'Waar een arbodienst stopt, daar komen wij'

The Backshop handelt in ergonomische kantooraccessoires. Het bedrijf is twee jaar geleden opgericht, maar directeur Alex Rodi constateert nu al: dit is booming business....

In de showroom van The Back shop schuin tegenover het stadion De Kuip gaat het over blessures. Aan vingers, nek, schouders en armen. Over hoe lang mensen daardoor uit roulatie zijn. Over de kosten van het ziekteverzuim. Over de oorzaken van RSI (Repetitive Strain Injury) of muisarm. En over bedrijven die booming business zien in de handel van ergonomisch verantwoorde computeraccessoires.

'Vooral in het midden- en kleinbedrijf wordt het probleem volkomen onderschat. De onkunde, de onwetendheid en het gebrek aan acceptatie van RSI is bij werkgevers, maar ook bij werknemers groot. Zelfs kennis bij arbodiensten is vaak gering. Voorlichting laat te wensen over. Men roept maar wat. Het toetsenboord vijf centimeter hoger zetten, even rust nemen om de werkdruk te verminderen.' Allemaal lapmiddelen voor een moeilijk te definiëren en moeilijk grijpbare ziekte.

Alex Rodi (43) zegt het rustig, maar heeft het over een verschijnsel waarvan al één op de vijf werknemers in Nederland last heeft. Nederland is met RSI koploper in Europa. Rodi is directeur van The Backshop, een onderneming die bedrijven en arbodiensten adviseert bij de aanschaf van ergonomische computeraccessoires.

Het gaat dan niet om 'rommel', waarschuwt Rodi. 'Er is apparatuur waarvan ik niet begrijp dat die nog verkocht wordt. Werknemers die problemen hebben, worden blij gemaakt met een rolletje voor hun toetsenbord. Of polssteunen. Dat werkt alleen op korte termijn. Structureel verandert er niets door.'

Hij toont een splitsbaar toetsenbord, waarvan de twee delen bijna in een hoek van 45 graden op het bureaublad kunnen staan. 'Werken op dit toetsenbord leidt tot een verminderde spierspanning. Belangrijk is dat je op dit bord kunt typen met tien vingers. En dat er bovendien met de voeten, op een pedaal als vervanger van de spatiebalk, gewerkt kan worden. Het verdelen, het afwisselen is een belangrijk aspect van de preventie. Dat is ook het geval bij het toetsenbord waarbij de letters verzonken liggen in twee dalletjes. Beter voor de polsen, geeft meer rust.'

Even verder in de showroom staan muizen van groot tot klein opgesteld. 'De holte van de hand moet worden opgevangen. Een kleine hand heeft genoeg aan een kleine muis, maar iemand met kolenschoppen heeft behoefte aan een forsere muis. In alle gevallen moet de muis goed passen in de palm van de hand. Bijna iedereen gaat daaraan nog voorbij. Daarom is een muis in de vorm van een versnellingspookje ook zo interessant. Dat werkt gewoon beter.'

Rodi begon op zijn zestiende als verpleegkundige. 'Dat was nog een roeping.' Hij kreeg rugklachten; dat maakte omscholing noodzakelijk. Vervolgens kwam hij terecht op de marketing-afdeling van een bank. Daar kwam hij voor het eerst in contact met werknemers die last hadden van RSI. Met zijn zakenpartner Arthur Mulder, chiropractor, toog hij naar Amerika om kennis op te doen van de preventie van RSI.

Hij komt dagelijks op bezoek bij bedrijven, waar het spaak gelopen is. 'Werknemers lopen bij artsen, of bij fysiotherapeuten, maar kunnen niet goed aangeven wat ze precies hebben. Ze geven hun werkgever de schuld, mopperen over werkdruk, maar lopen vervolgens tegen een muur. Want dat je vingers tintelen, zie je niet.'

Zijn bedrijf, The Backshop, bestaat nog maar twee jaar. Slechts drie werknemers heeft Rodi in dienst. Maar hij geeft zonder dralen toe: dit is booming business. Bedrijven die in ergonomische kantooraccessoires handelen, zijn in Nederland slechts op één hand te tellen. De toenemende noodzaak betere bureaus, stoelen, toetsenborden en muizen op de markt te brengen om het ziekteverzuim door RSI in te dammen, zal ertoe leiden dat deze bedrijven een grote toekomst tegemoet gaan.

'Daar waar een arbodienst vaak stopt, komen wij', legt Rodi uit. 'Aandacht voor een goede werkhouding, betere bureaus, stoelen, toetsenborden, allemaal met het doel de spierspanning te verminderen, daar draait het om. De basis moet in orde zijn. Dat ontbreekt er veelal nog aan. Wij zorgen voor die finishing touch.'

Met Philips en Unilever is Rodi in zee gegaan om de werkomstandigheden te verbeteren, met Ahold lopen besprekingen. 'We bezoeken de werkplek, beoordelen de situatie en geven adviezen. Bij probleemgevallen ligt het voor een groot deel aan de werknemers zelf. Er is een groep die zich gek laat maken door de chef die de werkdruk opschroeft. Er zijn strebertjes die stuk lopen. En dan is er nog een groep die problemen krijgt door de lichaamsbouw. Lange, pezige mensen zitten achter dezelfde bureaus en apparatuur als korte, corpulente.' Dat laatste is natuurlijk ook de verantwoordelijkheid van de werkgever.

Zit je te lang achter een pc, dan gaat het lichaam zich daaraan aanpassen. 'Na een uur werk is het nodig tien minuten uit te blazen. Op die manier kan een hoop narigheid voorkomen worden. Er zijn mensen die nadat ze zeven uur op kantoor achter een pc hebben gezeten, ook thuis nog eens drie uur gaan Internetten. Op een keukenstoel achter een tafeltje. Dat vraagt om problemen. Ergens houdt het op natuurlijk.'

In Nederland wordt alleen probleemoplossend gewerkt. Preventie is belangrijker, benadrukt Rodi. 'Het gaat er natuurlijk ook om het ziekteverzuim te verminderen. Een correcte werkhouding, voldoende rust en beweging, in conditie blijven.' Backshop werkt naar een situatie waarin het een netwerk ontwikkelt met ergonomische kantoorinrichters en arbodiensten. 'Het gaat om de kennis overdracht, we geven ze advies.' En dan rinkelt de kassa.

Rodi wijst in zijn Rotterdamse showroom op een toetsenbord met twee delen. Die kunnen op de stoelleuning vastgezet worden. 'Je hebt ze bijna op je bovenbeen, het voordeel is dat je eenvoudig naar beneden typt, zodat er minder spanning op de vingers komt.' Op den duur zal een plat toetsenbord geheel verdwijnen, voorspelt de Backshop-directeur.

'Er staat ons nog veel te wachten, zeker als Nederland de Amerikaanse opvattingen volgt. Betere ergonomische kantooraccessoires helpen, dat heeft onderzoek aangetoond. En als verzekeringsmaatschappijen zich gaan roeren omdat RSI-ziekteverzuim blijft toenemen, komt de interesse ervoor vast en zeker in een stroomversnelling. In Nederland staat het gebruik van ergonomische toetsenborden en verstelbare bureaus nog in de kinderschoenen.'

Meer over