Terug naar het begin

Na haar strijd tegen borstkanker, kwam er weer ruimte voor muziek in het leven van Sheryl Crow. Het resulteerde in Detours, een album waarop zowel persoonlijke als wereldomvattende problemen voorbijkomen....

Gijsbert Kamer

Om haar pols geen geel bandje meer. Niet omdat twee jaar geleden haar verhouding met Lance Armstrong verbroken werd, want Sheryl Crow is nog altijd dol op de gewezen profwielrenner. ‘Het probleem is dat ik die armbandjes gewoon niet meer heb. Altijd als ik er een om had, vroeg iemand erom en dan gaf ik ’m weg. Ik ben er gewoon doorheen, al een tijdje.’

Wat niet wegneemt dat Armstrongs fonds voor de kankerbestrijding, waar de gele bandjes aan verbonden zijn, de rockzangeres nog altijd even na aan het hart ligt. ‘En Lance zelf ook, hoor’, haast Crow zich erbij te zeggen.

De zangeres is met haar gevolg neergestreken in Hotel Principe Di Savoia, een van de chiquere hotels van Milaan. Ze heeft zojuist een nieuwe plaat uitgebracht, haar zesde studio-album Detours, en graag wil ze uitleggen wat ze de afgelopen jaren allemaal heeft moeten doorstaan, en vooral hoe ze zichzelf er bovenop heeft geholpen.

‘Om met dat laatste te beginnen: de adoptie van mijn zoon Wyatt heeft me, hoe afgezaagd dat ook klinkt, weer levenskracht gegeven’, zegt Crow. ‘Het is allemaal krankzinnig snel gegaan. Man kwijt, borstkanker, bestraling en genezen verklaard worden. Verrek, wat voor een dag is het eigenlijk vandaag?’

Crow roept naar de andere kant van haar suite, waar achter een kamerscherm twee van haar medewerksters druk doende zijn met – zoals Crow dat noemt – ‘de organisatie van een niet meer zo jonge, zingende moeder op tournee’.

Oh, de 20ste, reageert Crow op het antwoord van een van de dames. ‘Dan is het twee jaar en twee dagen geleden dat de diagnose viel. 18 februari 2006 staat nog altijd in mijn geheugen gegrift. Het was net een maand uit met Lance.’

Ironisch wel, vindt ze. Dag in dag uit was ze zich gedurende hun relatie, die een paar jaar duurde, bewust geweest dat haar partner kanker had gekregen en ook had overwonnen. Ze kende alle verhalen over de behandeling en zijn doorzettingsvermogen, die hem er uiteindelijk weer bovenop kreeg. ‘En dan is het een maand uit, en dan krijg ik het zelf.’

Crow (46) kan er inmiddels wel om lachen. Ze oogt op en top fit, zelfs enigszins afgetraind. ‘Zeven weken bestraling, en dan langzaam bijkomen. Ik had geluk’, zegt ze terwijl ze een afklopbeweging maakt. Na een maand of drie, vier was het voorbij.’

En kwam er in haar leven weer ruimte voor muziek. ‘Tijdens de behandeling wilde ik totaal niet aan liedjes schrijven denken. Normaal gesproken denk ik bij alles wat ik meemaak aan de mogelijke vertaling ervan naar een liedje. Maar dit was te intens. Nu even geen afleiding van werk, dacht ik. Ik moet me nu focussen op mijn ziekte en alles volledig ondergaan.’

Bijgekomen van de bestraling voelde ze ineens alsof ze ‘overspoeld werd door een golf van creativiteit.’ Ze wilde gaan opnemen, het liefst snel en het liefst met Bill Botrell.

Geen voor de hand liggende keuze. Met Botrell nam ze weliswaar in 1993 haar eerste en nog altijd meest succesvolle album op, Tuesday Night Music Club. Maar de groep mensen die Crow indertijd bijstond, viel niet bepaald vriendschappelijk uit elkaar. Crow zou alle aandacht voor zichzelf hebben opgeëist. Waar haar band – ook Tuesday Night Music Club geheten, naar de avond dat ze in LA altijd gezamenlijk optraden – de plaat als een groepsproject beschouwde, gedroeg Crow zich steeds nadrukkelijker als solo-artieste met begeleidingsband.

Dat leidde tot hoog oplopende conflicten en ook tot het gegeven dat producer/componist Bill Bottrell en Crow elkaar dertien jaar nauwelijks spraken. Crow geeft nadrukkelijk te kennen geen zin te hebben in het oprakelen van de affaire. ‘Er is over en weer veel met modder gegooid. Bill heb ik nog een paar keer bij uitreikingen van Grammy Awards gezien, en eigenlijk heb ik altijd al het idee gehad dat onze wegen elkaar wel weer zouden kruisen. Ik had inmiddels vier platen zonder hem opgenomen en geproduceerd, maar daar had ik ineens geen zin meer in. Wat ik eerder niet durfde, deed ik nu wel. Bill bellen. En hij antwoordde gelijk dat hij niets liever wilde dan weer met mij de studio in.’

Het resultaat, Detours, is haar beste plaat sinds het debuut. Crow beaamt dat Bottrell beter dan wie ook haar een zeker soepelheid in haar stem kan geven. Bij Bottrell klinkt ze niet als de wat anonieme rock chick, maar verschuift haar stem naar folk, jazz en blues zonder zich al te nadrukkelijk als zodanig te willen manifesteren.

‘We zijn naar mijn boerderij gereden, drie kwartier rijden van de bewoonde wereld, en hebben ons van alles en iedereen afgesloten. De liedjes floepten er uit. Ik geloof dat ik nooit zo snel, zo makkelijk geschreven heb over zaken die heel dicht bij mezelf stonden. Op een avond schreef ik zo twee, drie liedjes die we dan de volgende ochtend vrij snel opnamen.’

Op Detour komen problemen van zowel persoonlijke als meer wereldomvattende aard voorbij. Van milieu, oorlog en energiebesparing tot aan relatieleed en wanhoop over de zoveelste falende liefde. Crow bezingt alles waar ze ‘ineens veel meer en dieper over na is gaan denken, dan toen ik nog in Los Angeles woonde.’ Ze woont sinds het stuklopen van haar relatie met Armstrong weer bij haar familie in Nashville. Weg van alle aandacht en paparazzi, zoals ze zelf zegt. ‘Want Los Angeles is geen plaats om je zoon in alle rust op te voeden.’ Die verandering van omgeving heeft haar zeker geholpen de dingen om haar heen anders te benaderen.

‘In LA was ik me er constant van bewust een celibrity te zijn. Iets dat ik ergens ook wel leuk zal hebben gevonden, maar wat me uiteindelijk toch verveelde. Na mijn ziekte deed ik wat velen doen wanneer ze aan de rand hebben gestaan. Ik ging alles heel erg relativeren. Hoewel, aan de andere kant werd ik ook steeds bozer dat ik me over een aantal dingen niet druk heb gemaakt. Politiek bijvoorbeeld, de oorlog in Irak en alle andere ellende die de afgelopen zeven jaar door de regering Bush is veroorzaakt.’

In liedjes als God Bless This Mess en Motivation zingt ze erover. ‘Gelukkig merk ik nu bij de voorverkiezingen dat veel Amerikanen die voorheen nauwelijks politiek betrokken waren, nu wel heel fanatiek alles volgen. Zelf ben ik een democraat, al zeg ik niet voor wie ik ben. Obama of Clinton, ik heb mijn voorkeur maar leg me neer bij de uiteindelijke nominatie.’

Nee, dat vindt Crow niet geheimzinnig doen om niks. ‘Ik wil de mensen niks aanpraten, hooguit dat het anders moet dan de voorbije zeven jaar. Weer een beroemdheid met stemadvies, daar heeft de goede zaak geen baat bij.’

Hoewel ze in sommige liedjes behoorlijk pessimistisch is, ook over haar eigen persoonlijk geluk, hoopt Crow dat de hoop die uit enkele liedjes spreekt zal prevaleren.

De titel Detours staat voor de omwegen die Crow gemaakt heeft sinds ze als zangeres in het achtergrondkoortje van Michael Jackson furore maakte. Voordat ze gearriveerd is waar ze wilde komen, als moeder van een zoon, moesten er ook in haar zangcarrière wat obstakels genomen worden. Zo leek haar populariteit deze eeuw tanende.

Dat ziet Crow anders. ‘Mijn laatste album Wildflower werd dan wel niet goed besproken, het was wel precies die plaat die ik wilde maken. Liedjes gezongen lui achterover leunend met een beschaafd strijkje op de achtergrond. Zoals Neil Young dat in de jaren zeventig deed. En ach, de flop was met bijna een miljoen verkochte platen natuurlijk relatief. Het is nog altijd meer dan Bob Dylan van veel van zijn albums wist te verkopen.’

Maar vooruit, inderdaad liep het succes langzaam terug, maar ook dat was wel weer ergens goed voor. ‘Ik ben er achter dat het leven vooral bepaald wordt door allerlei rare obstakels die je dwingen tot een omweg, en niet het verloop kent van een sportwagen op een snelweg zonder files. Uiteindelijk ben ik weer waar ik vijftien jaar geleden was. Gewoon een zangeres omringd door mensen die ze vertrouwt en waar ze zich prettig bij voelt. Spelen met de Stones, daten met Eric Clapton? Allemaal leuk, maar ik heb nu Wyatt. Zo simpel is het.’

Wyatt moest er ook eigenlijk gewoon komen, na alle ellende. En binnen een paar maanden was het geregeld. Een adoptiekindje van drie weken, uit New York. ‘Ja, de snelheid waarmee dat kon, heeft me enorm verbaasd. Ik wilde altijd al een kind adopteren, ook als ik zelf wel kinderen had gekregen hoor, en dit voelde als het moment.’

Wyatt is mee naar Milaan en ligt in een kamer verderop te slapen. Het laatste liedje op Detours schreef ze voor hem, Lullabye For Wyatt. ‘Het stond er zo op. De conceptie van de plaat en de adoptie van mijn zoon vonden bijna gelijktijdig plaats. Gek eigenlijk. Wyatt is pas negen maanden, maar het voelt als een eeuwigheid. Nee, inderdaad, even geen andere mannen meer.’

Al bewaart ze aan de meesten nog mooie herinneringen. Toen eind vorig jaar de autobiografie van Eric Clapton verscheen, keek ze wel even in het register of ze er in voor kwam (twee keer zijdelings), en kocht ze vervolgens twee exemplaren. Een voor haarzelf en een voor haar vader.

‘Het ligt nog ongelezen thuis. Denk je dat ik met die kleine dreumes nog tijd heb om te lezen?’

Ook met Lance Armstrong heeft ze niet volledig gebroken. ‘Hij heeft me tijdens die bestralingen heel erg gesteund. Ik heb die wielrenwereld ook altijd machtig mooi gevonden. Net rock ’n’ roll, dat heen en weer gesjouw van hotel naar hotel. Ik volg het ook nog steeds. De ronde van Californië is die niet bezig nu? Weet je wat ik zo mooi vind aan sport? De adrenaline die door je lijf schiet door de spanning van een wedstrijd. Dat gevoel geven de beste concerten ook en dat heeft iets verslavends.

‘Ik vond het ook heerlijk om even in die Tour de France caravaan te verblijven. Natuurlijk weet ik dan dat iedereen weet wie ik ben, maar ze kunnen niks met me. Of liever gezegd: ze hoeven niets van me, dat was heel plezierig. De rockwereld is lange tijd mijn enige wereld geweest, en dan is het verfrissend eens heel ergens anders in te vertoeven. Ik werd ook beslist aangetrokken door dat element van streven naar het onmogelijke dat iedere sporter in zich heeft. Dat is een streven dat popmuzikanten vroeger volgens mij ook veel meer hadden dan nu. Mijn bewondering voor iemand als Lance die alles overwon en de grootste werd, is niet aflatend.’

Ze kijkt een beetje vertederd. ‘Maar ook een kampioen biedt nog altijd geen garantie voor het welslagen van een relatie.’

Meer over