'Slowakije is ver verwijderd van volwassen democratie'

'Tot december is nog een hele tijd te gaan.' Hans van den Broek klinkt als de voetbaltrainer die aankijkt tegen een achterstand van 7-0 en zegt dat bal rond en voetbal voetbal is, en dat er dus nog van alles kan gebeuren....

Van onze correspondent

Michel Maas

BRATISLAVA

Van den Broek heeft donderdag een laatste bezoek aan Bratislava gebracht aan het eind van een laatste ronde langs alle tien kandidaat-leden van de Europese Unie. Hij heeft zijn grote bezorgdheid overgebracht, en de 'diepe verontwaardiging van alle vrienden van Slowakije' over het door de regering gesaboteerde NAVO-referendum van afgelopen week.

Half juli zal hij in Brussel rapport uitbrengen over de vraag hoe ver de tien kandidaten zijn gevorderd in hun voorbereidingen op de toetreding. En in december zullen de staatshoofden van de Unie, op basis van die bevindingen, een beslissing nemen over de vraag welke landen als eerste kunnen toetreden. En pas dan kan definitief gezegd worden dat Slowakije Europa heeft gemist.

Nu valt alleen te zeggen dat Slowakije 'in een zeer gecompliceerde situatie' verkeert, en heel erg hard op weg is in de foute richting. Van den Broek was daarover in de Slowaakse hoofdstad zo duidelijk als hij maar zijn kon: Slowakije voldoet niet aan sommige van de meest elementaire voorwaarden die in 1993 op de Europese top in Kopenhagen zijn opgesteld.

Alleen al bij het referendum van afgelopen week had Meciar, door eigenmachtig een vraag van de stemformulieren te schrappen, minachting getoond voor de president, voor het Constitutionele Hof en voor de Nationale Referendum Commissie. 'Ik heb de premier in een nuttig en openhartig gesprek laten weten dat het niet aangaat uitspraken van dit soort instituties naar believen naast je neer te leggen', aldus Van den Broek.

Over het verziekte referendum toonde Van den Broek zich diep teleurgesteld. Maar niet alleen over het referendum: ook daarvóór heeft de Europese Unie al in tal van verklaringen haar grote bezorgdheid over de toestand van de democratie in Slowakije geuit, evenals de VS.

De kansen voor Slowakije zijn echter nog niet helemaal verkeken. Het hoeft alleen maar in een half jaar tijd een land als alle andere te worden. Zeven doelpunten tegen is veel, maar niet onoverkomelijk. Van den Broek: 'We zullen Slowakije aan exact dezelfde criteria toetsen als de anderen, en Slowakije zal lid worden zodra aan de voorwaarden wordt voldaan.'

Het doel is ondanks alles dus nog altijd Slowakije tegelijk met de andere kandidaten in de EU te krijgen: 'De natuurlijke plaats voor Slowakije en het Slowaakse volk is in de Europese Unie en we geven Slowakije de verzekering van onze aanhoudende steun bij zijn inspanningen aan de voorwaarden voor het EU-lidmaatschap te voldoen.'

Meer over