Subtiel stuwend

Subtiele elektronica van Innervisions brengt een stomme film tot leven, zoals vroeger de pianisten in de cinema. 'We staan erop live te spelen.'

BEREND JAN BOCKTING

Een zoemend synthesizer-akkoord, subtiele pianoklanken met onheilszwangere effecten, ritmische bliepjes en wellicht een hint naar een stuwende baslijn. De soundtrack die de Duitse houseartiesten Steffen Berkhahn (Dixon), Kristian Beyer en Frank Wiedemann (Âme) en Henrik Schwarz vanmiddag tijdens het Amsterdam Dance Event in Trouw spelen bij de zwartwitklassieker Das Cabinet des Dr. Caligari is niet de muziek die je bij een stomme film uit 1920 verwacht.

De vier Duitsers vormen de kern van het Berlijnse platenlabel Innervisions, dat zes jaar geleden werd opgericht door Dixon en Âme, en tegenwoordig synoniem is met de crème de la crème van de ingetogen, muzikale house. Das Kabinet des Dr. Caligari is een invloedrijke, expressionistische film over een gekke dokter en een moordcomplot in een Duits bergdorpje.

De oorsprong van de ogenschijnlijk ongewone combinatie ligt bij het Jetztmusikfestival in Mannheim, een jaarlijks evenement georganiseerd rond het technofestival Time Warp, waar hedendaagse elektronische muziek wordt gecombineerd met klassieke kunst. Een van de programmaonderdelen bestaat uit een film waarbij muzikanten live een soundtrack spelen. Artiesten als Laurent Garnier, Ricardo Villalobos en Moritz von Oswald gingen de heren van Innervisions voor.

De soundtrack past in het muzikale pad dat Berkhahn (35) de afgelopen jaren zo zorgvuldig uitstippelde, vertelt hij via Skype vanuit zijn woning in Berlijn. 'Ik heb nooit een grote doorbraakhit gehad, ik stop geen cent in reclame voor mijn label of voor mijzelf, ik geef weinig interviews, mijn dj-sets verschijnen zelden op het internet. Dat doe ik heel bewust. Weinig muziek krijgt nog de kans om uit te groeien tot iets substantieels. Voordat bepaalde muziek echt is ontdekt, is het ook alweer vergeten.'

Speciaal

Stellig: 'Juist nu muziek overal aanwezig is, wil ik dat de muziekbeleving weer speciaal wordt. Als dj wil ik niet alleen een verzameling goede platen laten horen. Als muzikant wil ik altijd op zoek naar nieuwe uitingsvormen. Ik zie het als mijn taak om via muziek weer unieke momenten te creëren.'

Vooral in Nederland is die zorgvuldige strategie de afgelopen jaren opmerkelijk succesvol. Van strandfeest in Scheveningen tot clubnacht in Amsterdam - de naam Innervisions is inmiddels synoniem voor een van 's lands hipste en meest muzikale housefeestjes. 'Ruim vier jaar geleden speelden we voor 250 man in Nederland', zegt Berkhahn. 'Het is met kleine stapjes gegroeid.'

Met de toegenomen populariteit verschijnen er uiteraard ook valkuilen op het pad van Innervisions. 'Vanavond vullen wij met een aantal gastartiesten twee zalen in Trouw. Ik betrap mij erop dat ik mij plotseling afvraag welke muziek meer geschikt is voor de grote zaal en welke voor de kleine zaal. We moeten een soort concept maken, want je wil niet dat er in beide zalen exact dezelfde muziek wordt gedraaid.'

Tegelijk draait house voor Berkhahn juist om muzikale vrijheid. In dat plaatje past het niet om zijn muziek te categoriseren. 'Altijd vraag ik mij af: hoe ver kan ik gaan?' Met de soundtrack wilde het viertal een traditie hooghouden. In de vroege jaren van de cinema werd in grote filmtheaters door een orkest een volledige partituur gespeeld, terwijl in kleinere zalen een pianist zijn muziek on the fly improviseerde bij de beelden op het doek. Berkhahn: 'Wij staan erop om de soundtrack live te spelen.'

Techniek

Daarbij beseften de vier muzikanten weer eens hoezeer ze afhankelijk zijn van hun techniek. Op drie aan elkaar verbonden laptops staat muzieksoftware waarmee geluiden live worden bewerkt, maar tijdens live-optredens is zo'n opstelling nog altijd niet honderd procent stabiel.

Wanneer de muziek tijdens een dansavond per ongeluk een minuutje stilvalt, is dat geen ramp, zegt Berkhahn. 'Soms creëer je op die manier zelfs onbedoeld een mooi momentje op de dansvloer. Maar wanneer er nu een probleem ontstaat, valt er niets op te lossen. Wanneer de muziek stopt, gaat de film gewoon door.'

Met twee back-ups achter de hand staat het viertal vanavond zelfverzekerd achter de knoppen. Berkhahn: 'Als er iets misgaat, drukken we op een knop in onze laptop waarmee we een eerder opgenomen sessie starten. Lukt dat ook niet, dan start de geluidsman een tweede back-up. Dat geeft het veilige gevoel dat we exact kunnen doen wat we willen.'

Hij ziet zichzelf graag als een gewilde leermeester voor zijn publiek. 'Onze manier van experimenteren betekent niet dat wij muren afbreken, maar we rekken wel de grenzen binnen ons genre op', zegt hij. 'Tijdens onze dansnachten hoor je de eerste anderhalf uur geen dansmuziek, maar elektronische krautrock ambient - de meer abstracte elektronica, zeg maar. Na anderhalf uur komt de eerste bassdrum als een verlossing. Mensen dansen op dat moment op muziek waar ze normaal gesproken niet op dansen. Onze filmsoundtrack zit daar precies een stapje voor.'

Vanmiddag en vanavond in Trouw; An Evening at the Cabinet of Dr. Caligari (17.00 uur) en A Night With Innervisions (22.00 uur). Kaarten voor de film zijn te verkrijgen bij Trouw in Amsterdam (Wibautstraat 127) of via www.trouwamsterdam.nl. De deuren gaan vanaf 16.00 uur open. Kaartjes voor de film zijn niet geldig voor de dansavond. Voor A Night With Innervisions is er vanaf 22.00 uur alleen nog deurverkoop.

Vanmiddag om 17.00 uur in Trouw draait DJ Dixon muziek bij de film Das cabinet des Dr. Caligari (1920, Robert Wiene).We verloten vijf keer twee kaarten voor deze strak uitverkochte voorstelling onder degenen die het antwoord weten op de volgende vraag:

Tot welke beroemde filmstroming wordt Das Cabinet des Dr Caligari gerekend?

Mail het antwoord nú, of in elk geval voor 12.00 uur, met naam, adres en telefoonnummer, naar v@volkskrant.nl. De gelukkigen krijgen voor 13.00 uur bericht en komen op de gastenlijst.

undefined

Meer over