voor de vorm

Vandaag begint de zevende editie van de Dutch Design Week in Eindhoven. In de hele stad zijn exposities, lezingen, productpresentaties en designrestaurants te bezoeken, en er is werk te zien van honderden jonge ontwerpers uit binnenen buitenland....

Wegkruipen in de hoek van een bank, zitten op de leuning en hangen tegen een tafel; manieren waarop we meubels gebruiken, maar waarvoor ze niet zijn gemaakt zijn. Dit fascineerde Leon de Lange (30), net afgestudeerd aan de Design Academy in Eindhoven. Als afstudeerproject ontwierp hij meubels die speciaal gemaakt zijn voor deze ‘relaxhoudingen’. Een krukje net zo hoog als een leuning van een bank, een sta-meubel waar je lekker tegenaan kunt hangen en een zitmeubel waarin je weg kunt kruipen. De binnenkant is gemaakt van hard piepschuim, maar in de gedeelten die je met je lichaam aanraakt, zit zacht meubelschuim. Doordat ze zo licht zijn, kun je ze makkelijk verplaatsen. De Lange: ‘Bij meubels denk je al gauw: bank, tafel, stoel. Dat wilde ik vergeten. Met deze meubels kun je makkelijk overal in huis ‘hangen’. In de meeste woningen kan dat alleen rondom de televisie.’

Trend

‘Jonge ontwerpers gaan niet één richting op. Iedereen is bezig met het ontwikkelen van een eigen herkenbare stijl. Ik denk wel dat we allemaal gekke ideeën hebben die we graag willen uitwerken. Daarom ontwerpen we op twee manieren: voor onszelf en voor anderen.’

Favoriete ontwerper

‘Ik houd van ontwerpers die erg op details letten, zoals de Belgische kunstenaar Panamarenko. Hij maakt geweldige vliegmachines. Ook Theo Jansen vind ik geniaal. Hij ontwerpt strandbeesten die op de wind kunnen lopen.’

Beste ontwerp

‘De ontwerpen van Christien Meindertsma. Zij heeft bijvoorbeeld een verzameling aangelegd van 3.264 zogenaamd gevaarlijke voorwerpen die mensen op Schiphol moesten inleveren. Ook heeft ze eens de wol van één schaap ‘opgebreid’. Toen hij kaal was, was ze klaar.’

Mooi merk

‘Ik zou graag een ontwerp maken voor keramiekbedrijf Koninklijke Tichelaar. Ik weet dat ze soms ontwerpers vragen om hele toffe projecten te doen. Ze laten je vrij, maar staan je wel bij met hun vakmanschap.’ De Langes eindexamenwerk is te zien in gebouw De Witte Dame in Eindhoven en op de expositie TALENT in het Designhuis, waar een selectie van talentvolle ontwerpers van zestig Europese ontwerpacademies is te zien.

Als kind speelde ze vaak onder de tafel Ze racete er met auto’s en vermaakte zich met poppetjes. Ook nu zit ze nog geregeld onder de tafel, maar dan om iets bij te stellen of haar ontwerp te demonstreren. Tineke Beunders (26) combineerde in haar afstudeerproject voor de Design Academy de volwassen wereld met kinderspeelgoed. ‘Marbellous’ is op het eerste gezicht een bijzondere tafel met prachtig houtsnijwerk, maar wie verder kijkt, ontdekt een knikkerbaan in de tafelpoten. Beunders: ‘In woonbladen zie je perfect ingerichte huizen, maar bijna nooit speelgoed in de kamers. Dat vind ik raar, want veel mensen hebben kinderen.’ Driehonderd uur is ze bezig geweest met het maken van deze ene esdoornhouten tafel. Haar docenten waren aanvankelijk niet enthousiast over het idee, dat slechts zou resulteren in een unicum. Beunders hield voet bij stuk en studeerde cum laude af. Er wordt uitgezocht of de tafel in productie kan worden genomen.

Trend

‘Ik vind het moeilijk om er zelf een te signaleren. Lidewij Edelkoort, artdirector van het Designhuis, zei in een lezing dat veel mensen bezig zijn met functionele ontwerpen. Zij ziet een verschuiving van de schreeuwerige designtijd naar een ingetogen periode.’ Favoriete ontwerper ‘Dat zijn er een heleboel. Hella Jongerius, Joost van Bleiswijk, Kiki van Eijk, Studio Job en Lotty Lindeman zijn allemaal zelfstandige ontwerpers met een enorm doorzettingsvermogen. Dat vind ik knap.’

Beste ontwerp

‘De Polderbank van Hella Jongerius had ik zelf wel willen ontwerpen, zo bijzonder vind ik hem. De bank heeft verschillende hardheden afgestemd op je lichaam, mooie kleuren en is heel ‘sophisticated’.

Mooi merk

‘IKEA en HEMA, daar zou ik wel voor willen ontwerpen. Het lijkt me leuk als mijn werk een keer goedkoop kan worden verkocht.’ Met haar eigen studio ‘Ontwerpduo’, die ze samen met studiegenoot Nathan Wierink heeft, staat Tineke Beunders voor de derde keer op de Dutch Design Week. Haar examenwerk is te zien in De Witte Dame.

Je zet de achterkant van het ene ontbijtbord tegen de achterkant van het andere ontbijtbord en je krijgt een mooie nieuwe vorm. Daar plak je er weer een heleboel van tegen elkaar en voilà: een bijzondere schaal. Klinkt simpel, dit ontwerp van Sander Lucas (30), maar dat is het niet. De in 2002 afgestudeerde Lucas maakt al zijn ontwerpen door aan voorwerpen die iedereen kent een nieuwe draai te geven. Zijn inspiratie vindt hij op straat in zijn woonplaats Amsterdam. Zijn werkwijze is ‘alles uitproberen’. Hij maakt wel tien modellen van een ontwerp, tot het helemaal klopt. Een van zijn bekendere producten is de ‘Cuplight’, een hanglampje van een koffiekopje. Voor de Dutch Design Week ging hij een stapje verder: hij ontwierp een kroonluchter van koffiekopjes. Lucas: ‘Een kandelaar die ik al vaak heb gemaakt, bestaat uit een vork en een schoteltje. Bij de kringloopwinkel heb ik daarvoor eindeloos veel koffiekopjes met schoteltjes op de kop getikt. De kopjes bleven over en dat vond ik zonde. Toen ben ik daar van alles mee gaan uitproberen.’ Hij kwam tot de ontdekking dat er een mooie gloed door de kopjes schijnt als er een lamp inzit. ‘Dat maakt de kroonluchter zo mooi als het donker is. Mijn volgende ontwerp wordt een stoel van koffiekopjes.’

Trend

‘Wat mij opvalt, is dat steeds meer ontwerpers unica maken, of een gelimiteerde oplage. Dat werkt goed bij mensen met geld. Die willen iets speciaals hebben, anders kunnen ze net zo goed bij IKEA kopen. Interieurdesign wordt zo toegepaste kunst in plaats van industrieel ontwerp.’

Favoriete ontwerper

‘Job Smeets van Studio Job maakt mooie dingen van brons. Groot en zwaar, heel knap ontworpen; je ziet meteen dat het een ontwerp van hem is. Ik denk dat je geslaagd bent als designer als je te herkennen bent. Ik wil dat mensen meteen kunnen zien dat iets ‘een Lucas’ is.’

Beste ontwerp

‘Een ontwerp van een vriend van mij, Mark van der Gronden. Hij heeft een stalen kast gemaakt met kunststof kratjes als laden. Dat ontwerp vind ik echt supermooi. Ik heb die kast dan ook van hem gekocht.’

Mooi merk

‘Ik zou wel iets willen ontwerpen voor het label van Marcel Wanders, Moooi. Het is een jong en fris label dat ook wat gekkere dingen heeft.’ Sander Lucas staat dit jaar voor de zesde keer op de Dutch Designweek. Hij is te vinden bij Eat Drink Design op het Catharinaplein, een ‘popuprestaurant’ met expositie.

Professioneel spelen. Zo ziet ontwerper Floris Hovers (31) het ontwerpproces. Hij is vier jaar geleden afgestudeerd aan de Design Academy en staat op dit moment vooral bekend om zijn stalen voertuigen, Arche Toys, speelgoedauto’s die zo mooi zijn dat volwassenen ze als kunstobject aanschaffen. Veertig modellen zijn inmiddels in productie genomen. Voor de Design Week heeft hij er nog twintig ontworpen, maar hij laat ook ander werk zien. Zo heeft hij dit blikken kastje gemaakt, dat door de grafische opdruk van hout lijkt te zijn.

Hovers: ‘Ik vind met blik werken fascinerend, door de technieken die je erbij gebruikt. Ik spaar al jaren blikken speelgoed. Om het reliëf in de deurtjes te krijgen ben ik er met een heftruck overheen gereden. Er zit humor in het kastje. Dat probeer ik in al mijn ontwerpen te stoppen. Het is speelgoed voor volwassenen, met een knipoog naar het verleden.’ Een belangrijk kenmerk van Hovers’ ontwerpen is ‘leesbaarheid’: hij laat de technieken die hij gebruikt duidelijk zien. ‘Ik zoek naar overzichtelijkheid in een chaotische wereld. Mijn ontwerpen zijn herkenbaar en vrij sober.’

Trend

‘Milieu, ecologie en energie zijn op dit moment hete hangijzers. Dat zie je terug in allerlei ontwerpen. Verder hebben mensen een hang naar eenvoud en eerlijkheid, want het leven is al zo druk.’

Favoriete ontwerper

‘Ik heb stage gelopen bij Piet Hein Eek en vind het heel bijzonder wat die man doet. Hij zet zijn ideeën meteen om naar een wezenlijk product. Zijn ontwerpstudio staat naast de fabriek die zijn ontwerpen produceert. Verder houd ik van de vormgeving uit de jaren vijftig en zestig, bijvoorbeeld van Gerrit Rietveld en Jean Prouvé. Zij gebruikten mooie technieken en waren duidelijk in hun materiaalgebruik.’|

Beste ontwerp

‘De Polderbank van Hella Jongerius vind ik een heel mooi en stoer ding. Hij wijkt af van wat wij als standaard bank zien. Hij heeft meerdere niveaus, mooie kleurstellingen en is lekker eigenwijs.’

Mooi merk

‘Ik hoop eens iets te mogen doen voor Arco of Pastoe. En als echte Saab-liefhebber is mijn droom ooit een Saab te ontwerpen.’ Floris Hovers stond vorig jaar voor het eerst op de Dutch Design Week. Dit jaar heeft hij zijn eigen expositie in het gebouwencomplex Strijp-S aan de Beukenlaan.

Meer over