NieuwsCatalonië

Separatisten Catalonië ‘beraamden aanslag’

De Spaanse politie heeft maandag in Catalonië negen separatisten opgepakt. Zij zouden een aanslag beramen. Tijdens huiszoekingen werden chemicaliën voor de vervaardiging van explosieven gevonden.

Leden van de Spaanse politie staan bij een huis waar een inval is gedaan. Beeld EPA
Leden van de Spaanse politie staan bij een huis waar een inval is gedaan.Beeld EPA

De opstandige Spaanse regio gaat een onrustige tijd tegemoet: in oktober wordt het vonnis verwacht in de zaak tegen twaalf belangrijke Catalaanse politici en activisten. De vrees bestaat dat de uitspraak van de rechter zal werken als een lont in het kruitvat dat Catalonië heet.

De arrestaties begonnen in de vroege ochtend van maandag, om 5 uur, in verschillende plaatsen in een kring rond Barcelona. Aan de politieactie namen vijfhonderd agenten deel. Justitie kwam de verdachten op het spoor doordat ze hun telefoonverkeer had onderschept. Als doelwit zouden ze in eerste instantie gebouwen van de staat op het oog hebben, zoals een politiekazerne. Het Nationaal Gerechtshof sprak over ‘sabotageacties’. Maar, zo werd gevreesd: het geweld zou snel ‘ernstigere’ vormen kunnen aannemen, met mogelijk slachtoffers als gevolg.

De afscheidingsbeweging in Catalonië blonk jarenlang uit in vreedzaamheid – nooit liepen de massale demonstraties uit op rellen. Toch bestaat in Spanje de vrees dat de zucht naar onafhankelijkheid uiteindelijk kan ontaarden in geweld. Zo ging het ook in Baskenland, waar de ETA gedurende tientallen jaren bloedige aanslagen pleegde. Dat geweld kwam pas in 2010 ten einde.

De negen Catalanen die werden aangehouden behoren tot de zogeheten Comités ter Verdediging van de Republiek (CDR). Die werden in 2017 gevormd, rond het – onwettig verklaarde – referendum over onafhankelijkheid. De CDR’s stelden zich destijds ten doel de stemlokalen te barricaderen, zodat de politie de stembussen niet kon weghalen.

Later bezetten de actievoerders snelwegen en stations om hun ongenoegen over het Spaanse ingrijpen in Catalonië kenbaar te maken. Maar ook de twee grote pro-onafhankelijkheidspartijen moesten het ontgelden. De CDR’s deponeerden vorige maand afval en uitwerpselen voor de deur van hun kantoren, omdat deze ‘poeppartijen’ niet genoeg werk zouden maken van de afscheiding. Ook kwam het al tot fysieke agressie: precies een jaar geleden vielen leden van de CDR’s politie-agenten aan toen die een demonstratie hielden.

Het Openbaar Ministerie hoopt met deze arrestaties de radicaalste onder de CDR-leden onschadelijk te maken. De aanklager spreekt onomwonden van een ‘terreurgroep’, en zegt ‘de zekerheid’ te hebben dat die binnenkort zou hebben toegeslagen. Ook zonder dat het zover kwam wordt het negental verdacht van een serie ernstige misdrijven: terrorisme, rebellie en bezit van explosieven.

Een deel van de Catalanen meent echter dat de arrestaties ‘voorbarig’ zijn. De staat zou er alles aan doen om de onafhankelijkheidsbeweging te koppelen aan geweld, om zo zijn eigen repressieve aanpak te rechtvaardigen.

‘De politie arresteert eerst en zoekt dan bewijzen’, schamperde Carles Puigdemont, de voormalige regiopresident van Catalonië die naar België is gevlucht. Hij sprak van ‘trucage van terreurzaken’. Zijn opvolger Quim Torra benadrukte nog eens het vreedzame karakter van de onafhankelijkheidsbeweging. De aanhoudingen maken volgens hem deel uit van ‘voortdurende repressie, nog steeds het enige antwoord dat de Spaanse staat heeft’.

In antwoord op de arrestaties riepen de CDR’s – iedere plaats of buurt heeft zijn eigen afdeling – op tot demonstraties maandagavond. ‘De machinerie van de Spaanse staat heeft ons op de korrel. Maar hoeveel arbitraire doorzoekingen en arrestaties ze ook uitvoeren, ze zullen een overtuigd en strijdbaar volk niet stoppen’, werd er getwitterd.

Aanvankelijk meldden Spaanse media dat de verdachten hun bommen hadden uitgeprobeerd in een afgelegen huis. Dat bericht verdween in de loop van de dag schielijk uit beeld. Onder de separatisten wordt zoiets gezien als een bewijs dat er een hetze tegen het wordt gevoerd, met nepnieuws als wapen.

Meer over