Schadeclaimcultuur bederft waterpret

Het lijkt een grote bak met water, waar een uit zee opgepikte dolfijn van zijn verwondingen kan herstellen of waar zalm wordt gekweekt....

Elke opsmuk ontbreekt. Er is geen golfslag, geen duikplank, geen whirlpool, geen waterglijbaan, laat staan een suisbuis of turbotol. Er is alleen de echo en de doordringende lucht van chloor. En er zijn zoveel oplettende badmeesters niet voor niets lifeguards genoemd dat zwemmers continu twee ogen in de rug voelen priemen.

In Groot-Brittannis het zwembad een plaats waar het begrip 'waterpret' is uitgebannen. Er lijken alleen, in alle stilte en op veilige afstand van elkaar, rondjes in schoolslag te mogen worden gezwommen. Britse kinderen moeten zo'n afkeer krijgen van zwemmen dat ze na het behalen van het diploma het badpak meteen in de voddenzak gooien. Het lijkt uitgesloten dat het land ooit tijdens de Olympische Spelen nog een medaille in deze sport zal halen.

Wie een Nederlands zwembad gewend is of in een tropisch zwemparadijs heeft gespetterd, voelt zich ineens honderd jaar teruggezet in de tijd. Niet alleen de Britse badplaatsen zijn Victoriaans, ook de zwembaden.

In de laatste tien jaar hebben de zwembaden zich noodgedwongen van alle franje ontdaan. Oorzaak is de uit de VS overgewaaide schadeclaimcultuur, die zwembaden aansprakelijk stelt voor ongelukken en incidenten binnen hun muren. Duikplanken, suisbuizen en turbotollen kunnen tot verwondingen leiden en zijn daarom verbannen.

Maar hiermee houdt het niet op. Vorige week besloot het gemeentezwembad Daisyfield in Blackburn zelfs de rugslag te verbieden. 'Als het druk is in het zwembad willen we niet dat mensen op hun rug zwemmen, omdat ze elkaar dan slechter kunnen zien waardoor botsingen kunnen ontstaan', verklaart gemeentebestuurslid Kate Hollern. 'Dat heeft overigens niets te maken met schadeclaims. Het hangt samen met een nieuwe richtlijn van het Instituut voor Sport en Recreatie, dat adviseert veiligheidsmaatregelen te nemen op uren dat er veel baantjes worden getrokken.'

Maar volgens deskundigen kan elk zwembad de richtlijn op eigen wijze interpreteren en is er geen enkele reden voor een rugslagverbod. Het Daisyfield in Blackburn is een risicomijdend zwembad. Vorig jaar werd het plaatselijk waterpoloteam geweerd, omdat de bal te gevaarlijk werd bevonden. Ook mobiele telefoons met ingebouwde digitale camera's werden verboden, omdat pedofielen wel eens foto's van halfnaakte kinderen zouden kunnen maken.

Het zwembad in Blackburn is niet het enige dat de rugslag verbiedt. Ook een bad in de City van Londen adviseert zwemmers zich op drukke momenten niet te bekwamen in de rugslag. Maar een zwembad in West-Londen noemt die maatregel belachelijk. 'We hebben wel iets beters te doen dan te gaan opletten hoe de mensen zwemmen. Wij kijken alleen of ze niet met zwemvliezen in het water springen of zich misdragen.'

De angst voor ongelukken en schadeclaims beperkt zich niet tot zwembaden. Ook op veel Britse scholen worden sportactiviteiten op een laag pitje gezet uit vrees voor ongelukken. De Abbeyfield School in Chippenham (Wiltshire) verbiedt voetballen op het schoolplein om 'een veiligere en plezierige omgeving' te cren. Een andere school wilde de jaarlijkse pannenkoekenrace schrappen omdat de premie voor de aansprakelijkheidsverzekering te duur werd. Een plaatselijke verzekeringsagent bracht redding door de premie voor zijn rekening te nemen. Nadat een kind was omgekomen tijdens een schoolreisje in Wales, hebben talrijke scholen hun jaarlijkse uitstapje geschrapt uit angst voor calamiteiten.

Vorig jaar werden voor 200 miljoen pond (300 miljoen euro) aan schadeclaims ingediend tegen scholen. Sommige Britse politici willen paal en perk stellen aan de mogelijkheid overheidsinstanties aansprakelijk te stellen voor ongelukken, voordat het land helemaal in de greep komt van een claimcultuur waarbij vooral de advocatuur garen spint.

Tot het zover is zal in Blackburn tijdens drukke uren echter alleen op de buik en met de ogen open mogen worden gezwommen. Sommige zwemmers tonen begrip: 'Als er een ongeluk gebeurt, willen de betrokkenen iemand de schuld kunnen geven. Maar als het gemeentebestuur een maatregel neemt, begint iedereen te klagen.' Een 40-jarige zwemmer vreest nog meer beperkingen. 'We leven in een schoolmeesterachtige maatschappij. Over een jaar zal de vlinderslag ook wel worden verboden omdat die te wild is.'

Meer over