Te integer

eet iemand nog wie Jan ten Hoopen is? Ergens in Nederland roept nu iemand enthousiast: dat is het Tweede Kamerlid van het CDA die tot 2010 het midden- en kleinbedrijf in zijn portefeuille had! Inderdaad, die heette ook Jan ten Hoopen, maar ik bedoel de Jan ten Hoopen die in 1988 het tv-programma Showmasters won. Showmasters was een competitie waarin de NCRV op zoek ging naar een nieuwe presentator, inclusief vakjury en afvalronden. Het was een van de eerste programma's in zijn soort, een voorbode van wat ons in de nieuwe eeuw te wachten zou staan aan tv-competities vol non-talenten. NCRV bedankt, zou ik willen zeggen.

Showmasters zat vol brave borsten, precies zoals de NCRV het waarschijnlijk graag zag, maar al die brave borsten werden alras opgeslokt door het monster dat vergetelheid heet, Jan ten Hoopen voorop. De runner-up van Showmasters, een jolige man met dikke bril, Hans van Baalen-scheiding en de tekenfilmnaam Willem Bol, sputterde nog even tegen als presentator van programma's met namen als De waddenshow en Maak dat de kat wijs, maar ook dit succesnummer vond al snel zijn plek in het Museum der Vergeten TV-Helden, de fictieve cultuurinstantie die sinds een aantal jaren deels gefinancierd wordt door Omroep Max.

Bij de AVRO is sinds een paar weken een tv-talentenjacht te zien die me al vanaf de eerste aanblik aan dat aloude Showmasters doet denken, ook al zijn we inmiddels een kwart eeuw verder. Het programma voert de titel De nieuwe Rembrandt en is, aldus presentator Marc-Marie Huijbregts, een zoektocht 'naar de kunstenaar die net zo inspirerend is zoals Rembrandt dat in zijn tijd was'. Er is een vakjury, een wekelijks wisselend gastjurylid (gisteren Rob Birza, met een fijne gekleurde shawl), deadlines, en elke week vallen er noodgedwongen kandidaten af. Drie finalisten gaan het uiteindelijk met elkaar uitvechten - nog twee uitzendingen te gaan.

So far, so good, zou je denken, ware het niet dat elke tv-talentenjacht drijft op de kurk die competitie heet. Maar tussen de kandidaat-kunstenaars is geen enkele animositeit en er wordt in het geheel niet geselecteerd op karakter - daar zijn ze bij de AVRO te integer voor. Dat is natuurlijk helemaal geen vies woord, integriteit, maar tv is een tweedimensionaal medium dat vraagt om manipulatie. En je hébt nu eenmaal voor dat format van de talentenjacht gekozen, dus durf dan ook het drama te oogsten. Je hoeft niet meteen een artistieke Terror Jaap in te huren, maar het enige echt stoere jurylid (Jasper Krabbé, met mooie strenge oogopslag) wordt helemaal niet als troefkaart uitgespeeld. Hij komt nauwelijks aan het woord! Mijn hoop was even gevestigd op de Poolse Agata die bij elke - tenenkrommend kinderlijke - performance in huilen uitbarstte, maar die werd vorige week helaas weggestuurd (fans van Seth Gaaikema kunnen hier zelf een geinige woordgrap invullen over het Polenmeldpunt).

Bij de commerciëlen lengen ze dit soort competities tot in den treure aan met uitgestelde climaxen, joelend tribunepubliek en op het vette sentiment spelende editing. Maar bij De nieuwe Rembrandt is de competitie als een debat tussen Tofik Dibi en Jolande Sap (denk hier een geeuw). De AVRO is de NCRV van de nieuwe eeuw.

undefined

Meer over