Taliban verstevigen positie in Afghanistan

De Afghaanse Taliban-militie heeft het afgelopen weekeinde het belangrijkste verzet tegen haar regime gebroken. De fundamentalistische Taliban veroverden de noordelijke steden Mazar-i-Sharif en Shebergan, bastions van de Oezbeekse krijgsheer Rashid Dostum....

Reuter, AP

KABUL

De Taliban, die vorig jaar september een orthodox-islamitisch bewind vestigden in de hoofdstad Kabul, beheersen na gisteren zo'n 90 procent van Afghanistan. Lokaal biedt in de bergachtige noordoostelijke provincies de krijgsheer Ahmed Shah Masood nog weerstand, terwijl in de centraal gelegen stad Bamiyan de shi'itische militie Hizb-i-Wahdat stand houdt.

Generaal Dostum, die door de jaren heen meermalen met succes van bondgenoot wisselde, vluchtte zaterdag per helikopter naar Oezbekistan en vervolgens naar Turkije. De Turken onderhouden nauwe etnische banden met de Oezbeken. Vorige week waren duizenden van Dostums manschappen onder aanvoering van generaal Abdul Malik reeds naar de Taliban overgelopen. Malik is inmiddels tot onderminister van Buitenlandse Zaken in de Taliban-regering benoemd.

Door de nederlaag van Dostum lijken de Taliban, die bestaat uit etnische Pashtuns, er als eerste groepering in twintig jaar in te slagen Afghanistan te verenigen.

Het besluit van Pakistan de Taliban-regering te erkennen, geldt als een doorbraak. Tot nog toe wordt Afghanistan in de Verenigde Naties en in de meeste landen vertegenwoordigd door functionarissen van de in september verdreven president Rabbani. Hoewel Pakistan de Taliban sinds hun opkomst in 1994 materieel steunde, weigerde het buurland hun bewind formeel te erkennen zolang de gevechten in Afghanistan om de macht niet waren beëindigd.

'Wij hebben het idee dat de nieuwe regering aan al onze criteria voor de jure erkenning voldoet. Zij oefent effectieve controle uit over bijna het gehele Afghaanse grondgebied en vertegenwoordigt alle etnische groepen', aldus de Pakistaanse minister van Buitenlandse Zaken Gohar Ayub Khan.

Het westelijke buurland Iran liet zondag weten zijn beleid te zullen af stemmen op de Verenigde Naties. De Centraal-Aziatische republieken Kirgizië, Tadzjikistan en Oezbekistan reageerden op de militaire Taliban-successen met een verscherping van de grensbewaking. De voormalige Sovjet-republieken, en ook Rusland, zijn doodsbenauwd dat het islamisme van de Taliban de regionale stabiliteit ondermijnt.

Rusland waarschuwde zaterdag dat elke schending van de internationale grenzen een onmiddellijke reactie van het Gemenebest van Onafhankelijke Staten (GOS) zal uitlokken.

De Taliban hebben getoond een geduchte gevechtsmachine te zijn, maar over hun bestuurlijke kwaliteiten bestaan twijfels. Sinds september vorig jaar hebben ze Afghanistan door middel van een interim-raad met waarnemend ministers geregeerd op ad hoc-basis.

De Taliban zeggen na het vestigen van vrede een representatieve regering te willen vormen. Het is echter onduidelijk hoe zo'n regering tot stand moet komen en hoe zij dient te functioneren.

Meer over