nieuwscoronamaatregelen

Rutte bereidt Randstad voor op zwaardere maatregelen

In navolging van de Randstadregio’s gaat de horeca in nog eens acht veiligheidsregio’s vanaf zondag eerder dicht en wordt de groepsgrootte beperkt tot vijftig. Voor de steden Amsterdam, Den Haag en Rotterdam zijn zwaardere maatregelen op komst, zo maakte premier Mark Rutte vrijdag duidelijk.

In mei moet een rotonde voor winkelend publiek bevorderen dat mensen elkaar op afstand passeren. Beeld ANP

Door de nieuwe aanscherpingen mogen cafés en restaurant in nagenoeg alle grote (studenten)steden van Nederland vanaf zondag na middernacht geen nieuwe gasten meer toelaten. Om 01.00 uur moeten de deuren dicht. Alleen Maastricht ontspringt nog de dans. De acht regio's die de extra coronamaatregelen invoeren zijn Groningen, Brabant-Noord (Den Bosch), Brabant-Zuidoost (Eindhoven), Gelderland-Zuid (Nijmegen), Zuid-Holland-Zuid (Dordrecht), Gooi en Vechtstreek (Hilversum), Zaanstreek-Waterland (Zaanstad) en Flevoland (Almere).

Het kabinet heeft het Outbreak Management Team (OMT) daarnaast advies gevraagd over de verontrustende situatie in met name Amsterdam, Rotterdam en Den Haag. Begin volgende week zal duidelijk worden welke aanvullende maatregelen daar nodig zijn. Op zondag zullen de belangrijkste bewindspersonen, enkele topambtenaren en adviseurs als RIVM-topman Van Dissel al informeel crisisberaad houden in het Catshuis. Tegen die tijd zal ook duidelijk zijn of de aanscherpingen in de horeca van vorige week enig effect hebben gehad in de Randstad. Vrijdag wees nog weinig daarop.

 ‘De cijfers zien er ronduit slecht uit’, erkende premier Mark Rutte vrijdag. ‘Het aantal besmettelijke mensen zit nu ruim boven de 100 duizend. Het aantal patiënten op de verpleeg- en ic-afdelingen neemt snel toe. De reguliere zorg staat in verschillende ziekenhuizen alweer onder grote druk. We maken ons zorgen over heel Nederland, maar in de grote steden loopt het aantal besmettingen extra snel op.’

Nieuwe landelijke maatregelen wil Rutte zo lang mogelijk uitstellen, ook al klinkt er veel kritiek op de huidige regionale aanpak. Onder anderen burgemeester Ahmed Aboutaleb van Rotterdam pleitte donderdag voor landelijke ingrepen. Die oproep leidde weer tot chagrijn bij het kabinet.

Economie

De premier wil juist voorkomen dat regio’s waar het coronavirus minder huishoudt ook getroffen worden door nieuwe landelijke aanscherpingen. ‘Het heeft een hoge prijs als je maatregelen gaat nemen ongeacht de situatie in een bepaalde regio. Je beperkt mensen in hun vrijheid en het zal grote schade veroorzaken aan de economie.’

Rutte erkende wel dat de regionale aanpak door alle overleggen met de 25 veiligheidsregio’s, de verantwoordelijke burgemeesters en de afzonderlijke GGD’s ‘iets stroperiger’ verloopt. ‘Het wordt wel beter. We hebben alweer geleerd van vorige week. De maatregelen moeten maximaal effectief zijn en zo min mogelijk schade veroorzaken.’

Een vrijwel verlaten Reguliersbreestraat, eind maart in Amsterdam. Beeld Getty

Volgens de premier wordt er voorlopig niet getornd aan de regionale aanpak. Inmiddels hebben 14 van de 25 veiligheidsregio’s de status ‘zorgelijk’ gekregen. Mogelijk verandert de status voor de regio’s rond de drie grote steden volgende week in ‘ernstig’, het hoogste niveau. 

Schiphol

Rutte blijft erop hameren dat de belangrijkste landelijke maatregel de bekende gedragsregels zijn: 1,5 meter afstand, niet meer dan zes mensen thuis ontvangen, handen wassen en zo veel mogelijk thuiswerken. ‘Uiteindelijk is er maar één maatregel effectief en dat is ons gedrag. Ik ga mensen niet smeken om zich aan die regels te houden. Iedereen is volwassen en heeft zijn eigen verantwoordelijkheid. Wij kunnen alleen maar zo goed mogelijk de feiten vertellen.’

Als mensen hun gedrag niet aanpassen en de zorg weer vastloopt, zullen landelijke maatregelen uiteindelijk wel onvermijdelijk zijn, erkende de premier. Een mondkapjesplicht lijkt desondanks nog steeds ver weg. ‘De meerwaarde van niet-medische mondkapjes in de publieke ruimte is heel beperkt’, herhaalde Rutte. ‘Alleen op plekken waar het heel lastig is om de 1,5 meter te handhaven, zoals het openbaar vervoer of Schiphol, is het verstandig.’ 

In kabinetskringen wordt erop gewezen dat ook in landen waar wel veel mondkapjes worden gebruikt, zoals Spanje en Frankrijk, het aantal besmettingen sterk oploopt. Als het aan Rutte ligt, blijven de scholen open. ‘Er is nooit een virologisch of epidemiologisch advies geweest om scholen te sluiten. Ook in maart wilden we dat niet.’

Meer over