Volendams wijgevoel is in raad ver te zoeken

Aangiftes van bedreiging en smaad, met modder gooiende raadsleden, dreigende rechts zaken en regelrechte haat. De emoties in Volendam hebben weinig weg van nazorg voor slachtoffers van een rampzalige brand....

Niet het organiseren van goede nazorg, maar het aanwijzen van schuldigen voor de brand lijkt het belangrijkste onderwerp voor de raadsleden. De presentatie van het vernietigend rapport Polak/Versteden over het gemeentelijk brandpreventiebeleid was voor enkele partijen aanleiding de messen te slijpen. Het doet voor vanavond het ergste vrezen, als de raad over het rapport debatteert.

'Ik geloof niet dat na de brand in café De Hemel het gemeentebestuur van Edam-Volendam aan gezag heeft gewonnen', zegt W. Klapper van GroenLinks. Ook hij hoort de verwijten uit de bevolking: 'De politiek is alleen maar met zichzelf bezig.'

Na de brand in De Hemel op nieuwjaarsdag, waarbij dertien jongeren omkwamen en tientallen anderen verminkt raakten, gaf de raad het college van burgemeester en wethouders unaniem de steun om de nazorg voor slachtoffers en nabestaanden te regelen. Die eenheid is al snel verbroken.

De grote lokale partij Volendam 80 (VD 80) stemde onlangs tegen de benoeming van wethouder M. Smit van Volksgezondheid tot voorzitter van nazorg-stichting 't Anker. 'Je bent niet goed bij je hoofd als je iemand op die plek benoemt die medeverantwoordelijk is voor de ramp', meent VD 80. Smit, zou zich schuldig maken aan 'politieke belangenverstrengeling'.

VD 80 staat lijnrecht tegenover de andere partijen. De wijze van discussiëren is niet zachtzinnig en vol scherpe verwijten. Het doet de vraag rijzen of de gemeente nog bestuurbaar is. 'De indruk van een onbestuurbare gemeente wordt gewekt', bevestigt CDA-wethouder W. Visscher, die vanavond naar aanleiding van het rapport samen met burgemeester IJsselmuiden aftreedt. Maar hij bezweert: 'Bestuurlijk heerst hier geen chaos.'

Visscher vertelt wel hoe politici en ambtenaren in Den Haag hem vragend aankijken. ''Wat is het voor zooitje bij jullie?'', vragen ze. Dat is niet gek: VD 80 wil zelfs de commissaris van de koningin Van Kemenade voor de rechter slepen.' Van Kemenade stelde onlangs dat de partij bij hem campagne heeft gevoerd tegen de herbenoeming van burgemeester IJssel muiden.

Visscher zegt zich te schamen voor het imago van zijn gemeente. 'VD 80 is de grootste partij, maar heeft niet meer dan zeven van de 21 zetels en zit niet in het college. Het is een zooitje ongeregeld, onbelangrijk voor de besluitvorming.'

VVD-fractieleider E. Karregat vult aan: 'De opstelling van VD 80 heeft geen gevolgen voor het bestuur, maar je zit wel elke vergadering met een hoop politieke ellende. Daarmee maak je je als bestuur niet geloofwaardig.'

Wethouder Visscher vermoedt dat vanuit de bevolking de steun voor het gemeentelijk beleid drastisch afneemt. 'Als zo'n ramp gebeurt, zeg je: met z'n allen de schouders eronder. Wat je hier ziet, is dat VD 80 het eigen straatje schoonveegt en het bestuur onmogelijk probeert te maken.'

Toch gelooft hij dat de burger begrijpt welk spel VD 80 speelt. 'Oud-wethouder Schilder zei meteen na de ramp: 'Als ik wethouder was geweest, was dit niet gebeurd.' In het rapport wordt juist hij aangewezen als de man die de brandpreventie-ambtenaar tegenwerkte. Dat soort dingen ontgaat de burger niet. VD 80 richt zichzelf te gronde.'

Partijen als PvdA, VVD en Gemeentebelangen zeggen niets te begrijpen van VD 80. Alleen Klapper van GroenLinks denkt te weten hoe het zit: 'VD 80 is vorig jaar uit het college gezet. De partij zit er erg mee dat ze geen centrale rol meer speelt en kan het niet opbrengen verantwoordelijkheden aan anderen over te laten.'

VD 80 wil niet ingaan op de oorzaken van de verdeeldheid in de raad. 'Het is niet onze schuld', zegt oud-wethouder C.Veerman-Tol. 'Verder geven we geen reactie. We hebben geen behoefte om in de krant te staan.'

De meeste partijen zijn bezorgd over het imago van de gemeente. Ze vrezen ook een nadelige invloed op de landelijke inzamelingsacties voor de slachtoffers van de cafébrand.

'Er wordt keihard gewerkt om geld binnen te halen', zegt VVD'er Karregat. 'Juist nu heeft de bevolking baat bij eenheid. Dit is absoluut niet goed. Ik ben bang dat mensen zich eerst achter de oren krabben voor ze geld overmaken. Heel spijtig.'

Meer over