Toen het spaargeld op was, werd de chique advocaat vervangen

Meer dan acht jaar na de brand in de bungalow van Jacob (inmiddels overleden) en Josefien, is de vraag nog altijd: kwam die brand door slecht werk van de loodgieter, kort tevoren?...

In de eengezinswoning liggen dossiers, een berg rekeningen en twee stukken schoorsteenpijp – een flexibele en een massieve. En een rol 25 millimeter dik isolatiemateriaal. De bedoeling is de flexibele buis en het isolatiemateriaal in de stalen schoorsteenpijp te krijgen. Een aannemer uit het dorp heeft zijn tanden er al op stuk gebeten, brommend dat zelfs een leek kan zien dat dit nooit kan.

De traplift komt hortend en stotend in beweging. Josefien (60), een klein vrouwtje met versleten knieën, daalt af. Ze stond, in Nederland en in België, 42 jaar op de markt. De laatste 12 met Jacob, de liefde van haar leven. Jacob overleed in oktober, op 57-jarige leeftijd. Kanker had hem gesloopt.

Hun verhaal is dat van de brand van hun woning, op 12 december 1998. We schreven er in deze rubriek al vaker over. De houten bungalow was eigenlijk Jacobs oude stacaravan. Een aannemer werkte maanden aan de metamorfose. De loodgieter uit het naburige dorp moest alleen nog een nieuw rookkanaal plaatsen voor de oliekachel. Hij sloopte de oude kachelpijp, plaatste een nieuwe (een stalen pijp met daarin een flexibele buis) en vertrok. Twee uur later was de bungalow afgebrand.

Jacob en Josefien stonden op de markt toen ze het nieuws te horen kregen. Voor hen was 1 + 1 = 2. Maar niet voor de verzekeraar van de loodgieter. Die riep ‘brandstichting’ en is dat de afgelopen 8,5 jaar blijven roepen.

Jacob en Josefien schakelden meteen een advocaat in. Een dure, want duur is goed. Brandproeven van onderzoeksbureau TNO wezen uit: het nieuwe rookkanaal was zeer brandgevaarlijk en in strijd met de Nederlandse wetgeving. De tegenpartij, miljardenkolos Nationale Nederlanden – verzekeraar van de loodgieter – liet een ander bureau het onderzoek van TNO analyseren. De uitkomst: het TNO-rapport was ondeugdelijk. Dus wilde de rechter een nieuw, onafhankelijk onderzoek. Het Nederlands Instituut voor Brandweer en Rampenbestrijding (NIBRA) concludeerde dat de constructie van de loodgieter ondeugdelijk was en brandgevaar in het leven riep.

Begin 2006, na zeven jaar strijd, was de rechter klaar voor het eindoordeel: de loodgieter had slecht werk geleverd, maar of ‘de brand is veroorzaakt door een aan de loodgieter toe te rekenen gebrek in de kachel’ was onvoldoende aangetoond. Verbijstering bij Jacob en Josefien. De brand was toch ontstaan doordat de nieuwe pijp te warm kon worden? Daardoor was het teermastiek onder het dak gaan smelten en in brand gevlogen. Dat zou nooit zijn gebeurd als de loodgieter de kachelpijp van binnen goed had geïsoleerd, aldus de brandexperts van TNO en NIBRA.

Voor Jacob betekende de uitspraak het einde. Hij leefde nog een paar maanden. Josefien moest hem beloven de zaak voort te zetten. Ruim acht maanden is ze nu verder. De meeste onderzoeken voor de rechtszaak moeten nog worden afbetaald. De aannemer krijgt nog geld. Evenals de bank, de marktkramenzetter, handelaren en veel deurwaarders. Ze schat haar schuld op drie ton – ongeveer het bedrag dat ze claimt van de loodgieter. De woningbouwvereniging stuurde onlangs een brief. Ze moesten haar, gezien haar schuld, uitzetten. Ze heeft nu een regeling: elke maand 50 euro extra van haar uitkering. ‘Markten’ kan ze niet meer door haar kapotte knieën.

Jaren terug zag ze haar chique advocaat, die maandelijks duizenden guldens declareerde, stilletjes vervangen worden door een jongere collega, toen haar spaargeld op was. Pro deo = pro deo. Sommige zaken duren wel 30 jaar, zei de ervaren advocaat onlangs. Josefien houdt zich vast aan een datum: 27 september 2007, de dag waarop het hoger beroep dient – 8 jaar en 9 maanden na de brand.

(Een week later: Josefien belt. De advocate was vergeten dat er een wachtlijst bij het gerechtshof is. Het beroep kan nog 1,5 jaar duren.)

Meer over