Voorhoeve acht luchtsteun voor Dutchbat nodig

NAVO-luchtsteun voor de ingesloten Nederlandse VN-militairen bij Srebrenica is onvermijdelijk. Dat verklaarde minister Voorhoeve van Defensie maandagavond in het programma Nova, nadat de Bosnische Serviërs kort daarvoor hun aanvallen op de stad Srebrenica en op de Nederlandse blauwhelmen hadden hervat....

Van onze verslaggevers

DEN HAAG

Voorhoeve, die tevens zei dat de veiligheid van de Nederlanders bij Srebrenica voor het kabinet de hoogste prioriteit heeft, erkende dat het inroepen van NAVO-luchtsteun riskant is. De Bosnische Serviërs gijzelen immers Nederlandse militairen. Niettemin achtte Voorhoeve de luchtsteun, waarover gisteravond laat overleg gaande was, noodzakelijk, omdat 'alles erop wijst dat de Serviërs van plan zijn Srebrenica onder de voet te lopen.' Dat kan volgens de minister door de VN niet worden getolereerd.

Eventuele NAVO-luchtsteun zou in eerste instantie gericht zijn op het uitschakelen van aanvallende Servische tanks. Indien de Serviërs de aanval dan nog zouden voortzetten, komt ook het uitschakelen van artilleriestellingen in aanmerking.

Als de Nederlanders proberen zich uit Srebrenica terug te trekken, lopen zij het risico ook onder vuur van het door Moslims gedomineerde Bosnische regeringsleger te komen. Dat dit gevaar bestaat, leidt de regering af uit de dood, afgelopen zaterdag, van boordschutter Van Renssen. Hij is vrijwel zeker door Bosnische regeringssoldaten gedood.

De ministers Voorhoeve en Van Mierlo uitten maandag hun woede in een gesprek met de Bosnische minister van Buitenlandse Zaken, Sacirbey. Deze betreurde de dood van de Nederlander en zegde een onafhankelijk onderzoek naar de toedracht toe. De regering in Sarajevo heeft volgens Sacirbey haar militairen in Srebrenica opdracht gegeven herhaling van zulk 'onaanvaardbaar' gedrag te voorkomen.

Op een persconferentie in Amsterdam noemde Sacirbey eventuele terugtrekking van de Nederlandse blauwhelmen uit Srebrenica geen reële optie. Hij betreurde de fricties die tussen Den Haag en Sarajevo zijn ontstaan. Volgens hem zijn de inwoners van Srebrenica bang dat de Nederlandse blauwhelmen weg zullen gaan en hen in de steek zullen laten. 'Alle opties zijn verschrikkelijk', aldus Sacirbey, die meent dat zowel de burgerbevolking van Srebrenica als de VN-militairen 'door de Serviërs gegijzeld zijn, met de bedoeling zowel NAVO als VN te neutraliseren'.

De Nederlanders en de plaatselijke bevolking zitten volgens Sacirbey samen in de val. In Den Haag overheerste maandag echter de gedachte dat de Nederlanders gemangeld dreigen te worden tussen de Bosnische Serviërs en de Moslims. De laatsten zouden niet alleen bezwaar hebben tegen algehele Nederlandse evacuatie, maar ook tegen het verlaten van niet langer verdedigbare posities.

Hierin zag minister Voorhoeve een mogelijke verklaring voor het beschieten van Nederlanders door regeringsmilitairen.

'Het doel zou kunnen zijn geweest Nederland te dwingen de observatieposten te blijven bemannen tegen de Servische aanvallen', aldus Voorhoeve.

Donderdag voert de Tweede Kamer een spoeddebat over de toestand rond Srebrenica en de positie van de Nederlanders daar.

Meer over