Slopen is voor sukkels

Geert Spieker, ex-hooligan, ex-bajesklant en ex-verslaafde, is sinds kort gemeenteraadslid in Groningen. Hij is van plan met de raadsleden door de stad te gaan fietsen....

HET gekras van nagels die over hout schrapen wordt steeds luider. 'Igor! Igor!', roept Geert Spieker. Even later steekt een leguaan zijn snuit om de hoek. 'Mijn grote vriend, hij is tof.'

In de hoek van de woonkamer ligt een tijgerpython, keurig opgerold en achter dik glas. Een wurgslang, ongevaarlijk, want niet giftig, voegt Spieker er ter geruststelling aan toe. Maar de python gaat eruit, er zit te weinig leven in. Spiekers vorige exemplaar, een korenslang en ook een wurger, was veel drukker. Die bleef kronkelen. Uren kon Spieker ernaar kijken.

Spieker (35), ex-hooligan en sinds kort gemeenteraadslid in Groningen, is er niet een van dertien in een dozijn. Hij was een beruchte aanhanger van FC Groningen, hij was kroegbaas, kickbokser, portier en organisator van houseparty's, hij was verslaafd aan coke en xtc, kickte af in de gevangenis en is nu jeugdhulpverlener. Hij schuimt de binnenstad af op zoek naar jongeren die dreigen te ontsporen. De beste boswachters zijn zelf stroper geweest.

Vanaf zijn 12de ging Spieker mee met uitwedstrijden van Groningen. Knipten de jongens van de Z-side een gat in het hek, waar hij vlak voor de wedstrijd door kroop. Dan sprintte hij het veld op en legde de clubvlag van Groningen op de middenstip. De daaropvolgende achtervolging door suppoosten zette het stadion op zijn kop. Telkens als een suppoost misgreep juichte vriend en vijand. Terug in zijn vak werd Spieker in triomf gejonast.

In enkele jaren klom Spieker op van mascotte tot een van de roverhoofdmannen van de harde kern. Spieker ging voorop in de strijd. Met de blote vuist. Ze drongen het vak van de tegenstander binnen en beukten erop los. Als ze zelf werden aangevallen, sloegen ze niet op de vlucht, nooit, hoe groot de overmacht ook was.

Een keer is Spieker in Groningen in elkaar geslagen door zestig Feyenoord-supporters, in 1982 na een bekerwedstrijd. Hij liep door het centrum en ineens stormden ze op hem af. En vluchten in je eigen stad, dat nooit. Bewusteloos bleef hij achter. Wonderlijk genoeg had hij niks gebroken. Zijn agressie vierde Spieker niet bot op goederen. Hij heeft nooit gesloopt. Slopen is voor sukkels.

Drie kroegen heeft Spieker gerund. Eentje, Café Spieker, liep als een tierelier, 25 fusten bier per week werden er leeg getapt. Daarbovenop verdiende hij sloten geld aan sterke drank en gokken - een goudmijn was het. Het was de tijd van het gouden vingertje, als Spieker een café binnenstapte, ging zijn wijsvinger automatisch de lucht in voor een rondje voor de hele zaak.

Spieker raakte verzeild in een scene waar iedereen aan de coke was. Het was snuiven en gek doen. Goed gekleed, met veel geld op zak en omringd door mooie vrouwen ging hij op stap. Alles was mooi. Coke is sneaky, aan Spieker zag je niet dat hij verslaafd was.

De drugs kregen Spieker meer en meer in hun greep, hij werd gek, knettergek, en paranoia. Omdat hij niemand meer vertrouwde, had hij een pistool bij zich gestoken. Hij had geen gevoel meer, geen emoties, geen pijn, geen verdriet, geen angst - helemaal niks. Hij was een zombie, leefde in een roes en was gevaarlijk.

Op een helder moment besefte hij dat dit slecht moest aflopen, hij zou iemand vermoorden of zou zelf worden doodgeschoten. Wilde hij hieruit ontsnappen, moest hij weg uit Groningen. Hij besloot naar Kreta te vertrekken, daar kon hij aan de slag als barkeeper. Een halfjaar zou hij er blijven, dan was ie ontgift.

Op Schiphol stond een arrestatieteam van de Groningse narcotica hem op te wachten. Hij werd opgepakt op verdenking van drugshandel. Dat kon niet worden bewezen en hij werd tot een halfjaar veroordeeld voor het geven van gelegenheid tot handel in drugs. Als ze zo beginnen, kunnen ze iedere organisator wel veroordelen, Spieker kent geen houseparty waar niet wordt gedeald.

IN de gevangenis stopte hij met de drugs. Nadat hij zijn straf had uitgezeten, ging hij een jaar naar een kliniek om af te kicken en zijn gedrag te veranderen. Het werd een enorm gevecht. Zijn hersens en gevoelens kwamen weer langzaam op gang. In nachtmerries zag hij wat hij allemaal had aangericht. Wat? Daar hebben we niks mee te maken, dat is uit een vorig leven. Het lijkt wel of hij het over iemand anders heeft.

Jarenlang deed Spieker klussen voor beveiligingsbureaus. Hij stond aan de deur bij discotheken en werkte vooral bij grote evenementen als de TT in Assen en de Vierdaagse in Nijmegen. Een beveiligingsopdracht bij het stadion van Vitesse weigerde hij, het moest niet gekker worden. Toen hij op de lijst van de Stadspartij ging staan, is hij gestopt met dat werk. Als het uit de hand loopt, zit ie met een blauw oog in de gemeenteraad.

Spieker moet op zijn hoede zijn, er zijn altijd mensen die hem onderuit willen halen. Laatst nog sloeg programmamaker Martin Simek voor een volle zaal de baseballpet van zijn hoofd. Spieker was woedend, maar hield zich in. 'Hij kan zich beheersen. Ik heb hem gesteld op proef', zei de interviewer in dat belachelijke Nederlands van hem.

Spiekers grootste tegenstander zijn de roddels in zijn oude wereldje. Deze week nog ging als een lopend vuurtje door de stad dat hij open tb had. Hij was met spoed opgenomen nadat een botsplinter in zijn longen een ontsteking had veroorzaakt. Die splinter was gaan zwerven tijdens een neusoperatie, eerder dit jaar, waarbij zijn door de vele klappen scheef geslagen neus werd rechtgezet.

Op moeilijke momenten, als hij denkt: ik stomp ze allemaal in elkaar, gaat Spieker naar het graf van zijn oma. Zo'n bezoekje werkt als een handrem. Hij is opgevoed door zijn oma, zijn moeder was te jong, zijn vader nam kort na zijn geboorte de benen. Oma kon hem niet aan, oma's zijn te lief voor kinderen. In de gevangenis vroeg ze: 'Jongen, is het mijn schuld dat je hier zit? Heb ik het dan zo slecht gedaan?' Godzijdank heeft ze hem nog afgekickt en gelukkig gezien.

Zijn vader heeft Spieker nooit ontmoet. Hij was een vreemde op diens crematie, maar hij moest erheen om het verleden van zich af te schudden. Alle vragen die hij over zijn vader had gingen mee in de kist. Djezzy, zijn 10-jarige dochter die bij haar moeder woont, ziet hij wel geregeld. Die is papagek; wat Spieker heeft gemist, wil hij haar geven.

Meerdere malen had hij geprobeerd af te kicken, maar het is moeilijk opkrabbelen als je in de goot ligt. Zeker als ze bij de verslavingszorg zeggen: kom over twee maanden maar terug, we hebben nu geen tijd. Toen hij in de bajes zat kon ineens alles. Hulpverleners, de tandarts, de dokter, allemaal stonden ze klaar.

Spieker ziet zoveel absurde dingen. De bestrijding van supportersgeweld, bijvoorbeeld. Wat is nou goedkoper: vijf jongens als hij of een peloton ME? Stuur ex-hooligans op hooligans af. Zij kennen de raddraaiers, weten wat er bij hun thuis aan de hand is. Zij kunnen zeggen: man, sodemieter op, waar ben je mee bezig, je hebt net een dochter gekregen.

Supporters met een stadionverbod moeten worden opgevangen in een voetbalkantine of buurthuis aan de rand van de stad, waar ze de wedstrijd op een groot scherm kunnen volgen. Bij goed gedrag krijgen ze strafvermindering. Plannen hiervoor heeft Spieker deze week gepresenteerd.

Je moet weten hoe die jongens denken. Dus geen herintredingsproject van het Leger des Heils, zoals ze in Groningen hebben geprobeerd. Mochten supporters wier stadionverbod er bijna op zat het onder begeleiding van een geitenwollensok weer proberen op de gewone tribune, niet op de Z-side. Negen van de 109 supporters met een stadionverbod deden eraan mee.

Bestuurders, politici en ambtenaren weten niet wat er leeft. Uit onderzoek is gebleken, zeggen ze als ze het over een probleem hebben. Man, man, man, man, man. Of ze halen de statistieken erbij. Ze moeten achter hun bureau vandaan komen en gaan kijken wat er aan de hand is. Sommige raadsleden heeft hij voorgesteld met hem door de stad te fietsen. Zal hij ze Groningen eens laten zien.

Dan gaan ze in elk geval naar het buurthuis dat twee avonden per week open is. Twee avonden! Honderd meter verderop is een winkelcentrum dat veel overlast heeft van Antilliaanse jongeren. Waarom wordt dat buurthuis niet voor een deel ingericht voor die lui? Dat er Antilliaans eten te koop is, dat ze er kunnen dominoën, zet er een paar Antilliaanse welzijnswerkers op. Is dat allemaal zo moeilijk?

Vervolgens fietsen ze naar de Sociale Dienst om uit te vissen hoe het kan dat er bijna drie miljoen euro ongebruikt is blijven liggen die bestemd was voor de minima. En waarom moeten mensen in geldnood zolang wachten op hulp? Gaan ze praten met baliemedewerkers en klanten. Nee, niet met de directeur natuurlijk, die denkt in statistieken.

En ze gaan naar de Grote Markt. Daar moet een theaterzaal komen. Belachelijk, Groningen heeft al de Schouwburg en nog wat soortgelijke accommodaties. Ze kunnen beter een dak gooien op het nieuwe voetbalstadion, dat in 2004 opengaat. Heeft Groningen meteen een evenemententempel. Maar daar is geen geld voor.

Voor grote concerten moeten Groningers naar de Gelredome, de Arena of Ahoy'. En voor een beetje houseparty naar Thialf in Heerenveen. De gemeente maakt reclame met de slogan dat er niets boven Groningen gaat. Maar Groningers moeten naar een andere stad om zich te vermaken. Dat zijn de dingen waar Spieker tegenaan loopt. Hij verwoordt wat de gewone mensen willen. Die willen iets waar ze wat aan hebben.

Met 589 voorkeurstemmen kwam Spieker in de gemeenteraad. Dat aantal viel hem tegen, veel mensen uit zijn wereld stemmen niet. Over vier jaar hoopt een klapper te maken.

In de gemeenteraad weten ze niet wat ze met hem aan moeten. En dan moet ie nog loskomen. Dat zal niet lang meer duren. Daar kun je donder op zeggen. Honderd procent.

Meer over