Tellingen Franse acties rijp voor manifestatiemuseum

Ooit zal in Frankrijk een groot museum worden geopend, geheel gewijd aan een uniek Frans fenomeen: het actiewezen. Daar wordt de ontwikkeling van het spandoek door de eeuwen heen getoond; ook verschillende in optochten meegedragen poppen worden geëxposeerd. Er zijn uiteraard veel flyers en posters. Op beeldschermen worden de Facebook-pagina's getoond, sinds 2010 in de mode om demonstranten op te trommelen.

Uit Marseille komen de grote trommen, zeer geschikt om de gemoederen mee te verhitten. Via microfoons zijn de liederen en slogans te horen: Bella Ciao en Sarkozy t'es foutu, la jeunesse est dans la rue! (Sarkozy, je bent verloren, de jeugd is op straat).


Wie durft mag meedoen aan een rollenspel: je kunt kiezen tussen de robocop-achtige kostuums van de rellenpolitie of de gekleurde hesjes van de vakbonden: CGT, Force Ouvrière en CFDT. De ouderen kunnen een gefingeerd overleg met de regering naspelen, dat verplicht op niets moet uitlopen. Er zijn zilverkleurige megafoontjes te winnen en voodoopoppetjes die Sarkozy voorstellen; voor de kinderen zijn er kleine vuurpijltjes die rook in allerlei kleuren produceren.


Het museum is zo groot dat bezoekers minstens een dag nodig hebben om alles te zien. Voor tussen de middag is er wijn uit het karton en verse braadworst, gegrild boven een oliedrum. Wie aan het eind van de dag wil wegrijden, wacht een verrassing: aan het eind van het parkeerterrein kringelt de dikke rook van brandende autobanden. Pal ernaast is een zogeheten filtrage: de auto's worden gedwongen stapvoets rijdend het parkeerterrein te verlaten, tussen een haag figuranten door die verkleed zijn als demonstrerende scholieren.


Rond het Franse actiewezen hangt voldoende folklore om wel drie musea mee te vullen. Een van de fascinerendste is die van het tellen van het aantal demonstranten. Uiteraard is de bonden er dezer dagen alles aan gelegen dat aantal flink op te schroeven, terwijl de autoriteiten de cijfers het liefst zo laag mogelijk houden. Als de acties, zoals nu, lang duren, geeft dat problemen. Om hun onderhandelingspositie te versterken willen de bonden koste wat echt kost een alsmaar groeiend aantal manifestanten suggereren. De autoriteiten komt het juist goed uit als de actiebereidheid langzaam wegebt.


Vandaar dat sinds begin september het verschil tussen de officiële tellingen en die van de bonden steeds groter wordt. Bij de laatste acties, van vorige week dinsdag, kwamen de bonden uit op meer dan 3,2 miljoen actievoerders, terwijl de overheid onder de 900 duizend bleef steken. Hoe verder naar het zuiden, hoe groter de verschillen worden. In Marseille turven de bonden traditioneel een factor tien meer demonstranten dan de overheid. Ook tussen de bonden onderling bestaan verschillen: hoe radicaler, hoe hoger de schattingen.


De afgelopen weken zijn ook tellingen uitgevoerd door neutrale instellingen, zoals media en het Spaans onderzoeksbureau Lynce, gespecialiseerd in tellingen via foto en video. Die kwamen steevast nog lager uit dan de autoriteiten, waarbij de onderlinge verschillen bovendien opmerkelijk klein waren.


Die tellingen zouden een ereplaats moeten krijgen in het museum van het Actiewezen. Aan de hand van luchtopnamen mag iedere bezoeker er zijn eigen schatting maken van het aantal deelnemers. Wie er het dichtst bij zit, mag voor de ingang een vuilcontainer in brand steken.


Meer over