie van de Kleine Zwaantjes, met pizzicato op de schaatspunten. En de grands pas de deux van Siegfried met Odette en Siegfried met Odille (met Olga Koevasjova in de dubbelrol) zijn lyrisch en uitdagend.

Maar echt betoverend wordt dit ijsdansen toch niet, hoogstens charmant. Spetterend showwerk à la Holliday on Ice ontbreekt, evenals virtuoos stuntwerk zoals in het sportieve kunstrijden. Deze schaatsers behoren niet tot de top. Maar met elkaar maken ze wel een kunstig ijsballet waarbij je zelfs het onbeholpen wiebelige stilstaan in de zwanenposes op de koop toe neemt. En dat de schaatsers bij het afgaan steeds over een randje moeten springen, merk je slechts als het fout gaat, een enkele keer.

Isabella Lanz

Meer over