Nieuws

VVD en CDA blazen bestuur in Brabant op – Forum voor Democratie zegt te zijn opgeofferd voor Haagse formatie

Met het opzeggen van het vertrouwen in coalitiegenoot Forum voor Democratie hebben VVD en CDA in Brabant de provincie in een nieuwe bestuurscrisis gestort. Voor de derde keer in twee jaar moet Brabant op zoek naar een nieuw provinciebestuur. Daarbij sluiten VVD en CDA een minderheidscoalitie nadrukkelijk niet uit.

Christophe van der Maat van de VVD (links) en Eric de Bie van Forum voor Democratie (rechts) ruim een jaar geleden tijdens de presentatie van het bestuursakkoord tussen de provinciale Statenfracties van VVD, Forum voor Democratie, CDA en Lokaal Brabant voor de provincie Noord-Brabant. Beeld ANP
Christophe van der Maat van de VVD (links) en Eric de Bie van Forum voor Democratie (rechts) ruim een jaar geleden tijdens de presentatie van het bestuursakkoord tussen de provinciale Statenfracties van VVD, Forum voor Democratie, CDA en Lokaal Brabant voor de provincie Noord-Brabant.Beeld ANP

De vertrouwensbreuk zat er al een tijdje aan te komen. Aanvankelijk reageerden VVD en CDA op elke dubieuze uitspraak of handeling van landelijk Forum-leider Thierry Baudet nog met de mantra: ‘Den Haag is Den Haag, Brabant is Brabant.’ Toen Forum zich ook nog begon op te splitsen, was de maat vol.

Het vertrek van Tilburger Hans Smolders vorige week uit de Provinciale Staten (na zijn breuk met Baudet in Den Haag) was de druppel die de emmer deed overlopen, aldus VVD en CDA. Ook de ophef over de omstreden 5-meiposter van het landelijke Forum voor Democratie speelde een rol. De christen-democraten verklaarden dat al die FvD-incidenten in het afgelopen jaar ‘het CDA niet in de koude kleren zijn gaan zitten’. De VVD sprak van ‘al die gekkigheid’.

Volgens het CDA was de stabiliteit van het bestuur in gevaar en was ‘het morele kompas zoek’. De VVD in zijn verklaring: ‘Telkens weer zijn landelijke perikelen bij Forum voor Democratie van negatieve invloed op de politiek in Brabant.’ De liberalen vinden dat ‘de negatieve spiraal aan incidenten in het belang van Brabant doorbroken moet worden’.

Opgeofferd voor links

Volgens Forum voor Democratie komt de vertrouwensbreuk niet als een verrassing en heeft die alles te maken met de landelijke formatie in Den Haag. ‘VVD kiest voor links: Brabant opgeofferd voor landelijke coalitie met GroenLinks’, luidt de kop boven een persverklaring.

Forum stelt dat de VVD bij de landelijke formatie expliciet toenadering zoekt richting GroenLinks en PvdA. ‘De leiders van deze linkse partijen hebben in het verleden meermaals publiekelijk opgeroepen om de coalitie in Brabant te laten vallen’, aldus Forum.

Volgens Forum-leider Baudet wordt de Brabantse coalitie opgeofferd voor een landelijke coalitie over links. De VVD in Brabant ontkent dat de provinciale fractie onder druk is gezet vanuit Den Haag.

De VVD-fractie wil de statenvergadering van vrijdag aangrijpen om te kijken welke mogelijkheden alle fracties zien voor een nieuw provinciebestuur. De twee VVD-gedeputeerden blijven beschikbaar, ook voor een eventuele minderheidscoalitie. Het CDA zegt zich te beraden op vervolgstappen, maar onderstreept eveneens dat beide CDA-bestuurders ‘beschikbaar zijn om Brabant bestuurbaar te houden’.

Eind 2019 stapte het CDA, onder druk van de boerenprotesten tegen het strenge stikstofbeleid, uit het provinciebestuur met VVD, D66, GroenLinks en PvdA. Tijdens die bestuurscrisis constateerden twee verkenners al dat de vorming van een stabiele meerderheidscoalitie erg moeilijk was. Want meerdere partijen sloten samenwerking met elkaar bij voorbaat uit. Vorig voorjaar werd uiteindelijk de nieuwe, hevig omstreden coalitie met VVD, CDA, Forum en Lokaal Brabant geformeerd.

Limburg

De Brabantse bestuurscrisis staat niet op zich: ook in buurprovincie Limburg heerst politieke chaos. Daar is vorige maand naar aanleiding van enkele integriteitsaffaires het hele provinciebestuur, inclusief de commissaris van de koning, opgestapt. Oud-minister Johan Remkes (VVD) is aangetreden als waarnemend gouverneur, zoals de commissaris van de koning in Limburg heet, oud-burgemeester van Maastricht Onno Hoes (VVD) probeert er een nieuwe coalitie te smeden.

Meer over