Nieuws

Turkse intellectueel Ahmet Altan verlaat gevangenis na vrijspraak in beroep tegen 10 jaar celstraf

De bekende Turkse schrijver en journalist Ahmet Altan heeft de gevangenis verlaten na vrijspraak door het hof van cassatie. De rechters bepaalden woensdag dat er geen bewijs is dat de 71-jarige Altan iets te maken had met de mislukte staatsgreep van juli 2016. Hij was daarvoor veroordeeld tot tien jaar gevangenisstraf.

Ahmet Altan poseert vlak na zijn thuiskomst uit de gevangenis. Beeld AFP
Ahmet Altan poseert vlak na zijn thuiskomst uit de gevangenis.Beeld AFP

De auteur werd in september 2016 gearresteerd, samen met zijn 65-jarige broer Mehmet, econoom en schrijver. Zij werden ervan beschuldigd aan de vooravond van de couppoging in een tv-interview ‘subliminale’ (verborgen) boodschappen te hebben overgebracht ter ondersteuning van de putschisten. Ook voerden de aanklagers artikelen van de broers met kritiek op de Turkse regering op als bewijs.

De zaak tegen de twee intellectuelen is buiten Turkije steeds beschouwd als exemplarisch voor de onderdrukking van de vrije gedachte in Turkije. De broers stelden in het tv-interview, letterlijk op de avond voor de putsch, dat president Erdogan door zijn polariserende optreden de grond rijp maakte voor een militaire coup, zoals Turkije die sinds 1960 al enkele keren had gezien.

De absurditeit van de aanklacht tekende het repressieve klimaat in het land in de jacht op de ‘terroristische’ beweging van prediker Fethullah Gülen, het veronderstelde brein achter de couppoging. Het Europese Hof voor de Mensenrechten in Straatsburg heeft het diverse keren voor de Altans opgenomen.

Armeense genocide

De twee broers, zeer links en zeer vrijzinnig, schrokken er nooit voor terug hun mening te geven over controversiële onderwerpen. Mehmet Altan noemt zich ‘liberaal-marxist’, Ahmet Altan werd al eens vervolgd vanwege een artikel over de slachtoffers van de Armeense genocide.

De twee werden in 2018 aanvankelijk beiden veroordeeld tot levenslange gevangenisstraf wegens steun aan de coupplegers. Later dat jaar werden de straffen in hoger beroep geschrapt, maar tegen Ahmet werd een nieuwe zaak geopend wegens ‘poging tot omverwerping van de grondwettelijke orde’. Die leverde hem een celstraf van tien jaar op.

Dinsdag nog stelde het Europese hof in Straatsburg vast dat de auteur onrechtmatig van zijn vrijheid werd beroofd. Zijn advocaat Figen Calikusu zei woensdag dat haar cliënt vierenhalf jaar heeft vastgezeten op grond van een ‘compleet leeg’ strafdossier.

In zijn cel schreef Ahmet Altan een ‘monoloog in gevangenschap’, die in zeventien talen werd vertaald. De Bezige Bij gaf het boek in 2019 uit onder de titel Ik zal de wereld nooit meer zien. Volgens de literair recensenten van de Volkskrant behoorde het tot ‘de 57 beste boeken van 2019’.

Een brief voor Ahmet

Ahmet Altans essay Ik zal de wereld nooit meer zien behoorde volgens de recensenten van de Volkskrant tot de beste boeken van 2019. Gastcolumnist Alicja Gescinska schreef Altan een brief terug.

Meer over