'Voor karate moet je ook slim zijn'

Karate is volgens René Smaal niet alleen een vechtsport, maar ook een levenshouding.

apeldoorn Voor René Smaal is karate niet alleen een vechtsport, maar ook een positieve levenshouding. Op de mat probeert hij zijn tegenstander met een welgemikte trap of stoot uit te schakelen. Daarbuiten is hij de attente, beleefde jongeman die de medemens respecteert en behulpzaam wil zijn. Knokken en hoffelijkheid gaan hand in hand.


Sportief gezien is 2010 nu al een topjaar voor Smaal. Behalve de EK in Athene, waar hij derde werd, won hij alle overige internationale toernooien waaraan hij deelnam. Het maakt hem tot een van de favorieten bij de WK in de gewichtsklasse tot 75 kilo, die woensdag in Belgrado beginnen.


Vanaf de zomermaanden bereidt Smaal, 23 jaar, meervoudig nationaal kampioen, zich er intensief en met veel plezier op voor. In de karateschool van zijn vader in Apeldoorn probeert hij technieken uit die hij niet eerder heeft toegepast. Zijn strijdplan ligt klaar. In elke wedstrijd wil hij op die manier zijn tegenstanders verrassen. 'Karate is niet alleen een sport van snelheid en controle, ook van slimheid.'


Natuurlijk pogen concurrenten door te krijgen hoe hij te werk gaat. Maar zijn aanpak is voor hen moeilijk te doorgronden. 'Je moet ervoor zorgen dat je iedere keer onverwacht uit de hoek komt.' Bij karate kun je punten maken door snelle stoten met de vuisten of traptechnieken op het lijf of hoofd van de tegenstander. De specialiteit van Smaal zit in zijn benen. 'Ik kan goed trappen en gelukkig kun je daarmee de meeste punten scoren.'


Zes keer trainen per week zoals hij doet is niet voldoende om de wereldtitel te veroveren, weet Smaal. 'Het gaat om je motivatie. Je moet het heel graag willen. Ik geloof erin dat je het op die manier voor elkaar krijgt. Ik heb er ontzettend veel lol in. Soms sta ik lachend op de mat. Niet omdat ik ongeconcentreerd ben, maar omdat ik geniet van de sport. Plezier leidt tot prestaties.'


Als Smaal aan een wedstrijd begint, kijkt hij de tegenstander eerst diep in de ogen. 'Want in de ogen valt soms te lezen wat iemand van plan is. Je analyseert en je probeert op het juiste moment te reageren op acties of zelf toe te slaan. Een wedstrijd van drie minuten lijkt kort, maar kan slopend zijn.'


Zijn tactiek is immer om als eerste een punt te maken. 'De eerste klap is een daalder waard, ook bij karate. Vervolgens is het een kwestie van focussen op je tegenstander, zijn ritme verstoren zodat hij niet in zijn spel kan komen, laten zien dat jij in alles boven hem staat.'


In de Servische hoofdstad is de concurrentie voor Smaal bijzonder groot. De klasse tot 75 kilo geldt als een zware categorie. Hij heeft zijn potentiële tegenstanders allemaal weleens ontmoet en weet wat ze kunnen. Om op alles te zijn voorbereid, heeft hij hen nog eens via beelden op You Tube bestudeerd.


Belangrijkste tegenstrever lijkt Rafael Agajev uit Azerbaidzjan te zijn. De huidige wereldkampioen is al vijf jaar nagenoeg ongeslagen. Tijdens de EK eerder dit jaar verloor Smaal van hem, hoewel hij na een rake trap nog met 3-0 had voorgestaan. 'Hij profiteerde van zijn naam', zegt hij. 'Ik heb me nu nog beter voorbereid.'


Leergierig als hij is blijft Smaal op zoek om meer technieken te ontdekken. Het is niet zo dat je een karateboekje kunt doornemen en dat je het dan wel weet. 'Het gaat om combinaties, het inleiden van een techniek, lichaamshouding, de stand die je moet aannemen voordat je een techniek maakt. Ik probeer creatief te zijn, anders te zijn ook dan de rest.'


Da wijze waarop Smaal karate beoefent, reikt verder dan sport alleen. Omdat hij in de karatewereld is opgegroeid waar veel respect bestaat voor de medemens, is dit ook zijn levensmotto. Dat zit heel diep in hem.


'Eigenlijk leef ik karate', zegt hij zelf. 'Maar ik gebruik het tevens in een andere context. Ik ben zo opgevoed dat ik beleefd ben, altijd iemand wil helpen. Daar krijg ik ook veel voor terug. Karate heeft een positief effect op mijn leven. Het is fijn om aardig voor mensen te zijn, een complimentje te geven zodat iemand met een glimlach rondloopt.'


Meer over