Nieuws

Webshoppers kiezen vaker voor ophalen bij afhaalpunt als ze zien dat dit duurzamer is

Als meer mensen hun online bestellingen ophalen bij een afhaalpunt, scheelt dat CO2-uitstoot. Klanten die daar tijdens het afrekenen op worden gewezen, kiezen aanmerkelijk vaker voor deze bezorgoptie. Een eenvoudige aanpassing, toch doen webwinkels dit nauwelijks.

Postpakketten in een Primera-filiaal. Beeld ANP
Postpakketten in een Primera-filiaal.Beeld ANP

Dit is de uitkomst van een proef in opdracht van van het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat en brancheorganisatie Thuiswinkel.org. Onlinewinkelen was de laatste jaren al geëxplodeerd, en mede door de lockdowns groeide de omzet van onlinebestellingen in de detailhandel vorig jaar met ruim 43 procent, volgens het CBS. Hierdoor verschijnen er ook steeds meer bestelbusjes op straat, en die stoten CO2 uit.

De webwinkelbranche zelf wil haar uitstoot in 2025 hebben gehalveerd ten opzichte van 2018. Het zou daarbij schelen als meer consumenten hun pakketje ophalen bij een afhaalpunt, becijferde TNO vorig jaar, al hangt de precieze mate van besparing af van vele factoren. Zo is het van belang dat consumenten hun pakketje lopend of met de fiets afhalen. Wie de auto pakt om één pakketje af te halen, kan in veel gevallen net zo goed of soms zelfs beter kiezen voor thuisbezorgen, als het om het milieu gaat.

Milieuvoordeel

Mensen kiezen eerder voor het afhaalpunt als een winkel ze wijst op het milieuvoordeel, concludeert onderzoeksbureau Dijksterhuis en Van Baaren nu. Het bureau vroeg 1.250 mensen een vragenlijst in te vullen in ruil voor een cadeau, dat ze zelf konden uitzoeken in een webshop. Daarbij kwamen de deelnemers op een pagina terecht waar ze konden kiezen hoe ze hun cadeau wilden ontvangen: vandaag bezorgd, morgen bezorgd, morgenavond bezorgd of ophalen bij een afhaalpunt van PostNL.

Eén groep kreeg hierbij geen enkele informatie over de CO2-impact van de verschillende opties; van hen koos ongeveer 8 procent voor het afhaalpunt. Dit percentage was twee keer zo hoog bij de groepen die wel informatie kregen over de hoeveelheid uitgestoten CO2. Van de deelnemers bij wie ophalen bij een afhaalpunt als standaardoptie was ingevuld, en waarbij hier een groen blaadje naast stond, koos zelfs bijna 30 procent voor bezorging bij een pakketpunt.

Duurzaam gedrag

Die resultaten sluiten aan bij wat we vanuit de psychologie weten over het stimuleren van duurzaam gedrag, zegt Bert van Wee, hoogleraar transportbeleid van TU Delft. Als ze er geen al te ingewikkelde dingen voor moeten doen, zijn mensen bereid duurzaamheid te laten meewegen in hun keuzes – dat geeft een goed gevoel.

Toch zijn er nauwelijks webwinkels die informatie over duurzaamheid geven in het bezorgscherm, volgens Alicja van Ewijk, adviseur duurzaamheid en logistiek van branchevereniging Thuiswinkel.org. Ze komt zo snel tot twee voorbeelden van winkels die dit wel doen: sportwinkel Decathlon en schoenenzaak Omoda. Waarom zo weinig?

‘De checkout is de plek waar het moet gebeuren’, weet Van Ewijk. Winkels zijn als de dood dat klanten die net hebben besloten een bestelling te plaatsen, op het laatste moment alsnog afhaken. ‘Je wil zorgen dat de consument bezig blijft met de aankoop en niet afgeleid raakt. Daarom zijn webwinkels zeer terughoudend met het toevoegen van informatie op die pagina’s.’ Zonde, vindt ze. Ze hoopt dat dit nieuwe onderzoek meer winkels overtuigt informatie te geven over duurzaamheid.

Fietskoeriers

Er zijn meer manieren waarop webwinkels en transportbedrijven kunnen verduurzamen. Zo begonnen onder meer PostNL en onlinewarenhuis Coolblue de afgelopen jaren mondjesmaat te rijden met elektrische bestelbussen. Ook de inzet van fietskoeriers voor pakketbezorging is in opkomst: de dienst Fietskoeriers.nl bezorgde in 2019 bijvoorbeeld al drie keer zoveel pakketjes als een jaar eerder. Dat was dus nog voordat pakketbezorging een nog hogere vlucht nam vanwege de coronacrisis.

Verder bieden onder meer PostNL en DPD al de mogelijkheid om pakketjes en post ‘CO2-neutraal’ te versturen: het bedrijf compenseert de veroorzaakte CO2-uitstoot dan door te investeren in duurzame projecten die dezelfde hoeveelheid CO2 uit de lucht moeten houden. Denk aan het planten van bomen, die CO2 opnemen en opslaan zolang ze leven, of geld steken in wind- of zonneparken, wat CO2-uitstoot terugdringt.

‘In theorie lijkt dit een aardige optie, maar zulke compensatie is ook omstreden’, zegt hoogleraar Bert van Wee erover: het is bijzonder moeilijk in te schatten of compensatieprojecten daadwerkelijk evenveel CO2-uitstoot besparen als beloofd.

Meer over