Steeds een stapje verder

Wat deed Wilders in Denemarken, waar hij met zijn uitspraak over moslims in Europa het nieuws haalde? Hij bouwde er aan zijn internationale netwerk....

Janny Groen en  Annieke Kranenberg

Ouders die hun kind uithuwelijken? ‘Wegsturen!’, antwoordt Geert Wilders op een vraag uit het publiek in Kopenhagen. ‘De hele familie moet het land uit, die moet als voorbeeld worden gesteld. Dat geldt ook voor families die zich schuldig maken aan eerwraak en besnijdenis. Ze worden eruit gegooid, onmiddellijk!’

Luid applaus. Een staande ovatie. Het is het zoveelste eerbetoon dat de PVV-leider zondag in een zaal van het Deense parlement ontvangt. Hij preekt dan ook voor eigen parochie. Het gros van de Deense en Zweedse bezoekers op de conferentie over de ‘Vrijheid van Meningsuiting en Islam’, georganiseerd door de Free Press Society (zie kader) gelooft net als Wilders dat steden als Rotterdam en Malmö inmiddels in ‘Eurabia’ liggen en dat het ‘een paar minuten voor twaalf’ is. Maar ook de twijfelaars laten zich meevoeren door zijn demagogische betoogtrant.

Ze lachen als hij linkse politici wegzet als ‘shariasocialisten’. Ze juichen als hij de Amerikaanse president Obama belachelijk maakt vanwege diens handreiking in Caïro naar de moslimwereld, en wanneer hij oproept ‘laffe leiders’ te vervangen door ‘helden’. Ze barsten uit in daverend applaus wanneer hij stelt: ‘De jihad tegen Israël is een jihad tegen ons allen.’

In het buitenland, waar hij voortdurend wordt bejubeld en nauwelijks tegenspraak krijgt, lijkt hij de Nederlandse politieke constellatie te vergeten en gaat hij steeds een stapje verder. Dus heeft hij het op de Deense televisie over ‘miljoenen, tientallen miljoenen’ moslims die meteen Europa moeten worden uitgezet omdat ze crimineel zijn of aan de jihad of sharia ‘denken’. En doet hij in een vraag/antwoordsessie met het publiek uitspraken die moslims nog verder ontmenselijken.

Zo heeft de echtgenote van een politicus van de nationalistische Deense Volkspartij – die er nagenoeg dezelfde ideeën op nahoudt als de PVV – vernomen dat eerwraak bestaat, omdat moslimouders meer van Allah dan van hun kinderen houden. ‘Denkt u’, vraagt ze Wilders, ‘dat er een kans is dat moslims meer van hun kinderen kunnen houden dan van Allah?’ Wilders: ‘Dat kan alleen als ze de Koran verwerpen. Als ze dat niet doen: vertrouw ze niet!’

De Kopenhaagse bijeenkomst is georganiseerd door de Free Press Society (FPS). Aanvankelijk zou de Deense regering een conferentie beleggen over de vrije meningsuiting, maar die werd telkens uitgesteld. Vanwege Wilders, beweerde een Deense krant. Wanneer de PVV-leider daar zou verschijnen, zouden islamitische landen later dit jaar de klimaattop kunnen boycotten, zo was de vrees. Daarop besloot de FPS zelf een bijeenkomst te beleggen met Wilders, wiens populariteit door het ‘laffe gedrag’ van premier Rasmussen intussen alleen maar is toegenomen.

Ook elders is Wilders’ ster rijzende. Op een affiche dat een conferentie aankondigt over de vrijheid van meningsuiting in Florida, anderhalve maand geleden, prijkt het geblondeerde hoofd van de PVV-leider. Zijn mond is afgeplakt. ‘Verbannen door Groot-Brittannië, vervolgd in Holland, schuldig in Jordanië, welkom in Florida!’, zo kondigt Tom Trento, directeur van de ultraconservatieve Florida Security Council zijn ‘eregast’ aan. De Nederlander is er blijkens video-opnamen ontvangen als een internationale held, een martelaar van het vrije woord. Net als in Kopenhagen hing het publiek in Florida aan zijn lippen. Dat was niet zijn laatste trip naar de Verenigde Staten. Daags na zijn Europese verkiezingszege stapt hij alweer op het vliegtuig naar Los Angeles om daar de ‘Heroes of Conscience’ prijs in ontvangst te nemen.

Hoewel Wilders erop hamert dat hij zich inspant voor de vaderlandse belangen, is hij voortdurend op tournee in het buitenland. Wat heeft een Nederlandse politicus daar te zoeken? Welke internationale ambities heeft Wilders? Wie zijn zijn wereldwijde bondgenoten en waarom bewonderen ze hem?

Golf van opwinding
‘Hij is geweldig populair onder Amerikanen die islamisering als de grootste bedreiging voor onze westerse vrijheden zien’, zegt de Amerikaanse Diana West op de trappen van het Deense parlement. West, schrijfster en commentator, is vice-president van de International Free Press Society, die dezelfde achtergrond heeft als de Deense afdeling. Ze heeft Wilders verscheidene malen zien speechen in Amerika: ‘Hij spreekt heel krachtig en rechtdoorzee over het gevaar van islamisering. Iedere keer veroorzaakt hij een golf van opwinding in de zaal.’

West is een van de spelers in de internationale anti-jihadbeweging. In Europa zijn populistische rechtse politici, geleerden en publicisten Wilders’ bondgenoot. In Amerika bestaat zijn aanhang vooral uit ‘Republikeinse, conservatieve Joodse kringen, waar veel geld zit’, weet directeur Ronny Naftaniël van het Centrum Informatie en Documentatie (CIDI). ‘Zowel in Amerika als in Israël begeeft Wilders zich in geaccepteerde extreem-rechtse kringen. Ondemocratisch zijn die krachten niet.’

Het netwerk kent geen vaste structuur, maar is bijzonder actief in het promoten van het anti-jihadistische gedachtengoed én van elkaar. Ze interviewen elkaar, kennen elkaar prijzen toe, nodigen elkaar uit voor conferenties, zamelen geld in voor elkaar en hemelen elkaar op in stukken die worden geplaatst op wederzijdse weblogs. Telkens komen dezelfde namen voorbij. Sinds Wilders in maart 2008 zijn film Fitna uitbracht, is hij een blikvanger. Na het vervolgingsbesluit van het gerechtshof in Amsterdam in januari, en de verbanning door Groot-Brittannië in februari, is hij echt een cause célèbre in anti-jihadkringen.

‘Wilders is de enige actieve politicus in de beweging die niet op lokaal niveau, maar heel prominent in de nationale politiek werkzaam is’, zegt Daniël Pipes in een telefonisch interview. Pipes – directeur van de Amerikaanse denktank Middle East Forum (MEF) – is een prominente wetenschapper in het netwerk. ‘Wilders heeft de potentie premier te worden. Dat maakt hem een leider.’

Amerikanen en Israëli’s maken zich grote zorgen over de ontwikkelingen in Europa, waar de vrijheid van meningsuiting wordt bedreigd en de radicale islam en het antisemitisme groeien, stelt Pipes. ‘Dat houdt de man in de straat niet bezig, maar de Amerikaanse intellectuelen wel. In Nederland is het een belangrijk thema geworden vanwege de moorden op Pim Fortuyn en Theo van Gogh en het lot van Ayaan Hirsi Ali. En in Denemarken vanwege de cartooncrisis. In Amerika hebben we geen figuren als Hirsi Ali of Wilders, die tot de verbeelding spreken.’

In het netwerk geldt Pipes als een milde representant, omdat hij gelooft dat er ook gematigde moslims bestaan. Naar Nederlandse maatstaven heeft Pipes echter een gepeperde anti-islamagenda; zo roept zijn project Campus Watch op professoren te rapporteren die ‘dhimmitudegedrag’ (al dan niet vrijwillige onderwerping van niet-moslims aan moslims) vertonen.

Er zijn er verder weinig in het netwerk die over Wilders willen praten. Journalisten – vooral Europese die collectief als links worden gezien – stuiten op een muur van wantrouwen. De Deen Lars Hedegaard, voorzitter van de International Free Press Society wil de Volkskrant niet te woord staan. Journalisten zouden ‘de verachtelijke pogingen van de Nederlandse regering, rechtbanken en media om een man kapot te maken, moeten onderzoeken’, mailt hij.

Rabbijn Jon Hausman, die Wilders tweemaal uitnodigde in zijn synagoge in Stoughton (Massachusetts), vreest ‘activistische journalistiek’. Robert Spencer, directeur van Jihad Watch, spreekt in een e-mail van ‘totaal oneerlijke behandeling door de media, die het verzet tegen de jihad op grond van mensenrechten en gelijkheid neerzetten als racisme en onverdraagzaamheid’.

Anderen reageren niet eens op verzoeken van deze krant. Zoals Pamela Geller, een weelderige joodse neocon, fervent Barack Obama-hater en een van Wilders’ grootste fans. ‘Het lot van de vrije wereld ligt in handen van dappere krijgers als Geert Wilders’, schrijft ze op haar anti-islamblog Atlas Shrugs, waarop veel foto’s van de zongebruinde Geller en haar Nederlandse idool zijn geplaatst.

‘Mijn vriend’
Tom Trento, leider van de ‘contrajihad’ in Florida, reageert evenmin op vragen. Het blijft dan ook onduidelijk of hij betrokken zal zijn bij Wilders’ nieuwe film, waarover de PVV-leider zei dat hij professionele hulp krijgt uit Amerika. Trento – Wilders noemt hem ‘mijn vriend’–- is betrokken bij de productie en distributie van veel anti-islamfilms zoals Obsession, dat een verband wil aantonen tussen nazi’s en moslimextremisten. Eerder bleek al uit onderzoek van de Volkskrant dat Fitna zwaar op Obsession leunt (twaalf fragmenten komen uit die film).

De voorstelling van Wilders in Florida eind april staat model voor een serie evenementen die Wilders dit jaar in Amerika met zijn aanwezigheid opluisterde. De Nederlander weet precies hoe hij zijn publiek moet bespelen en appelleert aan de Amerikaanse bewondering voor de eenzame cowboy die strijdt tegen het kwaad. Wilders benadrukt dat hij, wat islamitische bedreigingen betreft, een ervaringsdeskundige is. Hij kreeg ‘een fatwa van Al Qai’da’ aan zijn broek en hij wordt in diverse landen bedreigd door de ‘juridische jihad’.

De PVV-voorman verkondigt overal dat hij niet discrimineert, omdat hij de islam, en niet de moslims aanvalt. Intussen hakt hij gedreven op de moslims in. ‘Moslims willen niet integreren, noch assimileren, maar domineren’, zegt hij in de vraag/antwoordsessie met het publiek in Florida. Hij weet dat de VS problemen met Latino’s hebben, maar hij zou ze graag overnemen. Want voor het vergrijzende Europa is migratie een must. ‘Dan halen we maar hindoemigranten uit India, of zwarten uit Afrika, Chinezen of Amerikanen, Canadezen, of andere Europeanen.’ Alles behalve moslims, zegt Wilders, want daarmee ‘halen we het paard van Troje binnen’.

Gevaarlijk
Zijn optreden in Florida wekt de woede van de lokale afdeling van de van oorsprong Joodse Anti-Defamation League (ADL), die strijdt tegen discriminatie. Direceur Andrew Rosenkranz noemt Wilders’ retoriek ‘gevaarlijk’ omdat hij ‘ten onrechte focust op de islam in plaats van het echte gevaar, de extremisten’.

De Florida Security Council wordt in liberaal joodse kringen gezien als ‘een enge club’. Joachim Martillo, een ‘zeer kritische’ jood van een contra-zionistische organisatie, meent dat de anti-jihadisten het islamitische gevaar in Europa bewust tot ‘groteske proporties’ opblazen. In het joodse doemscenario worden premier Van Agt en ‘die bankiersvrouw’ (Gretta Duisenberg) aangehaald als bewijs dat Israël in snel tempo sympathie verliest in Europa.

In zijn buitenlandse speeches neemt Wilders die indruk niet weg. Hij stelt dat hij met zijn pro-Israëlhouding in Europa een ‘bedreigde diersoort’ is. ‘Het zogenaamde Midden-Oostenconflict gaat niet over land. Het is een conflict over ideologieën, een oorlog tussen vrijheid en islam’, zegt hij bij verschillende gelegenheden.

Naast zijn zendingsdrang heeft Wilders nog een motief om naar de VS te reizen: geld. Hij mag de elite in Nederland dan wel verguizen, in Amerika zoekt hij die juist op. Hij schuift aan bij particuliere ‘intieme’ diners en ontbijten, waar de gasten zo’n 50 à 350 dollar per couvert betalen.

‘Wilders komt hier omdat in Europa geen geld te halen is’, vertelt Pipes, die geld inzamelt voor Wilders. Precieze bedragen wil hij niet noemen. ‘We hebben het over een getal van zes cijfers, tussen een ton en een miljoen dollar’. Volgens hem zijn er ‘genoeg Amerikanen met geld die zich zorgen maken over de zaken waar Wilders voor staat. Vooral de aantasting van de vrije meningsuiting, die in Amerika veel verder reikt, wordt als zorgwekkend gezien’. Pipes benadrukt dat hij het niet in alles met Wilders eens is. ‘Maar hij moet kunnen zeggen wat hij denkt. Als hij ooit premier wordt en de Koran wil verbieden, dan sta ik lijnrecht tegenover hem.’ Zo denken veel Amerikaanse donateurs erover, weet hij.

Wilders doet dan ook hard zijn best dat beeld tijdens zijn internationale tour te corrigeren. Normaal gesproken zou hij nooit hebben opgeroepen tot een boekenverbod, zegt hij. Dat heeft hij louter gedaan omdat ‘de socialisten stonden te juichen toen Mein Kampf werd verboden’, een boek met ‘net zo’n totalitaire boodschap als de Koran’.

De wantrouwige anti-jihadisten willen over fondswerving al helemaal niets zeggen. Maar hier en daar zijn online sporen te vinden van fundraising diners en evenementen waar wordt gecollecteerd. Pamela Geller doet op haar site verslag van zo’n bijeenkomst waar ze oproept geld te doneren voor ‘onze held’ Geert. Ze schrijft dat een vrouw daarop spontaan haar gouden armband afstaat.

Op allerlei blogs wordt middels postertjes (‘Free Geert’, ‘I am Geert Wilders’) gevraagd geld te storten voor Wilders juridische strijd. Wie doorklikt komt uit bij de Engelstalige site en het bankrekeningnummer van de Stichting Vrienden van de PVV. Wilders wil niet reageren op vragen over de buitenlandse giften. Onduidelijk is of hij de donaties voor zijn juridische strijd apart houdt van de partijkas.

Wilders wilde niet meewerken aan dit verhaal en negeerde interviewverzoeken. Ook in het vliegtuig van Kopenhagen naar Amsterdam weigerden Wilders en PVV-Kamerlid Martin Bosma, die zijn leider vergezelde, de Volkskrant te woord te staan.

Wel beantwoordde hij zondag vragen van de Deense pers. Hij zegt niet te begrijpen waarom premier Rasmussen hem niet wil ontvangen. Minzaam: ‘Mijn partij is volgens een peiling de grootste partij in Nederland. Misschien wil jullie premier mij nu niet ontmoeten, over twee jaar moet hij misschien wel, want dan kan ik minister-president van Nederland zijn.’

Dat is de wens van veel bezoekers van de Kopenhaagse conferentie. ‘Ik wil u uit de grond van mijn hart bedanken’, zegt een wat oudere man. ‘Als we maar een paar dozijn politici als u in Europa hadden, bestond er geen dreiging van de totalitaire islam!’ Applaus.

De enige die Wilders van repliek dient is Naser Khader van de Conservatieve partij in Denemarken. Hij trekt een diepe streep tussen radicale en gematigde moslims. ‘Het is een utopie de grenzen voor moslims te sluiten’, zegt Khader, die zichzelf als een ‘ultra, ultra light moslim’ omschrijft. ‘Maar we kunnen wél de hearts and minds van de gematigde moslims winnen.’ Khader krijgt slechts een mager applausje – Wilders neemt een slokje water.

Terwijl de bezoekers naar hun geblondeerde idool snellen voor een foto of handtekening, verlaat Khader hoofdschuddend de zaal. ‘Meestal hoor ik zelf bij de hardliners, maar hier...’ Hij zoekt naar woorden: ‘Wilders gedraagt zich onaantastbaar.’

Meer over