Nieuws

Rusland hervat aanval op staalfabriek en maakt zich op voor ‘overwinningsparade’ in Marioepol

Russische troepen hebben vrijdag opnieuw het laatste bolwerk van de Oekraïners in Marioepol, de staalfabriek Azovstal, gebombardeerd. Volgens de Oekraïense autoriteiten is Moskou erop gebrand de havenstad volledig in handen te krijgen vóór 9 mei, wanneer Rusland de overwinning op nazi-Duitsland viert.

Bert Lanting
Rook stijgt op na Russische bombardementen op de staalfabriek Azovstal in Marioepol, op 5 mei 2022. Beeld Reuters
Rook stijgt op na Russische bombardementen op de staalfabriek Azovstal in Marioepol, op 5 mei 2022.Beeld Reuters

‘Het mooiste geschenk voor een heerser is het hoofd van zijn tegenstander’, zei Oleksi Arestovitsj, een adviseur van de Oekraïense president Zelenski. ‘Ze willen dit heel graag, maar we moeten nog maar zien of ze erin slagen.’

Rusland zou ook bommenwerpers hebben ingezet om het complex te bestoken. In de ondergrondse tunnels en schuilkelders van de fabriek zouden nog tweeduizend Oekraïense militairen zitten, onder wie een groot aantal gewonden. Volgens de Oekraïense autoriteiten zouden er ook nog ongeveer tweehonderd burgers vastzitten in het complex.

VN-chef António Guterres maakte donderdag bekend dat het de Verenigde Naties en het Rode Kruis gelukt was om nog eens vijfhonderd burgers te evacueren uit de staalfabriek en Marioepol. Maar als gevolg van de gevechten rond het complex is het onduidelijk of nieuwe evacuatiepogingen kunnen doorgaan.

President Poetin gaf zijn minister van Defensie Sergej Sjojgoe onlangs nog het bevel de fabriek niet te bestormen, maar het complex hermetisch af te sluiten. Kennelijk heeft het Kremlin nu toch besloten een poging te doen om het bolwerk in te nemen.

Volgens de Oekraïense autoriteiten wil Rusland aanstaande maandag ter gelegenheid van de 9de mei niet alleen in Moskou, maar ook in Marioepol een overwinningsparade houden. Eerder hadden leiders van de pro-Russische separatisten dat al aangekondigd. In delen van de stad zijn ploegen arbeiders reeds begonnen met puinruimen, terwijl borden met Oekraïense straatnamen worden vervangen door borden in het Russisch.

Oekraïense be­weg­wij­ze­ring wordt vervangen door borden in het Russisch langs de weg naar Marioepol. Beeld AFP
Oekraïense be­weg­wij­ze­ring wordt vervangen door borden in het Russisch langs de weg naar Marioepol.Beeld AFP

Opvallend is ook dat een naaste adviseur van Poetin, Sergej Kirijenko, eerder deze week een bezoek bracht aan Marioepol. Daar woonde hij de onthulling bij van een standbeeld van een bejaarde Oekraïense vrouw met de Sovjet-vlag. De vrouw, ‘baboesjka Anja’, is in Rusland een beroemdheid geworden nadat zij een groepje militairen met de rode vlag had verwelkomd in haar dorp. Het bleken echter geen Russen te zijn, maar Oekraïense militairen.

Kremlinwoordvoerder Dmitri Peskov zei vrijdag niet te weten of er maandag inderdaad een overwinningsparade zal worden gehouden in Marioepol. Maar hij verzekerde dat ‘de tijd zal komen om de Dag van de Overwinning in Marioepol te vieren’.

Het Kremlin ontkende wel pertinent dat president Poetin van plan is om Oekraïne officieel de oorlog te verklaren op de Dag van de Overwinning. Tot nog toe spreekt Moskou nog steeds van een ‘speciale militaire operatie’. Een oorlogsverklaring zou Poetin de mogelijkheid geven ook dienstplichtige soldaten in te zetten in Oekraïne. Momenteel mogen er, althans op papier, alleen beroeps- en contractmilitairen naar Oekraïne worden gestuurd.

Oekraïne meldde vrijdag dat het opnieuw een Russisch oorlogsschip zou hebben geraakt met een Neptunus-raket. Het zou om een fregat van het type Boerevestnik gaan, die voor de kust van Oekraïne bij Slangeneiland in brand zou staan. Maar er is nog geen bevestiging uit onafhankelijke bron. Vorige maand bracht Oekraïne het vlaggenschip van de Russische Zwarte Zeevloot, de kruiser Mosvka, tot zinken met twee raketten.

Meer over