Saint Paul

Zijn blootimperium maakte hem in de jaren zeventig tot rijkste man van Engeland. Nu is er een biopic over het groots en meeslepende leven van Paul Raymond.

DOOR PATRICK VAN IJZENDOORN

Zou het misschien een beschermd stadsgezicht zijn? Of een gedenkteken voor de Koning van Soho? Ze geven al bijna tien jaar geen licht meer, maar nog steeds staan de rode neonletters RAYMOND REVUEBAR op de gevel van 11 Walker's Court in de Londense uitgaanswijk Soho. Voor conservatief Engeland was dit de plek waar het verval der zeden begon, maar voor ondernemer Paul Raymond vormde de World centre of erotic amusement de basis van waaruit hij een imperium opbouwde bestaand uit stripclubs, softpornobladen en onroerend goed. Hoe hij dat deed, is te zien in Michael Winterbottoms biografische film The Look of Love.

It's all right to be nude, but if it moves, it's rude.' Zo heette in de jaren vijftig een populair revuenummer in Soho. De poëtische titel was een wenk naar Lord Chamberlain. Die had een typisch Engelse omgangsregeling getroffen met een nieuw maatschappelijk fenomeen: stripclubs. Hij wilde ze oogluikend toestaan, op voorwaarde dat de naakte dames niet zouden bewegen. Raymond besloot de blootwetten te omzeilen door een privé-club op te richten, de Revuebar. Binnen korte tijd had de club 45.000 leden. Mensen konden aan de deur lid worden. London's only real challenge to Paris, zo adverteerde de francofiel zijn club.

Eenmaal binnen konden de aanwezigen zich vergapen aan de Ding Dong Girls. Philip Larkin dichtte dat zijn landgenoten in 1963 het seksuele geslachtsverkeer ontdekten - tussen het einde van het publicatieverbod van Lady Chatterley's Lover en de eerste elpee van The Beatles - maar vijf jaar eerder was Raymond al met het voorspel begonnen. De autoriteiten gaven zich niet zomaar gewonnen. Regelmatig vielen politieagenten de club binnen, waar ze naakte dames aan bewegende touwen zagen hangen en hun eigen collega's onder de toeschouwers aantroffen. Raymond kreeg uiteindelijk een boete van 5.000 pond, maar daar lag hij geen nacht wakker van. Krantenkoppen als Strip Girl Julie Takes Her Snake to Court waren goede publiciteit.

Winterbottoms film, gebaseerd op Paul Willetts biografie Members Only: the life and times of Paul Raymond vertelt dan ook het van krantenjongen tot miljonair-verhaal, met een vleugje Freud. Raymond werd op 15 november 1925 in Liverpool geboren als Geoffrey Anthony Quinn. Zijn overspelige vader, een vrachtwagenchauffeur, verliet het katholieke gezin toen Geoff vijf was. Hij zou daarna worden opgevoed door drie vrouwen: moeder, grootmoeder en tante. Ze stuurden hem naar een jezuïetencollege, waar hij meer interesse bleek te tonen voor meisjes dan boeken. Op zijn vijftiende ging hij van school om als manusje-van-alles te gaan werken in een katoenfabriek. Zijn eerste en laatste alledaagse betrekking.

Zijn jonge jaren bestaan uit twaalf ambachten, dertien ongelukken. Hij speelde als drummer, probeerde militaire dienst te ontlopen door de mijnen in te gaan, vluchtte die snel weer uit, hield zich verborgen voor de marechaussee, sloot zich na zijn arrestatie alsnog aan bij de luchtmacht, stortte zich op de zwarte markt voor kleding en werkte als helderziende op de pier van Clacton-on-Sea. Om op die laatste plek meer bezoekers te trekken, zette hij naaktmodellen op tafel. Het was zijn eerste stap naar de seksindustrie. De 'on-commerciële' naam Quinn had hij alvast verruild voor het exotische Raymond. Zijn nieuwe initialen pasten bij zijn talent voor zelfpromotie.

Op zoek naar succes vestigde Raymond zich begin jaren vijftig in Londen. Hij noemde zijn burleske show The Festival of Nudes, een knipoog naar The Festival of Britain, dat door de regering was georganiseerd om enig vertier te brengen tijdens de naoorlogse misère. Zijn gloriedagen zou hij in de jaren zestig en zeventig beleven. In zijn theaters werden shows opgevoerd met titels als Wot! No Pyjamas! en Come into my bed , terwijl rijkgeïllustreerde bladen als Men Only en King de kiosken uit vlogen, als ze tenminste niet in beslag waren genomen door de politie. Dat gebeurde soms na klachten van The Responsible Society, een genootschap onder leiding van de Graaf van Longford, door Raymond 'Lord Porn' genoemd.

De charmante, kettingrokende en goedgeklede Raymond was een flamboyante verschijning, al was het maar doordat hij in een gouden Rolls-Royce rondreed. Hij bewonderde Margaret Thatcher. En zij hem; als succesvolle ondernemer. De IJzeren Dame zou zijn etablissementen echter nooit met een bezoek vereren. Haar playboyzoon Mark wel, die in Raymond een sponsor voor zijn autoracehobby vond. Raymond kocht meer en meer onroerend goed en na enkele jaren bezat hij half Soho. In 1987 probeerde hij de voetbalclub Watford te kopen van Elton John. Rond dezelfde tijd bezweek een oude bezoeker van zijn club aan een hartaanval toen een donkere schoonheid in voetbaltenue het podium betrad.

In november 1992 volgde een klap die Raymond nooit te boven zou komen. Zijn dochter Debbie, inmiddels verantwoordelijk voor de uitgeeftak van pornobladen, stierf op 36-jarige leeftijd aan een overdosis. Met zijn twee zonen had hij amper contact. In 1994 deed hij zijn laatste aankoop, een pand op Piccadilly met een oude bioscoop waar ooit zijn film Erotica te zien was geweest. Raymond leefde steeds meer als vermogende kluizenaar (650 miljoen pond) in een penthouse naast de Ritz, terwijl zijn neef het imperium beheerde. Troost vond Raymond in het katholieke geloof. Kort voor zijn dood in 2008 sprak hij de verwachting uit dat hij eerst drie of vier maanden in het vagevuur zou moeten doorbrengen alvorens in de hemel te mogen komen.

King of Soho

The Look of Love leidde tot een langlopend conflict tussen de makers van de film en de 53-jarige Howard Raymond, zoon van Paul Raymond en ondernemer. Howard noemt de film een 'smakeloze en onjuiste interpretatie van het kleurrijke leven van mijn vader.' Raymond jr. kreeg niet alles wat hij wilde, maar hij won in ieder geval een slag. Bij de rechter kreeg hij voor elkaar dat de werktitel (The King of Soho) niet ook de uiteindelijke titel van de film werd. Die naam was de titel van het boek dat hij zelf al had geschreven over zijn vader en zijn familiegeschiedenis en dat ook verfilmd gaat worden.

undefined

Meer over