'Slaaf? Hij wordt niet geslagen'

In de Bijlmer snappen weinigen de discussie over de huidskleur van Zwarte Piet. 'Dit gaat toch niet over slavernij. Hij is geen slaaf.'

AMSTERDAM - 'Nee toch, dit gaat toch niet over Sinterklaas en Zwarte Piet?' De 49-jarige Celine loopt met haar dochter Abigail (27) door een winkelstraat bij het Bijlmerplein in Amsterdam Zuidoost. 'Het is erg wat er nu gebeurt. Er worden vergelijkingen gemaakt met Hitler, met het Suikerfeest, met slavernij', zegt Abigail. 'Ik heb Zwarte Piet nooit gezien als boeman of dat hij gedwongen wordt cadeautjes te brengen. Hij is geen slaaf: hij wordt niet geslagen, hij heeft geen boeien om zijn benen en geen ketting om zijn nek.'

Abigail krijgt bijval van haar moeder. 'Waar halen ze het vandaan om zich opeens zo druk te maken? Hoe lang is dit feest er al? Waarom is het opeens discriminatie? Wat heeft de slavernij hiermee te maken? Het is een feest. De slavernij is een verleden. Dat hebben we en dat gaat ook niet meer weg. Heb het dan over de slavernij, maar ga niet Zwarte Piet hierbij betrekken. Dat gaat nergens over.'

Toen de gemeente Amsterdam in december vorig jaar een onderzoek deed naar hoe Amsterdammers denken over Zwarte Piet, bleek dat de hulp van Sinterklaas vooral als discriminerend wordt ervaren door Surinamers (27 procent), Antillianen (18 procent) en Ghanezen (14 procent), bevolkingsgroepen die in Zuidoost goed zijn vertegenwoordigd.

'Als je op school als donker kind wordt uitgescholden, word je uitgescholden voor Zwarte Piet, zo gaat dat', zegt de 27-jarige mevrouw Landveld.

De Bijlmer kent geen gemakkelijke verhouding met Sinterklaas en zijn Zwarte Pieten. In 1994 werd het actiecomité Zwarte Piet = Zwart Verdriet opgericht, dat demonstraties, antiracistische sinterklaasfeesten organiseerde en pamfletten verspreidde met de boodschap dat Zwarte Piet uit het feest moest.

Sinterklaascode

Een paar jaar later, in 1997, werden 1.200 handtekeningen voor een 'Zwarte-Pietverbod' aangeboden aan de onderwijswethouder van Zuidoost. Een winkeliersvereniging die een speciale Bijlmer-intocht voor Sinterklaas organiseerde, liet in dat jaar alleen maar 'bonte Pieten' meelopen.

In 2010 nog haalde Jongerenstichting Streetcornerwork een donkere Sinterklaas naar de Bijlmer, die met zijn Regenboog Pieten door de buurt ging.

Sinds enkele jaren hanteert het stadsdeel Zuidoost een speciale 'sinterklaascode'. In het document staat dat 'de viering van Sinterklaas op de traditionele wijze niet passend wordt geacht voor onze openbare scholen gezien de multi-etnische bevolking in ons stadsdeel'. In de code is vastgelegd dat er, 1: 'Sprake is van een gelijkwaardige relatie tussen Sint en Pieten', 2: Piet 'geen stereotiepe zwart figuur' mag zijn, 'niet krom' mag praten en niet onderdanig mag zijn. En 3: er wordt gelet op de sinterklaasliedjes, waarin 'geen stereotiepe ideeën en attitudes' verwerkt mogen zijn.

Volgens Tjeerd Herrema van het Stadsdeel Zuidoost bepalen de scholen zelf in overleg met ouders hoe het feest dit jaar wordt gevierdt. Of dat nou met een witte of zwarte Sinterklaas is of gekleurde Pieten. 'We zijn voorstander van deze oude traditie, maar die kan wel veranderen.'

undefined

Meer over