Voorgenomen fusie betekent einde van openbaar voortgezet onderwijs

Volgend jaar zal er in Deventer wellicht geen openbaar voortgezet onderwijs meer zijn. De besturen van de drie scholengemeenschappen die de stad rijk is - één openbare, één van protestants-christelijke en één van rooms-katholieke signatuur - streven naar de instelling van een megaschool, die door de katholieke Stichting Carmelcollege zal...

Van onze verslaggever Sander van Walsum

Fusies in het voortgezet onderwijs zijn niet ongebruikelijk sinds de scholen een bestuurlijke en budgettaire autonomie toebedeeld hebben gekregen. Op die manier denken zij dure voorzieningen beter in stand te kunnen houden. Meestal zijn bij deze processen scholen van dezelfde signatuur betrokken.

In Deventer evenwel, wordt, aldus wethouder A. Scholten, 'de verzuiling omzeild'. Als de betrokken besturen hun zin krijgen, zal per augustus 2000 een fusieproduct (met ruim vijfduizend leerlingen) ontstaan dat onder een katholieke instelling zal ressorteren.

Hiertoe zullen het openbare Alexander Hegius Lyceum (zeventienhonderd leerlingen) en de protestants-christelijke scholengemeenschap Revius (circa duizend leerlingen) worden opgeheven om vervolgens onder nieuw gezag te worden hersticht. Voor de derde - en grootste - fusiepartner, het Geert Groote college (ongeveer 2500 leerlingen), verandert er in bestuurlijk opzicht het minst: het behoort ook nu al tot de (katholieke) scholen die door de Stichting Carmelcollege wordt beheerd.

Het nieuwe conglomeraat van scholen, dat 'algemeen bijzonder' wordt genoemd, zal toegankelijk zijn 'voor leerlingen zonder onderscheid naar godsdienst of levensbeschouwing'. De Stichting Carmel zal haar statuten in die zin aanpassen. Daarmee is echter niet gezegd dat de nieuwe school een neutraal karakter zal hebben. De betrokken schoolbesturen zien 'de humanisering van de wereld in een christelijk perspectief' als hun opdracht. Het verplichte curriculum bevat 'godsdienstige of levensbeschouwelijke' elementen.

Volgens wethouder Scholten liggen aan de fusie louter onderwijskundige overwegingen ten grondslag. 'Onze grote zorg is dat de deelnemende scholen te klein zijn om hun niveau op termijn te kunnen handhaven. Samen hebben ze een toereikende kritische massa. Met een fusie maak je bovendien een eind aan de heilloze concurrentie die de laatste jaren tussen hen is ontbrand.'

De directeur van de Vereniging Openbaar Onderwijs, R. Limper, vraagt zich echter af of de Deventer scholen niet met een bestuurlijke fusie hadden kunnen volstaan. Op die manier hadden de scholen met behoud van hun levensbeschouwelijke diversiteit de nagestreefde schaalvergroting kunnen realiseren. Nu dreigt de gemeente alle zeggenschap over het middelbaar onderwijs kwijt te raken. Ze mag weliswaar een lid benoemen in het bestuur van de Stichting Carmel, maar daarmee kan het openbaar onderwijs zijn rechten niet hernemen, meent Limper. 'Artikel 23 in de Grondwet garandeert de beschikbaarheid van openbaar onderwijs. Ik vraag mij af wat de gemeente gaat doen als ouders van leerlingen van de toekomstige fusieschool een beroep doen op dat artikel. En hoe verhoudt het verplichte godsdienstonderwijs zich tot het vermeende openbare karakter van de school?'

De voorgenomen fusie stuit ook op verzet van de docenten. Tientallen van hen hebben inmiddels hun handtekening gezet onder een notitie waarmee zij de verschillende medezeggenschapsraden hopen te bewerken. Volgens A. Nouwens, economiedocent aan het Geert Groote College, dreigt in één pennestreek en op basis van de verkeerde argumenten een onderwijsmoloch te ontstaan die door goedwillende amateurs niet te besturen zal zijn.

Meer over