'We spelen uitgeklede voorstellingen hier'

Nu de Prijs van de Kritiek binnen is, hoopt de leider van het Muziek-Lab dat de kunstfondsen over de brug komen met financiële steun....

amsterdam Een beter moment was werkelijk niet denkbaar. Juist nu het M-Lab naarstig op zoek is naar nieuwe geldbronnen, heeft de Kring van Nederlandse Theatercritici (KNT) de Prijs van de Kritiek 2010 toegekend aan het theater in Amsterdam-Noord.

Koen van Dijk, artistiek leider van het Muziek-Laboratorium, de proeftuin voor nieuw en onbekend muziektheater, is niet alleen vereerd door deze blijk van erkenning van de theaterrecensenten, maar kan zich nu ook nauwelijks voorstellen dat de diverse kunstfondsen waar hij de komende tijd moet aankloppen, de hand op de portemonnee houden.

De financiële ondersteuning door de VandenEnde Foundation loopt eind van dit jaar af, ofschoon deze cultuurstichting het M-Lab niet helemaal in de steek zal laten. Met de subsidie van het ministerie van OC & W komt men een eind, maar daarentegen valt van het bedrijfsleven op dit moment niet veel te verwachten. Tot 2013, als het M-Lab rekent op een stevige bijdrage uit het Amsterdamse Kunstenplan, zal Van Dijk financieel creatief moeten zijn.

Het zou wel heel zuur zijn als geldgebrek het einde van het M-Lab zou betekenen. Koen van Dijk, zoals bijna altijd in zijn theater te vinden, heeft geen moeite om het succesverhaal van het M-Lab te vertellen. In de afgelopen drie jaar zijn tientallen muziektheatervoorstellingen geproduceerd die op geen enkel ander podium een kans zouden hebben gekregen. Talentvolle jonge schrijvers, choreografen, componisten en regisseurs kunnen bij het M-Lab hun stukken laten proefdraaien: vier weken repeteren onder het wakend oog van regisseur Koen van Dijk, en dan vier dagen spelen. En vervolgens hopen dat een commerciële producent de voorstelling oppikt.

Dat laatste is maar mondjesmaat gebeurd. Van Dijk: ‘We spelen hier over het algemeen uitgeklede voorstellingen. Maar toch hebben creatieve producenten het idee dat ze eigenlijk niets meer aan de productie kunnen toevoegen. Dat argument is niet helemaal logisch, want ze nemen wel een kant en klare Fame of Chicago uit het buitenland over. Ook hoor ik uit die hoek met enig dedain beweren dat ze die M-Lab-producties heel leuk voor Amsterdam vinden, maar dat het publiek in de provincie ze niet wil. Dat wordt natuurlijk tegengesproken door schouwburgdirecteuren buiten Amsterdam. Daarom ben ik met een boek met interessante producties langs Vlissingen, Den Haag, Groningen, Heerlen en nog acht steden gegaan. Met die schouwburgen, die een middenzaal hebben met 400 tot 600 stoelen, is afgesproken dat we daar de komende twee jaar twee nieuwe Nederlandse stukken en twee buitenlandse producties spelen. Zij geven ons de garantie dat we in ieder geval uit de kosten komen.’

Deze M-Lab on Tour begint vanavond in De Theater Fabriek in Amsterdam met Into the Woods. Het grimmige sprookje van Stephen Sondheim was drie jaar geleden de eerste M-Lab-productie.

Van Dijk weet aan de succeskant van het M-Lab nog wel meer stenen te stapelen. Het publiek heeft het theater aan de overkant van het IJ de afgelopen jaren goed weten te vinden; de negen Vlaamse Musical Award-nominaties voor de in het M-Lab ontwikkelde musical Ganesha; het Stephen Sondheim-festival was een groot feest; de musical Urinetown, een van de M-Lab verrassingen, is door Van den Ende op het landelijke repertoire gezet.

En dan is er nog de sfeer van het M-Lab, waar veel gerenommeerde artiesten voor vallen en daarom genoegen nemen met een bescheiden salaris. ‘We werken hier met een kleine staf. Elk van ons is een keer per week bedrijfsleider: kijken of de ijskast is gevuld en de kaartjes afscheuren. Musicalactrice Lone van Roosendaal vertelde me dat ze in het M-Lab heeft teruggevonden waarom ze dit vak wilde doen.

‘Dat geldt ook voor mij. Ik kan hier mijn favoriete repertoire brengen, en kan nieuw talent begeleiden. Ik heb door de musical Cyrano, die ik met componist Ad van Dijk heb gemaakt, drie maanden op Broadway gewerkt. Daarna mocht ik zes weken in Tokio aan de slag om ook daar Cyrano op te voeren, en de laatste jaren heb ik door mijn werk voor de musical Amandla! Mandela vele contacten in Kaapstad opgebouwd. En nu ben ik domweg gelukkig in Amsterdam-Noord.’

Meer over