OverzichtMaatregelen coronacrisis

Welke maatregelen treffen andere landen tegen het coronavirus?

Een ‘alomvattend beschermingsschild voor werknemers en bedrijven’ tegen de ‘economische oorlog’ die het coronavirus met zich meebrengt; regeringen in heel Europa trekken miljarden uit om de crisis te bestrijden.  

Een geïmproviseerde afhaalservice in Duitsland.Beeld Reuters

Duitsland: experts verwachten over drie weken eerste golf faillissementen

Volkswagen heeft dinsdagmorgen een productiestop voor onbepaalde tijd aangekondigd en in de Duitse media gaan geruchten dat vliegtuigbouwer Airbus binnenkort staatssteun nodig heeft.

Experts verwachten in drie tot vier weken de eerste golf van faillissementen, vooral in de detailhandel, waar per dag ruim een miljard verlies wordt geleden. Corona bezorgt de grootste economie van Europa hartritmestoornissen.

Als een van de eersten kwam de Duitse regering vorige week met maatregelen om de economie te ondersteunen. ‘Een alomvattend beschermingsschild voor werknemers en bedrijven’, zei minister van Economische Zaken Peter Altmaier (CDU). Zijn collega op Financiën prefereerde oorlogstaal en sprak van een ‘bazooka’ tegen de gevolgen van Corona.

De ministers beloofden dat het Duitse bedrijfsleven voorlopig onbeperkt geld kan lenen bij de Duitse staatsbank KFW, Kreditanstalt für Wiederaufbau. Omdat ‘onbeperkt’ weliswaar gul, maar misschien ook wat vaag klinkt, voegde Altmaier eraan toe dat de KWF in elk geval ‘een half biljoen euro’ aan kredieten beschikbaar kan stellen, maar eventueel ook nog meer.

In veel andere landen zou zo’n uitspraak naar grootspraak klinken, maar Duitsland verkeert economisch nu nog in een blakende gezondheid en de regering oogst al jaren historische begrotingsoverschotten – 45 miljard in 2019.

De ministers presenteerden het plan als een drietrapsraket. De eerste stap bestaat behalve kredietverstrekking uit het uitbreiden van de deeltijd-WW. Als het virus zich dieper in het land heeft gevreten, volgt stap twee waarin de voorwaarden om kredieten op te nemen worden versoepeld en de regering ‘meer miljarden in bestaande subsidiepotjes steekt’.

Als de situatie echt ernstig wordt, bijvoorbeeld als de productie door het virus grotendeels dreigt stil te vallen en toeleveringsketens van essentiële goederen worden onderbroken, wil de Duitse regering overgaan tot conjunctuurprogramma’s en eventuele staatssteun.

Na kritiek uit de oppositie en door zzp’ers, vooral uit de cultuursector, beloofde minister Scholz maandag ook een regeling voor de ongeveer 5 miljoen Duitse zzp’ers en kleine ondernemers, die niet zo veel hebben aan kredieten vanwege de van overheidswege opgelegde beperkingen, zoals het sluiten van de meeste winkels en culturele instellingen. Waarschijnlijk komt er ook voor hen een fonds bij staatsbank KFW, waarmee winkeliers bijvoorbeeld de huur kunnen blijven betalen. Ook wil de regering het voor zzp’ers eenvoudiger maken aanspraak te maken op een uitkering.

Het Louvre in Parijs is al langer gesloten, de straten van Parijs nu ook. Beeld Joris Van Gennip

Frankrijk voert ook ‘economische en een financiële oorlog’ tegen coronacrisis

Volgens de Franse minister van Financiën Bruno Le Maire is Frankrijk niet alleen ‘in oorlog met het virus’, zoals president Macron maandagavond tot vijf keer toe zei, maar ook verwikkeld in een ‘economische en een financiële oorlog’. Die strijd zal ‘lang en gewelddadig’ zijn, aldus de minister.

‘Geen enkel bedrijf, ongeacht de grootte, zal worden overgeleverd aan het risico failliet te gaan’, had president Macron in zijn toespraak gezegd. ‘Niemand in Frankrijk zal zonder financiële middelen komen te zitten.‘

De regering gaat een steunfonds van 45 miljard euro optuigen waarmee getroffen bedrijven en hun personeel worden bijgestaan. Werknemers die door de gevolgen van de pandemie technisch gedeeltelijk of geheel werkloos zijn geraakt, zullen door de staat worden gecompenseerd. De overheid gaat hun salaris betalen, met een maximum van vierenhalf keer het minimumloon. Frankrijk hoopt dat de economie op die manier zo snel mogelijk kan worden ‘gereboot’ als de coronacrisis eenmaal achter de rug is.

De Franse staat stelt zich daarnaast voor een bedrag van 300 miljard euro garant voor alle af te sluiten bedrijfsleningen, zodat ondernemingen die door toedoen van de pandemie in financiële moeilijkheden zitten geld kunnen blijven lenen bij hun banken.

In Frankrijk zijn onder meer grote zorgen om het voortbestaan van de talloze cafés, restaurants en ‘niet- essentiële winkels’ die sinds zaterdagnacht dicht moeten blijven. Zij hoeven de komende periode geen belastingen en sociale afdrachten af te staan, net als andere kleine en middelgrote ondernemingen. Die betalingen worden opgeschort en zo nodig zelfs kwijtgescholden. Bedrijven die in financieel zwaar weer dreigen te raken, worden voorlopig ook vrijgesteld van huurverplichtingen en gas-, water- en lichtrekeningen.

Voor zelfstandigen en kleine bedrijven met een jaaromzet tot 1 miljoen euro komt er een noodfonds van 2 miljard euro. Wie kan aantonen dat zijn omzet in maart tenminste 70 procent lager is dan in maart vorig jaar, krijgt een ‘vaste compensatie’ van 1.500 euro. Vermoed wordt dat die regeling, waarvoor zo’n 600 duizend bedrijven in aanmerking zouden komen, ook in april zal gelden. De regering beoogt daarmee niet alleen winkeliers en horeca-uitbaters tegemoet te komen, maar onder meer ook transportbedrijven en ondernemingen in de culturele sector en toerismebranche.

In Lombardije wordt een coronapatiënt de nieuwe intensive care-afdeling binnengereden.Beeld AFP

Italiaanse premier trekt 25 miljard euro uit ‘om een dijk te bouwen’ voor economie

Omdat ‘zwabbers alleen niet voldoende zijn een vloed te lijf te gaan’, stelt de Italiaanse premier Giuseppe Conte 25 miljard euro extra beschikbaar ‘om een dijk te bouwen’.

Omdat het coronavirus in Italië dinsdagavond al meer dan 31 duizend mensen had besmet, en er in de afgelopen drie dagen bovendien 1.059 mensen stierven aan het virus, zal het waarschijnlijk nog weken duren eer de meeste winkels, restaurants, bedrijven en hotels weer open mogen. Om de gigantische economische gevolgen van die beslissing zo veel mogelijk op te vangen, presenteerde Conte maandagavond een verregaand economisch reddingsplan.

Zo worden er miljarden extra euro’s in de gezondheidszorg geïnvesteerd, komen er extra fondsen voor getroffen bedrijven en families, net als een reeks staatsgaranties voor de banken.

Die laatste zijn bedoeld opdat families die in de financiële problemen terechtkomen, tijdelijk het aflossen van een hypotheek of banklening kunnen stopzetten. Ook is er gedacht aan zzp’ers en seizoenswerkers: als zij geen inkomsten hebben, kunnen ze een speciale uitkering aanvragen van 600 euro. Eenzelfde bedrag is gereserveerd voor ouders, die recht hebben op 600 euro ‘babysit-vergoeding’, omdat de scholen tot tenminste 3 april gesloten blijven.

Nog een aantal specifieke maatregelen: het is voor bedrijven verboden werknemers te ontslaan vanwege deze crisis, het ouderschapsverlof wordt opgerekt naar vijftien dagen, in de maanden maart en april mogen mensen die voor een gehandicapt familielid zorgen twaalf in plaats van drie dagen per maand betaald verlof opnemen en iedereen die noodgedwongen in quarantaine moet, mag dat opgeven als ziekteverlof en zal dus gewoon worden doorbetaald.

Vanwege de corona-uitbraak moet Italië zich volgens analisten opmaken voor haar vierde recessie in slechts twaalf jaar tijd. Dat betekent dat bedrijven die toch al weinig vet op hun botten hadden, nu alweer worden geconfronteerd met problemen. Kijk alleen al naar de beurs in Milaan, waar de waarde van de ruim tweehonderd ingeschreven bedrijven in slechts drie weken tijd met 40 procent afnam.

Omdat ook Conte toegaf dat het maandagavond gepresenteerde reddingsplan niet voldoende zal zijn van die klap te herstellen, sluit hij toekomstige noodmaatregelen niet uit. Daarmee is het uitgesloten dat Italië zich dit jaar aan de Europese budgetregels zal houden.

Patrouille in Burgos om te zorgen dat iedereen binnen blijft. Beeld Getty

Spanje trekt eenvijfde van bbp uit in bestrijding schade coronacrisis

Spanje trekt maar liefst 200 miljard euro uit om de coronacrisis op te vangen. Het is een ontzagwekkend bedrag, dat gelijk staat aan 20 procent van het bbp. ‘We laten niemand in de steek’, benadrukte de socialistische premier Pedro Sánchez dinsdag tijdens een persconferentie (waarbij de pers thuis meekeek).

Nu een groot deel van de winkels en de gehele horeca op last van de regering gesloten zijn, krijgt de Spaanse economie een zware klap. De vorige crisis ligt in Zuid-Europa nog vers in het geheugen en ging in Spanje gepaard met een lange reeks aan huisuitzettingen. Het is de reden dat de regering nu alles op alles zet om huiseigenaren te beschermen: werknemers die als gevolg van de corona-epidemie worden ontslagen of zelfstandigen die hun inkomsten drastisch zien teruglopen, hoeven hun hypotheek niet te betalen. ‘Niemand zal zijn woning verliezen’, beloofde Sánchez.

Daarnaast wordt het verboden gas, water en licht af te sluiten bij mensen die krap bij kas zitten. Hetzelfde geldt voor telefoon en internet – onmisbaarder dan ooit nu de bevolking wekenlang zit opgesloten in huis.

Spanje haalt bovendien net als Duitsland een financiële bazooka van stal: 100 miljard is bestemd om garant te staan voor de leningen van bedrijven, nadrukkelijk ook de kleinere. Het is de enige manier om te voorkomen dat de gedwongen sluiting de nekslag wordt voor al die barretjes en winkeltjes die de Spaanse steden en dorpen hun charme geven.

Voor werknemers is geregeld dat ze een tijdelijke werkloosheidsuitkering kunnen krijgen. Ze blijven dan in dienst bij hetzelfde bedrijf, maar worden betaald uit de pot voor sociale zekerheid. Al meer dan 100 duizend mensen kwamen op de bank te zitten via deze regeling. Bij bedrijven als Seat, Burger King, Iberia en vele andere worden duizenden mensen tegelijk naar huis gestuurd.

In Spanje heb je normaal gesproken pas recht op een werkloosheidsuitkering als je langer dan een jaar premies hebt afgedragen. Die eis wordt losgelaten: iedere werkende kan aanspraak maken op de toelage, die ongeveer 70 procent van het loon bedraagt. Zelfstandigen kunnen gemakkelijker een tegemoetkoming krijgen voor het ‘stopzetten van hun activiteiten’, die feitelijk gelijk staat aan een werkloosheidsuitkering.

Het Spaanse kabinet besteedt 30 miljoen euro aan de zoektocht naar een vaccin tegen het coronavirus.

Meer over