NIEUWS

Voor het eerst corona-uitbraak in een kleuterklas: ‘We zullen nóg strenger moeten zijn op ieder snottebelletje’

Een opvallende corona-uitbraak op een basisschool in Amsterdam: juist de jonge kinderen raakten besmet. In vier van de zes kleuterklassen raakten kinderen én leraren besmet. In één klas testte de helft van de leerlingen positief.

Basisschool De Oostelijke Eilanden in Amsterdam, waar een opmerkelijke uitbraak van het coronavirus in kleuterklassen aan het licht is gekomen. Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant
Basisschool De Oostelijke Eilanden in Amsterdam, waar een opmerkelijke uitbraak van het coronavirus in kleuterklassen aan het licht is gekomen.Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant

Natuurlijk waren de medewerkers van Basisschool Oostelijke Eilanden in Amsterdam blij dat ze hun leerlingen weer zouden zien. Maar, zegt directeur Ingrid de Haan, veel van hen vonden de heropening ook spannend. Omdat ze thuis een partner hebben met een zwakke gezondheid, bijvoorbeeld. En vanwege die nieuwe, extra besmettelijke Britse variant.

Dus nam De Haan begin februari extra maatregelen. In elk klaslokaal kwamen lijnen bij het bureau van de leerkracht waar de leerlingen achter moesten blijven. Leraren kregen plastic spatschermen op hun bureau. Alleen bij de kleuters konden ze zulke maatregelen niet nemen. Afstand houden zit er bij hen niet in: er moeten snoeten worden schoongeveegd en jasjes dichtgeritst. Bovendien: ‘Je hoort altijd dat jonge kinderen een minder grote factor zijn in besmettingen’, zegt De Haan. ‘Dat stelde ons gerust.’

Bijna drie weken later moet ze tot de conclusie komen dat dit ten onrechte was. Er is een flinke corona-uitbraak geweest op de school, juist onder de kleuters. Wat in de tweede week na de heropening begon met een kleuterleerkracht die besmet bleek, groeide uit tot besmettingen in vier van de zes kleuterklassen.

In alle vier deze klassen is ook de leraar positief getest. ‘Naar alle waarschijnlijkheid’, zegt De Haan, ‘zijn zij op school besmet.’ In één kleuterklas is zelfs de helft van alle circa 24 leerlingen positief getest. Een deel van de kleuters stak hun ouders, broers en zussen aan.

Het virus bereikte – onder andere via broertjes en zusjes – ook oudere klassen. Binnen de school staat de teller op 13 besmette medewerkers. Ook de directeur is positief getest. Van de ruim 500 leerlingen zijn er zeker 50 besmet geraakt. Hoeveel besmettingen er precies zijn, valt niet vast te stellen: niet alle ouders willen hun kind laten testen en niet elke besmette leerling wordt gemeld. Vrijdagmiddag is uit onderzoek gebleken dat het om de Britse variant gaat.

Opvallend

In de twee weken dat de basisscholen weer open zijn geweest, zijn er geregeld scholen gesloten en klassen in quarantaine gegaan. Daar kijkt gezondheidsdienst RIVM niet van op: de Britse variant is besmettelijker, ook voor kinderen. Maar de uitbraak op de Amsterdamse basisschool is opvallend. Voor zover bekend is het voor het eerst dat juist de kleuterklassen hard geraakt zijn. Het roept nieuwe vragen op. ‘Tot nu toe gingen we ervan uit dat jonge kinderen geen belangrijke rol spelen in de verspreiding van het coronavirus’, zegt directeur De Haan. ‘Daar heb ik nu mijn vraagtekens bij.’

Of de besmettingen onder kleuters harder gaan dan tot nu toe werd gedacht, kan het RIVM nog niet zeggen. ‘In theorie kan dat uiteraard’, aldus een woordvoerder. Wel zijn met de heropening van de basisscholen de richtlijnen voor kinderen onder de 13 aangepast. Bij verkoudheidsklachten moeten ook zij thuisblijven en zich laten testen. Het RIVM ziet sindsdien dan ook een stijging van het aantal positieve gevallen onder kinderen.

Voor grote conclusies is het nog te vroeg, zegt kinderarts en epidemioloog Patricia Bruijning. ‘Het is in elk geval een misverstand dat heel jonge kinderen niet positief getest kunnen worden. Maar hoe jonger het kind, hoe moeilijker klachten te herkennen zijn. Soms heeft een besmet kind diarree of hoofdpijn: geen klachten waarbij je meteen aan corona denkt.’

Om te bepalen of er iets meer aan de hand is op de Amsterdamse school, is het belangrijk goed naar de besmettingsroute te kijken, beklemtoont Bruijning. ‘Is het virus van leerling op leerling overgebracht of van leerkracht op leerling? Ik vermoed het tweede, want kinderen veroorzaken zelden een superspread-event.’

Aanvankelijk maakte moeder Zippy Klumperbeek zich geen grote zorgen toen de schooldirectie alle ouders een mailtje stuurde met de mededeling dat de juf positief was getest op corona. Tot het ene na het andere coronageval in de ouderapp werd gemeld. ‘Ook onze coronaboy, zoals we mijn zoontje van 4,5 jaar thuis inmiddels noemen, testte positief.’

Toen Klumperbeek, haar partner en twee tienerdochters zich daarna lieten testen op corona, bleken ook zij besmet. Haar gezin maakt het goed, zegt ze. ‘Het virus heeft ons mild getroffen.’

Klumperbeek herinnert zich dat haar zoontje begon te snotteren op de dag dat de juf zich ziek meldde. Omdat de school geen vervanging voor de uitgevallen juf kon vinden, moest de klas noodgedwongen thuisblijven. En anders, zegt Klumperbeek, had ze haar kind toch al thuisgehouden vanwege zijn snotneus.

‘Vanaf nu zullen we als school nog strenger moeten zijn op ieder snottebelletje’, zegt directeur De Haan. ‘Maar ook daarmee voorkom je besmettingen niet. Als een kind ’s avonds verkouden wordt, is het de dagen daarvoor misschien al besmettelijk geweest.’

Van de GGD mag de Basisschool Oostelijke Eilanden na de vakantie weer open. Het hoofdgebouw blijft twee dagen langer dicht. ‘Voor alle zekerheid', zegt De Haan. ‘Terugkijkend denk ik: ik heb begin februari alles gedaan wat ik kon om te zorgen dat iedereen weer veilig naar school kon. Maar deze uitbraak heb ik uiteindelijk niet weten te voorkomen.’

Meer over