Rutte vraagt om eendracht rond zijn kabinet

Minister-president Rutte roept 'alle constructieve politici' op om politieke stagnatie te voorkomen als zijn kabinet op 18 maart in de Eerste Kamer aan politiek draagvlak verliest. Hij wil in dat geval op zoek naar nieuwe bondgenoten en doet een dringend beroep op het verantwoordelijkheidsgevoel van de oppositie: 'Ik doe bij deze een oproep. Als minister-president. In het belang van Nederland. Laten we samenwerken!'

Premier Mark Rutte. Beeld epa
Premier Mark Rutte.Beeld epa

Dat zegt Rutte in een interview met de Volkskrant dat zaterdag verschijnt, de dag dat Rutte in Breda de VVD-campagne aftrapt. De regeringspartijen VVD en PvdA trachten de komende weken om een dreigende grote nederlaag bij de provinciale- en senaatsverkiezingen van 18 maart te voorkomen. Zetelverlies in de Eerste Kamer ondermijnt het draagvlak voor het kabinet, dat graag nog twee jaar wil doorregeren. De kans dat VVD en PvdA samen een meerderheid in de Eerste Kamer halen, lijkt erg klein. En ook met de inmiddels vertrouwde gedoogpartners D66, ChristenUnie en SGP halen ze mogelijk niet genoeg zetels. Dan dreigt politieke stagnatie.

In dat geval Rutte denkt Rutte nog lang niet aan capitulatie. Hij voorspelt dat het vermogen om brede coalities te zoeken, bijvoorbeeld rond het aanstaande nieuwe belastingstelsel, nog lang niet is uitgeput. Hij wil de samenwerking desnoods uitbreiden tot zes of zelfs zeven partijen. Hij noemt met name het CDA en GroenLinks. 'Het CDA heeft laten zien dat het kan. Die partij heeft in 91 procent van de gevallen voor het kabinetsbeleid gestemd. GroenLinks hielp ons met de nieuwe studiefinanciering. Ook die partijen zijn bereid op onderdelen steun te geven. Laten we daarmee doorgaan. Laten we met alle constructieve politici de krachten bundelen.'

Wilders

Rutte maakt verder duidelijk dat ook na een jaar de VVD-boycot van de PVV nog van kracht is. De liberalen zullen blijven weigeren in een coalitie samen te werken met de PVV zolang Geert Wilders zijn minder-Marokkanenuitspraak niet herroept. Dat geldt ook als de PVV bij de provinciale verkiezingen of de volgende landelijke verkiezingen de grootste partij wordt. 'Wilders is met die uitspraak een grens overgegaan', aldus Rutte. 'Het was geen kritiek op de islam, hij had het over een hele bevolkingsgroep. Zolang dat niet wordt herroepen, geldt onze blokkade. Dan is en blijft samenwerking op structurele basis niet mogelijk.'

De kans is groot dat Wilders op 18 maart een belangrijke slag slaat in de provincies en de Eerste Kamer. Veel peilingen wijzen hem aan als een van de grote kanshebbers, met VVD en D66, om als grootste partij uit de bus te komen. Door hem uit te sluiten verkleint Rutte de kansen aanzienlijk op het formeren van een nieuwe coalitie met een meerderheid in de Tweede en de Eerste Kamer, al wijst Rutte erop dat vrijwel alle andere grote partijen samenwerking met Wilders al langer uitsluiten. Een kabinet met de PVV is daardoor niet mogelijk.

Wilders deed zijn uitspraken vorig jaar op de uitslagenavond van de gemeenteraadsverkiezingen.: 'Willen jullie minder Marokkanen? Dan gaan we dat regelen.' Een storm van protest, ook binnen de PVV, was het gevolg. Meer dan 6400 mensen deden aangifte tegen de PVV-leider. Het Openbaar Ministerie vervolgt hem nu wegens het aanzetten tot haat en discriminatie. De kans dat Wilders zijn uitspraak herroept lijkt nihil. 'In geen honderdduizend jaar', is steevast zijn antwoord op dat verzoek. 'Ik heb gezegd wat miljoenen mensen denken en vinden.'

Lees morgen in de Volkskrant het interview met premier Mark Rutte: 'Dit is gewoon een waanzinnig gaaf land'.

Premier Mark Rutte tijdens een persconferentie in Nieuwspoort na de wekelijkse ministerraad Beeld anp
Premier Mark Rutte tijdens een persconferentie in Nieuwspoort na de wekelijkse ministerraadBeeld anp
Meer over