Nieuws

Rijkste vrouw van Afrika moet 442 miljoen euro terugbetalen

Isabel dos Santos, dochter van de Angolese oud-president, moet haar aandelen van het Angolese staatsoliebedrijf Sonangol teruggeven. Dat heeft het Nederlands Arbitrage Instituut bepaald. Het bezit stond geparkeerd bij een brievenbusfirma in Nederland.

Isabel dos Santos. Beeld Mikhail Metzel/TASS
Isabel dos Santos.Beeld Mikhail Metzel/TASS

Volgens het vonnis, dat in handen is van het Financieel Dagblad, heeft Dos Santos zich verrijkt met Angolees staatsbezit. De betreffende aandelen in het staatsoliebedrijf zijn in 2006 op corrupte wijze verworven door middel van ‘kleptocratische transacties’. Het bezit is zo’n 422 miljoen euro waard.

Dos Santos sluisde de aandelen naar Nederland door via het bedrijf Exem, dat voorheen op naam stond van haar Congolese echtgenoot Sindika Dokolo. Hij overleed eind vorig jaar bij een duikincident in Dubai. Nu is het bedrijf feitelijk van Dos Santos, aldus het vonnis.

Vorig jaar bleek al uit onderzoek van het Internationaal Consortium van Onderzoeksjournalisten (ICIJ) dat het miljardairs-echtpaar in het afgelopen decennium meer dan vierhonderd bedrijven in 41 landen heeft opgezet. Die sloten bij elkaar voor miljarden euro's contracten met de Angolese staat. Dit gebeurde allemaal in de tijd dat de vader van Isabel nog president van Angola was.

José dos Santos heerste van 1979 tot 2017 over Angola. In die jaren groeide het land uit tot een van de belangrijkste olieproducenten van Afrika, maar kelderde tegelijkertijd op de wereldwijde corruptie-ranglijsten. De bevolking zag weinig van de vergaarde rijkdom terug.

Isabel presenteerde zich tijdens de ambtstermijn van haar vader als een succesvolle zakenvrouw. Ze was onder meer actief in de telemarketing, banksector en de diamantenindustrie. Ook verwierf ze veel aandelen van bedrijven in Portugal, de voormalige kolonisator van Angola. Maar min of meer al haar transacties kwamen voort uit corruptie, stelde zakentijdschrift Forbes in 2013 al.

De tegenslagen begonnen toen vader Dos Santos in 2017 aftrad. De nieuwe Angolese president João Lourenço riep uit de corruptie in het land aan te willen pakken. Dochter Isabel werd uit haar functie verheven bij het staatsoliebedrijf Sonangol, waar ze een jaar eerder door haar vader als baas benoemd was. In 2019 zijn veel van haar bezittingen in Angola bevroren. Dos Santos en haar man zijn aangeklaagd voor het verduisteren en witwassen van Angolees staatsgeld.

Forbes schreef eerder dit jaar dat Dos Santos op dit moment door alle bevriezingen vermoedelijk geen miljardair meer is. Maar rijk is ze nog wel. Ze bezit nog steeds een privé-eiland in Dubai, waar ook een jacht ligt ter waarde van zo’n 30 miljoen euro.

Dos Santos heeft aangegeven het oordeel van het Nederlandse tribunaal te zullen aanvechten. Ze zegt slachtoffer te zijn van een politieke heksenjacht in Angola.

Meer over