Nieuws

Terwijl de straten van Kabul rustig zijn, heerst op de luchthaven de chaos

Nu de machtsovername van de Taliban een feit is, heerst op het vliegveld in Kabul de chaos. Duizenden mensen proberen het land te verlaten en zijn de landingsbaan opgelopen in de poging een plek te bemachtigen in een van de gereedstaande vliegtuigen. In reactie daarop zijn alle burgervluchten momenteel stilgelegd. Persbureau Reuters meldt dat er inmiddels vijf doden zijn gevallen op het vliegveld.

Duizenden Afghanen op het vliegveld van Kabul, vanaf waar ze hopen het land te kunnen ontvluchten. Vanwege de chaos schoten Amerikaanse soldaten in de lucht. Burgervluchten zijn stilgelegd. Beeld AFP
Duizenden Afghanen op het vliegveld van Kabul, vanaf waar ze hopen het land te kunnen ontvluchten. Vanwege de chaos schoten Amerikaanse soldaten in de lucht. Burgervluchten zijn stilgelegd.Beeld AFP

De taferelen op het vliegveld contrasteren met die in de straten van Kabul. Waar die er verlaten bijliggen na de volgens de Taliban ‘vreedzame’ machtsovername, verdringen de mensen zich op de luchthaven. Amerikaanse soldaten losten zondag en maandag schoten in de lucht in een poging de menigte tot bedaren te brengen.

Volgens persbureau Reuters zijn er inmiddels vijf doden gevallen op het vliegveld. Een ooggetuige meldde dat hij een van de lichamen weggedragen zag worden. Onduidelijk is of de doden zijn gevallen na geloste schoten of door verdrukking in de menigte.

Afwachten in onzekerheid

‘De menigte was out of control’, aldus een hooggeplaatste Amerikaanse ambtenaar tegen Reuters. Volgens Ben Wallace, de minister van Defensie van het Verenigd Koninkrijk, is de situatie op de luchthaven van Kabul veilig.

‘Dit is ons vliegveld, maar we zien dat diplomaten geëvacueerd worden terwijl wij in onzekerheid afwachten,’ zei Rakhshanda Jilali, een mensenrechtenactivist die naar Pakistan wil vluchten, tegen persbureau Reuters. De Amerikaanse ambassade zou volgens het persbureau al zijn gesloten, het personeel vertrokken. Andere Westerse landen hebben hun ambassades ook al gesloten en evacueren hun personeel.

Een Oekraïens vliegtuig zou een onbekend aantal Nederlanders in veiligheid hebben gebracht. Op Twitter schreef de Oekraïense minister van Buitenlandse Zaken Dmytro Kuleba maandagochtend dat zij samen met mensen uit Belarus, Kroatië, Oekraïne en Afghanistan zijn geëvacueerd. ‘We laten onze eigen mensen niet in de steek en helpen anderen’, aldus de minister. Om hoeveel mensen het gaat en waar ze naartoe zijn gebracht, maakte hij niet bekend.

Een woordvoerder van het Nederlandse ministerie van Buitenlandse Zaken kon het bericht desgevraagd niet bevestigen. Defensie meldde zondag zelf een militair vliegtuig naar Kabul te sturen om ambassademedewerkers, lokaal personeel en tolken op te halen uit Afghanistan.

Luchtvaartmaatschappijen mijden ondertussen het Afghaanse luchtruim, ook KLM. De vluchten van zondag naar bestemmingen als Bangkok en Singapore, kwamen niet boven Afghanistan. Passagiers moesten rekening houden met een iets langere vliegtijd. KLM bekijkt en beoordeelt dagelijks de situatie.

Regeringsgebouwen

Zondag heeft de Afghaanse president Ashraf Ghani het land verlaten, niet lang voordat de islamitische fundamentalisten in het presidentieel paleis de overwinning uitriepen. De regeringsgebouwen zijn leeg. De Taliban claimen zo'n 90 procent van de overheidsgebouwen en de belangrijkste checkpoints van de hoofdstad Kabul in handen te hebben.

Het is onduidelijk wat er gaat gebeuren, nu de Taliban de overwinning hebben uitgeroepen. Een voorlichter van de Taliban heeft laten weten dat ze de volgende stappen pas bekendmaken als de alle buitenlandse militairen het land uit zijn. In de tussentijd willen de Taliban de overname in Kabul zo vreedzaam mogelijk laten verlopen.

In een van straten van Kabul keek een bakker, Gul Mohammed Hakim, maandagochtend naar zijn nu uitgestorven winkelgebied. ‘Het is vreemd om hier te zitten en lege straten te zien. Normaal gesproken rijden hier altijd drukke diplomatieke konvooien’, zo zei de bakker tegen persbureau Reuters. ‘Alle veiligheidstroepen die mijn vrienden waren, zijn nu weg. Het eerste wat ik nu moet doen is mijn baard snel laten groeien. Ik heb ook bij mijn vrouw nagevraagd of we thuis wel genoeg boerka’s hebben voor haar en onze dochters.’

Waarom de val van Kabul alleen voor de Taliban niet als een verrassing kwam
Hoe kon de Afghaanse hoofdstad worden ingenomen zonder dat er een schot werd gelost? Het was geen opmars. De Taliban zaten al overal.

Meer over