Russische diamant zal weer schitteren

Rusland wil vijf schaatsmedailles op de Spelen in Sotsji veroveren. Coach Poltavets weet wat hem te doen staat.

Vier uur slaap per nacht, zijn ogen gingen eraan. Er was geen andere weg dan alles op alles te zetten. Zo werd het afgetakelde Russische schaatsen de voorbije drie jaren stevig bij de hand genomen door een gevluchte Oekraïner die sinds 1994 in Nederland woont, Kosta Poltavets.

De coach, uit Heerenveen, heeft in het vierde jaar van zijn contract met de Russische schaatsbond het meeste werk achter de rug en zijn doelen concreet in het oog gekregen. De uitkomst van het vierjarenplan was in oude Sovjet-stijl al eerder besproken.

'Bij mijn eerste ontmoeting met de sportminister Moetko van Rusland, in september 2010 in Moskou, ging het al over vijf olympische medailles. Ik had mijn ploeg drie maanden gezien. Ik zag Skobrev, Fatkoelina, Sjisjkova. De huidige wereldkampioen, Joeskov, was er dat eerste jaar nog niet eens bij. Ik zei dat naar mijn inschatting vijf medailles in Sotsji mogelijk waren.

'Zoals Nederland nu over negen medailles spreekt, is het in Rusland vijf voor het langebaanschaatsen. Aan die doelstelling wordt niet getornd. Het wordt ook niet opgewaardeerd. Ik heb er van het eerste begin in geloofd. Ik had een jonge sprinter, Koeznetsov, die reed 36,1 op de 500 meter. Dat wordt 34 laag heb ik hem voorspeld. Ik zag hem bewegen. Ik wist genoeg.'

De import-Fries verblijft 240 dagen per jaar in het buitenland. Hij heeft vreselijk veel energie gestoken in de verbouwing van het Russische schaatsen. 'Ik sliep de eerste twee jaar maar vier uur per nacht. Dat heeft mij m'n ogen gekost. Ik draag een bril. Nu is het weer zeven uur nachtrust. Ik heb van chaos structuur gemaakt.'

Poltavets kwam met zijn Nederlandse kennis naar Rusland. 'Ik heb altijd bij de allerbeste ploegen van de wereld gewerkt. Vier jaar bij het DSB van Jan Bos en Ids Postma, vijf jaar bij TVM, het team van Sven Kramer. Ik zal niet ontkennen dat mijn ploeg is gevormd naar het model van TVM, dat is de basis. We werken met twaalf begeleiders op dertien schaatsers.'

Hij heeft zijn eigen inbreng in de teamaanpak. 'Ik ben breed georiënteerd. Schaatsen loopt nog altijd een beetje achter op triatlon, mijn sport, op atletiek en wielrennen. Wij moeten leren van die sporten. Ik heb geen adviseurs uit die andere sporten kunnen aantrekken. Ik doe dat zelf, vanuit mijn achtergrond als triatleet.'

De eerste stappen in de restauratie van het Russische schaatsen gingen snel. 'Van chaos naar structuur gaat vlot. Kwestie van de goede mensen vinden en op de juiste plaats neerzetten. Ik heb ze voor 95 procent zelf uitgezocht, zelfs de sportpsycholoog. Die hadden we nodig. Dat is de korte termijn.

'Daarna wordt het als het slijpen van een diamant. Dat vraagt meer tijd. Dat is de lange termijn. Ik wil creativiteit van mijn mensen. Ik wil ook dat ze multispecialist worden. Dat een schaatstechnicus ook kan bijdragen aan de krachttraining.'

Hij zelf is multifunctioneel. 'Als schaatser liever mij hebben als mentaal begeleider, dan neem ik dat over van de psycholoog.' Hij is teammanager, selectieheer, techniektrainer en videobewerker. 'Ik doe veel voor. Maar vind dat mijn mensen het daarna moeten overnemen. Ik houd zaken niet in eigen hand. Ik stuur bij.'

Hij werkt in de aanloop naar de Olympische Winterspelen van Sotsji met een haast onbeperkt budget. 'De bondsvoorzitter gaat daarover. Dat is Alexei Kravtsov. Hij is de mecenas. In Rusland werkt veel volgens het systeem van mecenaat. Iemand die vanuit zijn goede wil, zijn goodwill, een ontwikkeling wil in iets dat hem lief is.

'Ik vind het een mooi model waar Nederland ook naar zou moeten kijken. Het is goud waard. Bij de ene bond loopt het beter dan de andere. President Poetin stimuleert dat ook. Dat valt niet te ontkennen.'

Rusland werd bij de Winterspelen van Vancouver elfde in het medailleklassement, één plaats achter Nederland. Poetin begon toen het herstel. 'Ik zie in sporten als atletiek en zwemmen dat Rusland op de weg terug is naar de positie van machtig, groot sportland. Dat doet mij plezier. Het deed mij en mijn vrouw, zij was wereldkampioen trampoline, pijn toen de structuur waarin wij zijn opgegroeid kapot ging.

'Wij keken naar allemaal aparte landen, naar Oekraïne, Wit-Rusland, Rusland. Wij snapten daar niks van. Nu komt Rusland terug. Het is een kwestie van imago en de inzet van Poetin. Het kweekt patriottische gevoelens. Voor mij is dat moeilijker. Want ik woon al twintig jaar in Nederland. Ik voel mij Nederlander.

'Sport is kosmopolitisch geworden. Is Chelsea nog Engels? Van wie is die club? Van Russen. Canadezen ijshockeyen in Rusland en Russen in Canada. Dat is de sportwereld van nu. Hiddink traint onze voetballers.'

Op het olympische schaatstoernooi treden in februari de gladiatoren aan. De vergelijking is van Poltavets. Het lijkt aan te komen op een duel tussen Sven Kramer en Denis Joeskov op de 5 kilometer. In kleine kring heeft de coach gezegd te vertrouwen op een overwinning van Joeskov. In de openbaarheid is hij cryptischer. 'De Sovjet-Unie was ooit een groot en machtig land. Dat nooit kapot leek te kunnen gaan. Wat gebeurde er? Inderdaad.'

Hij komt met een voorbeeld uit zijn eigen TVM-jaren. 'Sven was een klein jochie toen hij bij TVM kwam. Carl Verheijen was veel beter. Maar stap voor stap ging Sven hem voorbij. Zo heb ik het gezien met Joeskov die nu Skobrev voorbij is. Dat is niet te stoppen. Dat is ook het mooie van sport.'

undefined

Meer over