Senaat: limiet aan campagnedonaties

De Amerikaanse Senaat heeft gisteren met verrassend grote meerderheid een wet aangenomen die paal en perk stelt aan de hoeveelheid geld die bedrijven en organisaties in de verkiezingscampagnes kunnen pompen....

Het wetsvoorstel was ingediend door Bush' voormalige rivaal tijdens de voorverkiezingen, de Republikeinse senator John McCain. Deze voert al jaren samen met zijn Democratische collega Russell Feingold campagne voor het beteugelen van de campagnebijdragen, die volgens McCain het Congres corrumperen.

Hun pogingen de wet erdoor te krijgen, liepen echter steeds vast: een keer op een veto van president Clinton, maar vooral door tegenwerking van de Republikeinse leiders in het Congres.

De McCain-Feingold-wet verbiedt het gebruik van 'soft money'. Dat zijn bijdragen waarmee de politici en bedrijven de bestaande limieten omzeilden. Omdat het geld niet rechtstreeks voor het propageren van de kandidaat werd gebruikt, maar bijvoorbeeld voor het dekken van de kosten van zijn campagnestaf, gold daar geen plafond voor. Dergelijke bijdragen worden in de nieuwe wet verboden.

Om de pil te vergulden, worden de maximale bedragen aan 'hard money' - rechtstreekse campagnebijdragen - iets verhoogd: van duizend dollar per persoon tot tweeduizend dollar. Voor giften aan de partijen wordt de limiet van 10 duizend dollar verhoogd tot 25 duizend dollar.

Verder mogen bedrijven en organisaties in de laatste twee maanden voor de verkiezingen geen 'issue ads' meer uitzenden - spotjes waarin bepaalde beleidsvoorstellen onder vuur worden genomen. Die worden meestal gebruikt om kiezers op te zetten tegen bepaalde kandidaten, al mogen die niet bij name worden genoemd.

President Bush gaf stilletjes de voorkeur aan een wetsvoorstel van de Republikeinse senator Chuck Hagel, dat veel minder ver ging. Maar Hagels voorstel haalde het niet.

Dat McCain zijn wetsvoorstel ditmaal wel door de Senaat kreeg, dankt hij aan de nieuwe machtsverhoudingen tussen de Republikeinen en de Democraten. Beide partijen hebben vijftig zetels in de Senaat. Maar ook zijn populariteit bij de Amerikaanse kiezers speelt ook een rol. Volgens opiniepeilingen geniet hij meer vertrouwen dan president Bush.

Het is echter nog de vraag of McCain evenveel succes zal hebben in het Huis van Afgevaardigden. Een van de Republikeinse leiders, 'majority whip' Tom DeLay, heeft al aangekondigd dat hij zich met hand en tand zal verzetten tegen de wet. De Republikeinen zijn bang dat het verbod op soft money de Democraten in de kaart zal spelen.

Zelfs als het Huis akkoord gaat, kunnen de Republikeinse leiders de wet nog om zeep laten helpen in de commissie die de versie van het Huis moet verzoenen met die van de Senaat.

Meer over