Nieuws

Tachtig gedupeerden doen nu ook aangifte tegen Rutte in toeslagenschandaal

Een groep van tachtig gedupeerde ouders in de toeslagenaffaire rond kinderopvang, hebben nu ook aangifte gedaan tegen premier Mark Rutte wegens drie ambtsmisdrijven. Dat heeft hun advocaat Vasco Groeneveld woensdag bekendgemaakt.

Premier Rutte, voorafgaand aan het verhoor door de parlementaire ondervragingscommissie Kinderopvangtoeslagen.  Beeld
Premier Rutte, voorafgaand aan het verhoor door de parlementaire ondervragingscommissie Kinderopvangtoeslagen.

‘Die ambtsmisdrijven betreffen het handhaven van beschikkingen over het terugvorderen van toeslagen, terwijl hij wist dat daarmee de wet werd geschonden, het opzettelijk nalatig zijn bij het uitvoeren van de wet en grove schuld bij het naleven van de wet’, aldus Groeneveld.

Nieuwe, belastende informatie

Medio vorige maand deed Groeneveld namens twintig slachtoffers al aangifte tegen vijf ministers en oud-bewindslieden (Hoekstra, Van Ark, Wiebes, Asscher en Snel) wegens strafbaar verwijtbaar handelen. Premier Rutte zat daar toen bewust niet bij. Groeneveld betoogde toen dat de premier weliswaar politiek verantwoordelijk was, maar niet strafrechtelijk aansprakelijk.

Maar na het aftreden van het kabinet wegens het schandaal met de toeslagen voor kinderopvang is er ‘nieuwe, belastende informatie bijgekomen over de onrechtmatige jacht door de Belastingdienst op duizenden gezinnen’, aldus de advocaat. Zo heeft Rutte bij het kamerdebat over de toeslagenaffaire op 19 januari gezegd dat het kabinet ‘vanaf mei, juni 2019 wist hoe groot en omvangrijk de problematiek was’. Ook erkende hij in het debat dat hij vanaf die tijd ‘direct betrokken was’ bij het dossier.

Bovendien blijkt uit informatie die is losgekomen uit WOB-stukken dat de premier sinds mei 2019 ‘heeft meebeslist over te nemen stappen’, aldus Groeneveld. Toch is het ‘illegale invorderen van toeslagen door de Belastingdienst doorgegaan tot november 2019 of langer’.

Ambtelijk opgejaagd en beroofd

De inmiddels demissionaire premier is dus niet alleen op afstand, maar ook ‘direct betrokken’ geweest bij het schandaal. Met die nieuwe informatie uit het kamerdebat en nieuw vrijgegeven stukken concludeert Groeneveld nu dus dat de premier niet alleen politiek, maar ook strafrechtelijk aansprakelijk gesteld kan worden.

Hij verwijst naar een citaat van CDA-kamerlid Pieter Omtzigt, die de situatie in het kabinet van juni 2019 als volgt omschreef: ‘Iedereen is in paniek, iedereen denkt aan de politieke consequenties en niemand aan de ouders.’ Volgens de gedupeerde ouders heeft Rutte in 2019 nagelaten in te grijpen toen zij ‘ambtelijk werden opgejaagd en beroofd’, aldus Groeneveld.

De advocaat wil namens dezelfde groep slachtoffers ook een artikel 12-klacht indienen bij het gerechtshof in Den Haag, om het Openbaar Ministerie alsnog te dwingen de Belastingdienst en zijn medewerkers te vervolgen. Begin vorige maand liet het OM weten dat ‘een zorgvuldige beoordeling van de feiten en omstandigheden’ niet tot een strafrechtelijke verdenking heeft geleid.

Daarnaast is vorige maand dus ook aangifte gedaan tegen vijf (oud-)bewindspersonen. Volgens Groeneveld hebben zij artikel 356 van het wetboek van strafrecht overtreden, dat handelt over ‘nalatigheid bij het uitvoeren van de wet, waarbij die nalatigheid te wijten is aan grove schuld’.

Volgens de procedure moet de procureur-generaal bij de Hoge Raad nu eerst zijn zienswijze over de aangifte geven aan de minister van Justitie en Veiligheid. Die moet beslissen of de bewindslieden worden vervolgd. Als hij daartoe besluit, zal dat gebeuren voor de Hoge Raad. Ook de Tweede Kamer kan in het uiterste geval nog opdracht geven voor vervolging.

In hoeverre speelde racisme een rol in de toeslagenaffaire? De Tweede Kamer zoekt antwoorden

Slachtoffer toeslagenschandaal: ‘Elke dag was donker, het was één grote donkere wolk’

Meer over