Talibanstrijders doden en dan weer huiswaarts

Onbemande vliegtuigjes essentieel in strijd tegen Taliban...

Van onze verslaggever Stieven Ramdharie

AMSTERDAM Amerika’s ‘oorlog per afstandsbediening’ in het Afghaans-Pakistaanse grensgebied geldt als een voorbode van de strijd van de toekomst: de vijand uitschakelen met een joystick in de hand, helemaal aan de andere kant van de aardbol, terwijl onbemande Predator- en Reaper-vliegtuigjes hoog boven een doel verschijnen en raketten afvuren.

Toen Amerikaanse Hellfire-raketten zondagnacht insloegen in een Talibantrainingskamp nabij Manduta in de Pakistaanse grensregio Zuid-Waziristan, zullen weinig slachtoffers hebben geweten dat de Amerikaan die over hun leven beschikte zich in Nevada bevond.

Op de luchtmachtbasis Creech, zo’n 50 kilometer ten noorden van Las Vegas, beslissen de vliegers van het 432ste Air Expeditionary Wing over het lot van rebellen en terroristen. Ze beschikken over 27 Unmanned Aerial Vehicles (UAV), die permanent in Afghanistan en Irak in de lucht zijn.

De vlieger die zondag vanuit Creech de UAV bestuurde die Talibancommandant Haji Omar Khan en zo’n 19 anderen doodde, stapte na afloop van zijn dienst gewoon in zijn auto om even later aan te schuiven bij het avondeten.

Bijna zes jaar nadat het Amerikaanse leger in Jemen voor het eerst met een Predator, bewapend met Hellfire-raketten, een Al Qaida-strijder doodde, heeft de ‘oorlog per afstandsbediening’ een hoge vlucht genomen. Er gaat geen week voorbij zonder een UAV-aanval in Noord- en Zuid-Waziristan. In de afgelopen drie maanden waren er een kleine twintig aanvallen, in de eerste zeven maanden van 2008 waren dat er slechts vijf.

Het Amerikaanse offensief in het onrustige grensgebied, dat komt nadat het afgelopen jaar tijdens de surge in Irak grote successen zijn geboekt met UAV’s tegen het soennitische verzet, toont hoezeer Washington in de strijd tegen Al Qaida en de Taliban leunt op de onbemande vliegtuigjes. Precisie-aanvallen met F16’s of commandoacties tegen terreurdoelen op Pakistaans grondgebied, zijn immers uitgesloten.

Creech, in het zuidelijke tipje van Nevada, speelt hierdoor een cruciale rol in de ‘War on Terror’. De Predators, die sinds kort worden bijgestaan door de meer geavanceerde, zwaarder bewapende Reapers, worden vanuit bases in Afghanistan gelanceerd, waarna de vliegers in Nevada de missie overnemen. Het gaat om ervaren gevechtspiloten die normaal in de cockpit van F16’s en F15’s zitten.

Was de Predator aanvankelijk bedoeld ter verkenning en het opsporen van doelen, na 9/11 werd de noodzaak duidelijk van een onbemand toestel dat niet alleen kon ‘zien’ maar ook kon ‘ingrijpen’.

Met de Hellfire, een raket die eigenlijk ontworpen is om vanuit helikopters tanks uit te schakelen, kreeg de Predator vanaf 2002 ook die offensieve mogelijkheid. Sindsdien zijn tientallen verdachte kampen, huizen, konvooien en auto’s van Al Qaida- en Talibanstrijders in Afghanistan, Pakistan, Irak en Jemen het doelwit geworden.

De meest gevoelige missies, zoals de operaties tegen Bin Laden en zijn tweede man Ayman al-Zawahiri, worden niet uitgevoerd door de luchtmacht maar door de CIA. Mede na kritiek van Defensieminister Gates, die onlangs het kleine aantal UAV’s in Irak en Afghanistan bekritiseerde, wordt de luchtvloot van honderd Predators en tien Reapers uitgebreid tot 370 toestellen.

Tegen 2011, tien jaar na ‘11/9’, moeten er vijftig bewapende UAV’s klokje rond boven de oorlogsgebieden in de wereld vliegen. Hierdoor zullen honderden nieuwe vliegers moeten worden opgeleid: van de huidige 450 stijgt hun aantal tot 1100 in 2011.

Maar of dit alles zal leiden tot uitschakeling van ’s werelds belangrijkste terroristenleider? Dalton Fury, schuilnaam voor de Amerikaan die in 2001 de jacht op Bin Laden in Tora Bora leidde, is sceptisch. ‘Je kunt duizend extra Predators inzetten’, zegt de ex-officier van de elite-eenheid Delta Force deze week in Time over de strijd tegen Al Qaida en de Taliban, ‘maar ze zijn niet dom. Ze weten precies wanneer de Predators in de lucht zijn.’

Meer over