SIM-kaartoorlog op de Westoever

RAMALLAH Afgezet tegen het machismo en martelaarschap van de klassieke Palestijnse leiders is er in Ramallah sinds 2007 een saai gezelschap bureaucraten aan de macht....

Van onze correspondent Alex Burghoorn

Maar het is alsof de kleurloze Palestijnse regering de lentekriebels heeft. Langzaam ontpoppen de technocraten en vakministers zich tot aanjagers van een geweldloze verzetsbeweging tegen de Israëlische bezetting. ‘Wij willen dat de bezetting niet langer winstgevend is voor Israël’, zegt Masshour Abudaka ferm, een in Groot-Brittannië gepromoveerde IT-ingenieur die is aangesteld als minister van Telecommunicatie.

Geen bomgordels of kalasjnikovs in deze strijd, doelwit is de Israëlische SIM-kaart. ‘Vier Israëlische mobiele telefoonmaatschappijen opereren in de Palestijnse gebieden zónder dat ze van ons een vergunning hebben gekregen’, verklaart Abudaka in zijn spic en span opgeruimde kantoor. ‘Wij lopen op jaarbasis zeker 100 miljoen dollar mis aan leges en belastingen. Ook zorgen die bedrijven niet voor werkgelegenheid: er zijn geen Palestijnen werkzaam bij Orange, Cellcom of Pelephone. Wij worden er niks wijzer van, en zij verdienen ruim aan ons. Dat moet afgelopen zijn.’

De nieuwe strijdbaarheid komt voort uit het programma van de regering-Fayyad: het Palestijnse bestuur zo te reorganiseren dat het in de zomer van 2011 klaar is voor de oprichting van een onafhankelijk Palestina. Onder toejuichingen en met geldverstrekking van de VS en de EU bouwt het kabinet aan een professioneel politie- en veiligheidsapparaat, gedisciplineerde overheidsinstellingen en een gezonde financiële huishouding.

Met het opbouwwerk op de Westoever hoopt Salam Fayyad straks Israël en het Hamas-bestuur in Gaza voor voldongen feiten te stellen. Als onderhandelingen met Israël niet van de grond komen, kunnen de Palestijnen eenzijdig op de Westoever de onafhankelijkheid uitroepen. Als de zaken in Ramallah op orde zijn, bestaat ook de kans dat de internationale gemeenschap die onafhankelijkheid steunt met een resolutie van de VN-Veiligheidsraad. De Westoever zou daarmee aan de bal zijn, terwijl Israël en Hamas het nakijken hebben.

Bezettingsles
Maar of Fayyad behalve donorlanden ook de Palestijnse bevolking aan zijn kant weet, is maar de vraag. Uit de laatste opiniepeiling bleek dat hij maar 6 procent van de stemmen krijgt bij presidentsverkiezingen – dat is meer dan de 2 of 3 procent die hij eerder kreeg, maar veel is het niet. ‘Fayyad kan maar op een manier lokale steun krijgen, en dat is door zich te verzetten tegen de bezetting’, zegt politiek analist Hani al-Masri. ‘Maar vooralsnog denken de meeste Palestijnen dat de omarming van het geweldloze verzet door Fayyaf en zijn regering een tijdelijke tactiek is en geen strategie voor de lange termijn.’

De telecommarkt is een les bezetting-in-de-praktijk. De Palestijnse mobiele telefoonmaatschappij Jawwal mag op de Westoever geen zendmasten plaatsen in de ‘Area C’-gebieden, die volgens het Oslo-akkoord onder volledig bestuur staan van Israël. Het gaat om ruwweg 60 procent van het oppervlak van de Palestijnse Westoever, waarin onder meer alle Joodse nederzettingen en alle grote verbindingswegen liggen. De Israëlische telefoonbedrijven mogen in ‘Area C’ wél hun masten neerplanten. Het betekent dat je met een Jawwal-telefoon tussen de steden Ramallah nauwelijks dekking hebt en met een Israëlische mobiel wel.

Minister Abudaka verwijst naar een veiling van frequenties voor een nieuwe aanbieder een paar jaar geleden. Uiteindelijk won het Koeweitse bedrijf Wattaniya met een bod van 350 miljoen dollar voor tien jaar. ‘Maar geen enkel Israëlisch bedrijf had zich gemeld. Zonder zich in te kopen lopen ze al binnen.’

Handelsverbod
Het verkopen in Palestijnse steden van Israëlische SIM-kaarten, prepaid-kaarten en abonnementen is sinds een week verboden. De politie heeft meteen al 300 SIM-kaarten en telefoons en 500 prepaidkaarten bij winkeliers in beslag genomen. Dit moet de Palestijnen ervan doordringen dat zij het zélf voor de Israëli’s aantrekkelijk maken de bezetting voort te zetten. Eerder al is daarom de handel in producten uit Joodse nederzettingen verboden. Ook bestaan er plannen om de 25 duizend Palestijnse arbeiders die in Joodse nederzettingen werken een baan aan te bieden in de Palestijnse landbouw.

‘Wij roepen de hele wereld al jaren op zich uit te spreken tegen de Joodse nederzettingen en hun producten te boycotten, maar dat maakt natuurlijk weinig indruk als we zelf de nederzettingen in stand helpen houden’, zegt Abdel-Hafiz Nofal, onderminister van Economische Zaken.

Minister Mashhour Abudaka bereidt al de volgende stap voor in de economische strijd tegen de bezetting: schadeclaims. ‘Israëlische telefoonbedrijven hebben illegaal geld verdiend aan onze ellende onder de bezetting. Ik wil geen vergelijkingen maken, maar in het verleden hebben Duitse bedrijven voor zoiets jarenlang smartegeld moeten betalen.’

Meer over