Wel of niet, in 18 seconden

Licht is het thema van de ZomerExpo 2014 in het Haagse Gemeentemuseum. Een jury koos uit 3.000 werken. Alles is te koop.

BART DIRKS

DEN HAAG - Hoe zou de wereld eruitzien als de zon geen licht gaf, maar beton over ons uitstortte? Die vraag inspireerde beeldend kunstenaar Janneke Kornet (Utrecht, 1987) tot sobere maquettes van mdf-plaat. Door de ramen en deuren van de lege ruimten valt geen bundel zonlicht, maar een blok beton; de vertrekken worden zodoende niet verlicht, maar verduisterd.

De zon heeft juist ongenadig hard geschenen in het schilderij van Kiek Haket (Pijnacker, 1974). Rood verbrand is het boos omkijkende meisje, maar dwars over haar rug loopt een witte streep van het bikinibandje, net als bij de rand van haar zwembroek. Sorry Lola heet het doek.

De maquette en het portret zijn twee uitersten in de ZomerExpo 2014 in het Gemeentemuseum Den Haag. 1.745 kunstenaars, van jong tot gevestigd, stuurden dit voor jaar werk in rond het thema Licht. In Amsterdam, Arnhem en Leidschendam bracht een dagjury telkens 1.000 werken terug tot 200, zonder de naam van de makers te kennen. Een avondjury dikte de voorselecties in tot 83 per locatie.

'Beoordelen is het niet, want dan moet je je keuze ook kunnen beargumenteren', zegt directeur Carlien Oudes van de organiserende stichting ArtWorlds. 'Het is eerder een keuze van de dag, gemaakt in 18 seconden per werk, bij handopsteking. Het is gevoelsmatig, intuïtief.'

De in totaal 248 schilderijen, foto's, video's, sculpturen en objecten vullen nu zes zalen en een aantal kabinetten van het Gemeentemuseum. Het was aan curator Doede Hardeman om er een samenhangend geheel van te maken. 'Het inrichten van een tentoonstelling vind ik het allerleukste van mijn werk. Doorgaans maak je zelf een selectie rond een thema of een kunststroming. Hier is de variatie groter dan gewoonlijk en was de keuze al volledig door anderen gemaakt.'

Hardeman begon thuis op de vloer met behulp van foto's van alle werken overeenkomsten en contrasten te zoeken. 'Werken die niets met elkaar te maken hebben, kunnen elkaar toch versterken. Ik was in mijn nopjes toen ik zag dat twee foto's elkaar perfect aanvulden. Bleken ze van dezelfde maker te zijn.' Elke zaal heeft een eigen sfeer en emotie gekregen. Zo hangen in de eerste zaal vooral kleurrijke natuur en landschappen, terwijl de tweede zaal juist abstract en ingetogen is. 'Je ziet niet het licht, maar wat het aanraakt', zegt Hardeman.

Licht is de vierde ZomerExpo op rij. In 2012 was het thema Aarde, in 2013 Liefde. Critici vinden de formule niet passen bij een museum: door de snelle, anonieme selectie komt rijp en groen door elkaar te hangen en krijgt werk van amateurs ten onrechte een 'museale' status.

Curator Doede Hardeman wuift die bezwaren weg. 'Hiermee bereiken we juist duizenden mensen die anders zelden of nooit in een museum komen. Hier kun je met onbekende kunstenaars kennismaken en kunnen galeriehouders nieuwe contacten leggen.'

Volgens Carlien Oudes van ArtWorlds biedt de expositie een 'dwarsdoorsnede van de hedendaagse beeldende kunstbeoefening'. Ook bij een snelle juryselectie komen volgens haar kwaliteit en vakmanschap bovendrijven. 'Van alle aanmeldingen heeft 56 procent een kunstacademische achtergrond. Bij de geselecteerde werken is dat 76 procent. Een goede opleiding zegt dus toch wel iets.'

undefined

Zomerexpo 2014, Gemeentemuseum Den Haag, t/m 31/8. Zomerexpo.nl

Prijskaartje aan de muur

De ZomerExpo is ook een verkooptentoonstelling: bij alle werken hangt een prijskaartje. Sommige galeriehouders klaagden vorig jaar over oneerlijke concurrentie, maar de organisatoren hopen juist nieuwe groepen aan te moedigen kunst te kopen en wellicht te gaan verzamelen. In 2013 werden 69 werken verkocht voor in totaal 44.173 euro. Vooral goedkopere schilderijen en werken in oplage deden het goed.

undefined

Meer over