Weg met megastallen

Landbouw. Het thema speelt in Brabanteen belangrijke rol in de verkiezingsprogramma's van de partijen die meedoen in de provincie. Niet verrassend, want in de provincie wonen en werken veel boeren - de agrarische sector is een van de belangrijkste inkomstenbronnen en ongeveer een derde van de provincie is in gebruik als landbouwgrond. Maar het beroep staat onder druk. Al jaren volgen de jaarlijkse berichten dat er steeds meer boeren stoppen met hun vak elkaar op. En de overgebleven boeren breiden juist uit, of stappen over op glastuinbouw of beginnen een boomkwekerij.


Om maar te beginnen met veeteelt: het woord 'mega-stallen' doemt op in elk programma, in een fiks aantal debatten en peilingen. Kern van de zaak: niemand is voor de bouw van meer van die mega-stallen in de provincie. Het CDA (nu de grootste partij) niet, hoewel bedrijven waarvan de verhuizing al gepland is, gefaciliteerd zullen worden door Gedeputeerde Staten. De SP en de VVD (tweede en derde partij) zijn tegen, evenals GroenLinks, de PvdA, D66, PVV, ChristenUnie/SGP en, niet heel verrassend, de Partij voor de Dieren. Alleen 50PLUS - de partij van Jan Nagel doet voor het eerst mee in Noord-Brabant - is niet op voorbaat tegen. Wel moet er, aldus de partij, 'een herbezinning komen op de landbouw in de provincie'.


Maar er is meer landbouw te vinden in de verkiezingsprogramma's. Want er moet ook ruimte komen voor natuur, in Noord-Brabant, en daarvoor is land nodig. De 'ecologische hoofdstructuur', een samenhangende reeks natuurgebieden, waart ook door Brabant, en door de verkiezingsprogramma's van de partijen. Van de PvdA, de VVD, GroenLinks, SP, D66 en de Partij voor de Dieren mag de provincie de mogelijkheid hebben om landeigenaren te dwingen de grond te verkopen om het land zo in te richten als natuurgebied. 'Als andere manieren niet hebben gewerkt', voegt de PvdA daar aan toe, en de VVD: 'de boer krijgt bij dergelijke 'onteigeningsgevallen' nog steeds een goede prijs voor zijn grond.'


Hebben we een van de meest genoemde ambities als het gaat om landbouw en (intensieve) veehouderij nog niet besproken: het moet duurzamer, duurzamer, duurzamer.


Geen landbouw, wél prominent in de programma's: Essent. De provincie was grootaandeelhouder van het energiebedrijf, maar verkocht het aan het Duitse RWE. Grote vraag: wat moet er met de opbrengsten gebeuren? Investeren in het duurzaam maken van de Brabantse energie, zegt D66. De PvdA wil het daarnaast inzetten voor werkgelegenheid en natuurontwikkeling; ook het CDA investeert liever, net als de VVD. Nee, zeggen PVV en SP: het geld moet terug naar de burgers van Noord-Brabant. Of moet worden geïnvesteerd in cultureel erfgoed (PVV). Want, zo vinden die partijen, de Brabantse belastingbetaler heeft recht op het geld dat hij zo lang aan de provincie heeft betaald via energienota's.


Pieter Sabel


Meer over