Nieuws

Turkse hoofdaanklager wil pro-Koerdische partij HDP verbieden

 Omer Gergerlioglu (midden) en collega's van de pro-Koerdische partij HDP protesteren in het parlement tegen het voornemen de partij te verbieden. Beeld REUTERS
Omer Gergerlioglu (midden) en collega's van de pro-Koerdische partij HDP protesteren in het parlement tegen het voornemen de partij te verbieden.Beeld REUTERS

De Turkse oppositiepartij HDP stevent af op een verbod. De Turkse hoofdaanklager heeft woensdag het Constitutioneel Hof gevraagd de pro-Koerdische partij te verbieden. Volgens de HDP is het een opzetje van de regering, die de rechterlijke macht zou willen misbruiken om een deel van de oppositie monddood te maken.

De regering van president Recep Tayyip Erdogan beschuldigt de partij samen te werken met de verboden Koerdische beweging PKK, die ook in Europa en de VS als terroristisch te boek staat.

Presidentieel woordvoerder Fahrettin Altun noemde het donderdag in een reactie op de stap van de aanklager ‘een onweerlegbaar feit dat de HDP organische banden heeft’ met de PKK. ‘Leiders van de partij hebben herhaaldelijk, door hun woorden en daden, bewezen dat zij de politieke tak van de PKK zijn.’

‘Politieke vermomming’

De coalitiepartner van Erdogans AK-partij, de rechts-nationalistische MHP, drong de laatste maanden steeds nadrukkelijker aan op een verbod van de centrum-linkse oppositiepartij. Meer nog dan de AKP zijn de nationalisten gebeten op het Koerdisch streven naar autonomie. MHP-leider Devlet Bahceli noemde de HDP donderdag ‘een misdadige organisatie in politieke vermomming’.

Een vooraanstaand afgevaardigde van de HDP in het Turkse parlement, Omer Faruk Gergerioglu, verloor woensdag zijn zetel in het parlement nadat een rechtbank in hoger beroep zijn veroordeling wegens terroristische propaganda had bekrachtigd. Gergerioglu, een mensenrechtenactivist en voormalig aanhanger van de AKP, had in 2016 op sociale media een krantenbericht gedeeld over de noodzaak van vredesgesprekken met de PKK en haar leider Abdullah Öcalan.

Andere naam

Enkele uren na de mededeling van de rechtbank (die automatisch leidde tot Gergerioglu’s ontslag) kwam de openbaar aanklager met zijn voornemen de HDP te laten verbieden. De partij heeft 55 zetels in het parlement. Woordvoerders hebben gezegd na een verbod ogenblikkelijk onder een andere naam door te zullen gaan. Dat is al eerder gebeurd met verboden Koerdische partijen.

De Europese Unie sprak donderdag haar afkeuring uit over de maatregel tegen Gergerioglu en het mogelijk verbod van de HDP. Het draagt volgens Brussel bij aan ‘de terugval in rechten’ in Turkije.

Volgende week praten de regeringsleiders van de EU over mogelijke sancties tegen Turkije, vooral vanwege de houding van Ankara in het gasconflict met Griekenland. De stappen tegen de HDP kunnen zulke sancties dichterbij brengen.

Sancties

Persbureau Reuters echter meldde donderdag dat Brussel verdere sancties tegen kopstukken van het Turkse staatsoliebedrijf voorlopig op zak houdt. De verstandhouding met de regering in Ankara is de laatste maanden verbeterd, zeggen EU-bronnen.

Griekenland, Cyprus en Frankrijk dringen al enige tijd aan op nieuwe strafmaatregelen. In december, toen de betrekkingen met Ankara een dieptepunt bereikten, kregen zij nog gehoor bij de andere lidstaten. Sinds begin dit jaar echter slaat Ankara een heel andere toon aan. Griekenland en Turkije voeren na jaren weer rechtstreeks overleg over hun meningsverschillen.

‘Turkije was geïsoleerd geraakt’

Wat kan Turkije doen om de betrekkingen met Europa te verbeteren? ‘Hervormingen doorvoeren op het gebied van de rechtsstaat, vrijheden en mensenrechten’, zegt de vroegere Turkse ambassadeur bij de EU, Selim Yenel, in een interview met de Volkskrant.

Meer over