Soms is het beter om juist niet te worden genoemd

DEN HAAG - Een prominent politicus, zo eentje die normaal gesproken altijd met zijn naam in de krant wil, staat er plotseling op dat hij anoniem blijft. Hij loopt zomaar in de armen van een verslaggever, net nadat hij met zijn partijleider hét gesprek heeft gevoerd: is hij beschikbaar? En voor welke post dan wel?

Huis ten Bosch © ANP Beeld
Huis ten Bosch © ANP

Tot zover het goede nieuws voor deze volksvertegenwoordiger. Want er is ook slecht nieuws: er zijn meer kandidaten dan posten. En er is nog niet in alle gevallen gekozen. Voor velen op en rond het Binnenhof zijn de spannendste dagen van hun politieke loopbaan aangebroken: komt het telefoontje of komt het niet?

Lijstjes in de kranten
Zenuwachtig slaan Kamerleden er de lijstjes in de kranten op na: staat hun naam erbij? Voor welk ministerie? Wie nu nog niet is genoemd, zal zich langzamerhand toch wat zorgen gaan maken.
Maar misschien is dat onnodig, want het is een ijzeren Haagse wet dat niet genoemd worden niks hoeft te betekenen.

Mensen als Herman Heinsbroek, Cees Veerman en Roelf de Boer kwamen in 2002 als een volslagen verrassing voor de verzamelde parlementaire pers, die altijd de neiging heeft te blijven steken bij de mensen die al rondlopen op het Binnenhof. Trouwens: ene Mark Rutte kwam toen als staatssecretaris ook onverhoeds bovendrijven.

Risico
Andersom geldt hetzelfde: te vaak in de lijstjes opduiken is een risico. Het meest pregnante voorbeeld is VVD'er Clemens Cornielje, de huidige commissaris van de koningin in Gelderland. Hij werd in 2003 zó vaak genoemd voor een mooie post op het ministerie van Onderwijs, dat Teletekst het als feit durfde te vermelden. Terwijl de eerste felicitaties hem al bereikten, kwam het droeve nieuws dat de VVD alsnog koos voor een onbekende outsider, Annette Nijs.

Wel of niet naar de Trêveszaal hangt vaak van kleine dingen af. In 2003 had VVD-leider Jozias van Aartsen zijn lijstje af, op één detail na: hij zocht nog een vrouw. Zijn eerste kandidate was Renée Jones-Bos, inmiddels de Nederlandse ambassadeur in Washington. Van Aartsen belde haar, maar zij zei nee. Daarna belde hij nog met twee dames. Ook zij bedankten vriendelijk voor de eer. Toen pas kwam nummer 4 in beeld: Rita Verdonk. De rest is geschiedenis.

Zo snel mogelijk
Naar verwachting zal het vanaf nu snel gaan. Rutte en Verhagen willen zo snel mogelijk op het bordes staan. Hun concept-lijstjes zijn allang klaar, en ook gedoger Geert Wilders heeft er zijn mening over gegeven: er zal geen minister aantreden die hij wantrouwt.

De laatste telefoontjes worden naar verwachting vandaag en morgen gepleegd. In de buurt blijven is daarom het adagium. En vast goed nadenken over het antwoord. Edzo Toxopeus verkocht Hans Wiegel in 1977 nee op het verzoek minister van Buitenlandse Zaken te worden. Hij ging er voetstoots van uit dat zijn vrouw het niks vond. Toen hij er later die dag achter kwam dat die het juist fantastisch zou vinden, was de post al vergeven aan Chris van der Klaauw.

Hardnekkig gerucht
Dat zijn geen onbelangrijke politieke weetjes, zeker nu in Den Haag een hardnekkig gerucht de ronde doet dat VVD'er Henk Kamp - een favoriet van Geert Wilders - best minister van Buitenlandse Zaken wil worden, ware het niet dat mevrouw Kamp haar man liever niet week in week uit in het buitenland wil hebben. Te veel bedenktijd kan Kamp zomaar de post kosten.

De kans is daarom groot dat zelfs Mark Rutte nog niet zeker weet met wie hij volgende week de trappen van het paleis bestijgt. Maar met alle slagen om de arm was er donderdagavond toch al een mooi ik-word-genoemd-lijstje te maken.

Wie worden er genoemd?
Mark Rutte (VVD, Algemene Zaken), Jan Kees de Jager (CDA, Financiën), Maxime Verhagen (CDA, gecombineerd Economische Zaken en Landbouw), Henk Kamp (VVD, Buitenlandse Zaken), Marja van Bijsterveldt (CDA, Onderwijs), Melanie Schultz van Haegen (VVD, Verkeer en Ruimtelijke Ordening), Ivo Opstelten (VVD, Veiligheid), Piet Hein Donner (CDA, Binnenlandse Zaken), Edith Schippers (VVD, Volksgezondheid), Sybrand van Haersma Buma (CDA, Integratie en Immigratie), Hans Hillen (CDA, Defensie), Uri Rosenthal (VVD, Sociale Zaken).

Meer over