Tegen de voortrazende meubelindustrie

Vormgeving..

Jeroen Junte

utrecht De sjaal oogt weliswaar wat grof. De stof is dik en voorzien van een lomp reliëf van kruissteken. Maar de kleur is een prachtige ton-sur-ton van paars-tinten. Daarbij is het grove textiel gedecoreerd met een stiksel van zachte stof. Het is overduidelijk dat deze sjaal, die op zaal ligt gedrapeerd in het Centraal Museum in Utrecht, niet te vinden is de goedkope kledingmagazijnen van de Kalverstraat. Toch had het niet veel gescheeld of deze creatie van de IJslandse ontwerpster Erna Einarsdóttir was op de vuilnishoop beland als een afgedankte vaatdoek.

De sjaal maakt deel uit van de collectie Saved by Droog die het Nederlandse ontwerpplatform Droog (voorheen Droog Design) dit voorjaar lanceerde op de prestigieuze designbeurs in Milaan. Droog had 5.135 producten aangeschaft uit faillissementsverkopen op de veilingsite Ebay – variërend van dozen met portemonnees en een stapel vaatdoeken tot een eettafel en een bulk lucifersdoosjes. Vervolgens werd veertien internationale ontwerpers en ontwerpcollectieven gevraagd om nieuwe producten te maken van deze afgeschreven goederen. Einarsdóttirs verfde de vaatdoeken en verwerkte ze tot een kleurige sjaal. Met de daaruit voortvloeiende collectie van negentien gerecyclede producten werd een kritisch statement gemaakt tegen de voortrazende meubelindustrie. Waarom steeds maar weer iets nieuws ontwerpen als er nog goed bruikbare producten worden weggegooid? Een klassiek Droog-project dat in deze sobere tijden hoogst actueel is. De Saved by Droog-producten konden in Milaan door de bezoekers ter plekke worden aangeschaft, waarvan het Centraal Museum dankbaar gebruik maakte door de gehele collectie aan te kopen. Dus prijken deze industriële afdankertjes nu in de museumzalen in Utrecht. Missie geslaagd voor Droog.

Inhoudelijke kwaliteit
Waarbij moet worden aangetekend dat niet alle negentien producten dezelfde inhoudelijke kwaliteit hebben. Marian Bantjes liet eenvoudige klapstoeltjes met nagellak beschilderen door medewerksters van een nailstudio. Maar wie heeft er niet in zijn puberjaren de afgedankte eetstoelen en kastjes van opa en oma beschilderd met kleurige bloemetjes? Bantjes revancheert zich met een houten eettafel die ze zandstraalde, waarna ze vervolgens met laser in het tafelblad met sierlijke letters een oproep brandde om een donatie te doen aan Artsen Zonder Grenzen alvorens aan de maaltijd te beginnen.

Sommige ontwerpers maakten een letterlijke vertaling van het aangereikte product. Ed Annink veranderde doorsnee messen, vorken en lepels van roestvrijstaal in een kostbaar servies door de tanden van de vork en het uiteinde van de lepel te vergulden.

Geheel in de geest van Droog hebben diverse ontwerpen een conceptuele lading. Grafisch ontwerpster Mieke Gerritzen voorziet fluoriserende hesjes van wegwerkers van typografische prints die reflecteren op de informatie-overload die ons overspoelt in de openbare ruimte. De Belgische mode-ontwerper Martin Margiela ontwierp een bakje om een theezakje in te leggen dat gehangen kan worden aan het standaard cafékopje. Het zilveren theereservoir heeft de vorm van de klassieke snor van de manlijke bezoekers van de deftige Weense koffiehuizen in het fin de siècle. Met één simpele ingreep is een ordinair massaproduct opgewaardeerd tot een begerenswaardig designobject.

Meer over