Trump wil NAVO-landen niet automatisch te hulp schieten

Als Donald Trump president wordt, zal de VS niet langer zijn NAVO-partners automatisch te hulp schieten als zij aangevallen worden. Dat heeft de Republikeinse presidentskandidaat donderdag duidelijk gemaakt in een interview met de New York Times. Trump houdt vast aan zijn Amerika Eerst-ideologie: alleen als een NAVO-land 'aan zijn verplichtingen jegens ons heeft voldaan' zal de VS het te hulp schieten.

Redactie
null Beeld photo_news
Beeld photo_news

Op dit moment hebben de 28 NAVO-landen nog de garantie van de VS dat ze op het Amerikaanse leger kunnen rekenen wanneer ze van buitenaf worden aangevallen. Maar Trump wil voortaan eerst kijken naar de bijdrage van de betreffende landen aan de internationale verdragsorganisatie. Volgens Trump hebben de VS decennia lang bakken met geld aan de NAVO uitgegeven terwijl veel andere leden achterblijven in hun uitgaven maar wel verwachten dat Amerika hen verdedigt of versterkt. Op de vraag of Trump de Baltische staten te hulp zou schieten als ze worden aangevallen door Rusland, antwoordt Trump dan ook: 'Alleen als zij aan hun verplichtingen jegens ons hebben voldaan.'

Trump zegt graag de bestaande afspraken met de NAVO voort te willen zetten, maar dan moeten landen wel 'ophouden met misbruik maken van de VS'. Hij spreekt van 'een tijdperk van Amerikaanse vrijgevigheid die we ons niet langer kunnen veroorloven.' Trump heeft al maanden kritiek op de NAVO. Hij vindt dat de regels van het bondgenootschap dusdanig moeten worden aangepast dat het beter bestand is tegen de hedendaagse wereldwijde dreigingen.

NAVO-chef Jens Stoltenberg liet in een reactie weten zich niet met de Amerikaanse verkiezingsprogramma's te willen bemoeien, maar benadrukte wel dat de solidariteit tussen NAVO-bondgenoten zeer belangrijk is. 'Dat is goed voor de Europese en Amerikaanse veiligheid. De Verenigde Staten heeft altijd naast zijn Europese bondgenoten gestaan.'

Ook de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken John Kerry reageerde op de uitspraken van Trump. 'Deze regering is net als alle andere Republikeinse en Democratische regeringen sinds 1949 volledig gecommiteerd aan het NAVO-bondgenootschap en aan onze veiligheidsverplichtingen onder artikel 5', zei hij. In dat artikel staat de afspraak om elkaar te beschermen.

Kritiek

Het is de eerste keer dat een genomineerde Amerikaanse presidentskandidaat de belangen van de Verenigde Staten zo stevig boven die van de internationale gemeenschap plaatst. De opmerkingen van Trump kunnen op stevige kritiek rekenen uit het kamp van de Democratische presidentskandidaat Hillary Clinton. 'Trump heeft blijkbaar besloten dat Amerika niet de morele autoriteit heeft om onze belangen en waarden internationaal naar voren te brengen', aldus Clinton's buitenlandadviseur Jake Sullivan donderdag in een verklaring.

De campagnemanager van Trump, Paul Manafort, zou tegen de website Mother Jones gezegd hebben dat Trump 'verkeerd geciteerd' is over de NAVO, maar het campagneteam heeft daar geen nadere details over gegeven.

Trump uitte zich in april van dit jaar ook al negatief over de NAVO. Hij zei toen op een campagnebijeenkomst in Racine (Wisconsin) dat NAVO-bondgenoten van de Verenigde Staten het nalaten 'hun eerlijke aandeel' van de kosten te betalen. 'Of ze betalen alsnog, of ze moeten vertrekken', aldus de vastgoedmagnaat. 'Als de NAVO daardoor uit elkaar valt, dan valt de NAVO maar uit elkaar.'

Lees ook

Amerika Eerst: dat wordt het belangrijkste thema in het buitenlandse beleid van een eventuele president Trump (+).

Regeringsleiders bij NAVO-top in Warschau Beeld anp
Regeringsleiders bij NAVO-top in WarschauBeeld anp

Turkije

Trump zegt verder in het interview dat hij, als hij verkozen wordt tot president, Turkije niet onder druk zal zetten in verband met vermeende schendingen van burgervrijheden. De Turkse overheid heeft deze week al meer dan 50 duizend militairen, overheidsambtenaren, politiefunctionarissen en rechters ontslagen naar aanleiding van de mislukte staatsgreep van afgelopen weekeinde, en president Erdogan heeft woensdag voor drie maanden de noodtoestand uitgeroepen om snel maatregelen te kunnen nemen tegen de vermeende coupplegers.

De Verenigde Staten moeten volgens Trump eerst hun eigen zaakjes op orde hebben, voordat ze kritiek kunnen uiten op autoritaire staten als Turkije. 'Hoe kunnen we hen de les lezen als er bij ons politie-agenten in koelen bloede worden neergeschoten?', verwijst hij naar recente schietincidenten in Dallas en Baton Rouge.

Meer over