'Van jongs af aan ben ik bezig met de grote vragen'

Regisseur Lotte van den Berg (28) is veelgevraagd. Ter inspiratie voor haar nieuwe voorstelling bezocht ze haar vader, voorheen theatermaker maar nu levend in een hutje....

Lotte van den Berg heeft patent op stukken met een bizarre titel. Ik zou mezelf willen weggeven, maar ik weet niet aan wie, heet haar nieuwe voorstelling die ze maakt voor het Amsterdamse Toneelgezelschap Huis aan de Amstel. Vanavond is de premi.

Sinds Van den Berg (28) in 2001 de regie-opleiding in Amsterdam verliet, maakte ze opvallend veel voorstellingen, bij zeer uiteenlopendegezelschappen. Zowel vanuit het jeugdtheater als vanuit het volwassen circuit is veel interesse voor de jonge, onconventionele theatermaker. Haar afstudeervoorstelling leverde haar de Top Naeff prijs op; de kindervoorstellingHet Blauwe Uur, die zij dit seizoen voor Theater Artemis maakte en die 's ochtends vroeg in een straat werd opgevoerd, is genomineerd voor de 1000 Watt Prijs.

Van den Berg: 'Ik vind het een voorrecht om met zoveel verschillende mensen te werken, juist ook met mensen buiten het geijkte theatercircuit. Daar steek ik erg veel van op.' Ze doelt op een lopend project in de gevangenis van Antwerpen, maar ook op het werken met acteurs met een geestelijke handicap, bij het Vlaamse STAP.

Van den Berg zit er tamelijk rustig bij na de eerste doorloop met publiek. 'Vandaag spden de acteurs voor het eerst echt, in spanning. ' De voorstelling, bedoeld voor jongeren vanaf 15 jaar, gaat over de behoefte om ergens in te geloven, ergens troost aan te ontlenen. 'Van jongs af aan ben ik al bezig met de grote vragen van het leven: leven, dood en religie.'

De spelers, vier mannen en een vrouw, zitten als verdwaalde zielen rond een tafel vol brandende kaarsen. 'Ik heb altijd het gevoel dat het niet genoeg is om er gewoon te z', mompelt een van hen. Van den Berg: 'Ik wilde het hebben over het verlangen naar rust en geborgenheid. Vanuit het besef dat er iets meer moet zijn.'

Het resultaat is een voorstelling met aarzelende personages en aftastende bewegingen in een kaal, helder belicht decor. Met veel ongemakkelijke stiltes. Midden op het podium staat een schot. Daarachter zijn de vier mannen aan het werk, maar zodra ze ophouden en vanachter het schot vandaan komen, lijken ze op zoek naar de zin van het leven. Tussen de mannen door laat Van den Berg een oudere vrouw rondwandelen, als een soort zwerfster. 'Ze blijft optimistisch, haast berustend. Ze bekijkt de mannen met een verwonderde glimlach, biedt hen troost door haar schoot aan te bieden.'

Voor Van den Berg staat deze vrouw voor iemand die in het goede gelooft. 'Ik vind het pijnlijk om te zien dat mensen die liefdevol vertrouwen blijven hebben in een betere wereld als zonderlinge typesworden bekeken. Eenzame predikers.'

Ter inspiratie bezocht Van den Berg met de spelers in de eerste repetitieweek haar vader, de poppenspeler Jozef van den Berg. 'Hij stopte jaren geleden met theatermaken om zich volledig te wijden aan het geloof. Hij leeft in een hutje. Ons bezoek was een soort pelgrimstocht.'

Ze beschouwt haar vader als iemand die 'zich vol overgave geeft aan dat waar hij in gelooft'. 'Dit project gaat over mensen die de schaamte voor het goddelijke nog niet voorbij zijn. Daarover iets zeggen ontaardt al snel in de toon van een EO-jongerendag. Terwijl het geloof aan ons diepste verlangen raakt: een plek vinden om tot rust te komen, vertrouwen uitspreken in iets dat zin geeft.'

Meer over