Saluut aan de koningin die op de fiets ging

Niet alleen de Europese pers heeft zondag stilgestaan bij de dood van Juliana. Ook elders, zoals in de Verenigde Staten en Egypte, besteedden kranten aandacht aan haar overlijden....

Zowel Die Welt, Süddeutsche Zeitung als Frankfurter Allgemeine Zeitung informeerde haar lezers snel en met lange stukken en foto's op de website over de dood van 'die älteste Oranierin aller Zeiten', de oudste Oranje aller tijden.

Opmerkelijk is de interesse van de Duitsers voor een detail dat in Nederland de afgelopen dagen onbesproken is gebleven: koningin Juliana, 'een vorstin om aan te raken', heeft ooit de Hofknicks afgeschaft, de verplichte kniebuiging zodra een eenvoudige stervelinge een adellijk persoon de hand mag drukken. In sommige Duitse en Oostenrijkse kringen is 'de hofknik' nog steeds in gebruik.

Bild am Sonntag krijgt er geen genoeg van te onderstrepen hoe gewoon de Nederlandse koningin wel was. 'Terwijl ze ook nog als oma door het land fietste, zich druk maakte over senioren en gehandicapten, met marktvrouwen lachte, kettingrookte en graag een glas wodka meedronk.'

Met de kop 'Rigoros menschlich', rigoureus menselijk, doelt Welt am Sonntag op die momenten dat koningin Juliana voet bij stuk hield, 'ook als een deel van de Nederlanders haar na de Tweede Wereldoorlog niet wilde volgen'. Zoals haar weigering de wet te ondertekenen voor het ten uitvoer leggen van de doodstraf voor Duitse nazi-misdadigers.

'Bovendien heeft Juliana zich tientallen jaren lang ingezet voor goede betrekkingen met de Duitsers. (. . .) Toen haar dochter Beatrix ook met een Duitser wilde trouwen, waarover in het land veel onrust ontstond, koos ze weer de kant van haar dochter en voor de Duits-Nederlandse vriendschap.

'Door deze openheid naar de Bondsrepubliek toe in een tijd dat dat nog helemaal niet zo voor de hand lag, werd zij ook in ons land zeer gewaardeerd.'

De Belgische zondagskrant Het Nieuwsblad noemt de overleden prinses 'een juweel van een vrouw, maar niet zonder scherpe kantjes'. In 1935 ontmoette ze prins Bernhard 'een flierefluiter die wel een uitstekende job had'. Op de voorpagina een grote foto van Juliana.

De derde pagina is geheel vrijgemaakt voor een smakelijk portret, inclusief 'een overzicht van de Oranje-soap vol schokkende gebeurtenissen'. Het voorbije jaar was er namelijk een 'van stoute schoondochters, bevallingen en boze Bernhards'. Ofwel, aldus de Belgen: 'Margarita vertelde te veel, Mabel te weinig, Máxima bracht goed nieuws, Bernhard niet.'

Volgens de Sunday Independent uit het katholieke Ierland is het met Nederland onder Juliana de verkeerde kant opgegaan. 'In de jaren zestig werd zij geconfronteerd met sociale onrust onder de jeugd, die later uitmondde in legalisering van homohuwelijken, prostitutie en euthanasie.'

De Britse zondagsbladen zetten vrijwel zonder uitzondering, maar ver achter in de krant, het accent op haar spontane en doeltreffende optreden tijdens de watersnoodramp van 1953, waarmee zij volgens The Sunday Telegraph 'misschien wel het beste in herinnering blijft'. De toespraak van premier Balkenende wordt in The Observer uitvoerig aangehaald.

In Italië is het vooral La Stampa die flink uitpakt op pagina 1 en 13 met een 'addio a Giuliana, la regina che andava in bicicletta', een saluut aan Juliana, de koningin die op de fiets ging.

De Italiaanse belangstelling heeft natuurlijk te maken metl'Elefante Felice, de Gelukkige Olifant, het Toscaanse vakantieverblijf van de koninklijke familie. In Porto Ercole, aldus de Italiaanse zondagsbladen, werd Juliana op handen gedragen.

In Corriere della Sera een wel heel bijzondere foto uit 1979 van Juliana op de fiets, gesecondeerd door vier onbekende heren alsmede een vrouw met een pothoed op het hoofd.

Het Spaanse Il Mundo weet dat 'Nederlandse vrouwen tozudas, koppig, zijn en hun koninginnen nog een graadje erger.' Bewijs: drie van hen zijn achtereenvolgens getrouwd met een Duitser!

Het nieuws van de dood van prinses Juliana bleef niet beperkt tot de Europese pers. Zo plaatst het Egyptische Al-Ahram naast een flink bericht een ontroerende foto van koningin Beatrix met haar moeder.

Het Arabische Asharq Al-Awsat heeft een foto van Juliana en Bernhard uit 1977, met een kort berichtje.

The New York Times ten slotte maakt zich er niet van af met een berichtje van de persbureaus. Een volwassen verhaal vanuit Parijs. 'Ofschoon Juliana opgroeide in een van Europa's rijkste families, vonden veel Nederlanders haar endearing, ontwapenend, omdat ze, verlegen en rustig sprekend, warmte en eenvoud uitstraalde', vermeldt de krant.

Koningin Juliana, aldus de The New York Times, 'stond altijd achter haar man tijdens de verscheidene schandalen waarin hij was betrokken. (. . .) Haar leven was allesbehalve idyllisch.'

Meer over