Republikeinen blokkeren andere partijfinanciering

De Republikeinse meerderheid in de Amerikaanse Senaat heeft dinsdag een ingrijpende hervorming van de wetten op de financiering van verkiezingscampagnes geblokkeerd....

Van onze correspondent

Oscar Garschagen

WASHINGTON

Sinds de presidents- en Congresverkiezingen van 1996, de twee duurste campagnes in de geschiedenis van de VS, is in Washington grote beroering ontstaan over wat 'het kopen van politieke invloed' wordt genoemd. Maar Democraten en Republikeinen, en Republikeinen onderling, kunnen het niet eens worden over het indammen van de ongereguleerde donaties van bedrijven, vakbonden en andere maatschappelijke instellingen aan de politieke partijen. Rechtstreekse giften aan kandidaten zijn sinds het Watergate-schandaal (1972) aan strenge normen gebonden, maar aan de geheime bijdragen aan politieke partijen - zogenoemd 'zacht geld' - worden geen limieten gesteld.

McCain en Feingold wilden al het 'zachte geld' verbieden. Volgens de Republikeinse senator McConnell uit Kentucky is dat in strijd met de grondwet, in het bijzonder met de amendementen over de vrijheid van meningsuiting.

Meerderheidsleider Lott weigert bovendien aan het wetsvoorstel van zijn partijgenoot McCain mee te werken. Volgens Lott, de machtigste politicus in het Congres, zijn hervormingen alleen maar aanvaardbaar als de rol van de vakbeweging in de campagnes van Democraten wordt beperkt. Vakbonden gebruiken contributies van leden voor het steunen van Democratische campagnes. Dat betekent dat Republikeinse vakbondsleden zonder dat zij daar iets aan kunnen doen Democraten steunen.

Parallel aan het debat in de Senaat worden in beide huizen van het Congres hoorzittingen gehouden, die zich toespitsen op de fondsenwervingsactiviteiten van president Clinton en vice-president Gore. Clinton en Gore waren in '95 en '96 bijzonder actief en hebben volgens de Republikeinen verkiezingswetten overtreden.

De meest recente ophef gaat over videobanden van de koffierondes die Clinton hield met potentiële geldschieters. Het bestaan van die banden, waarop overigens niets illegaals lijkt te gebeuren, werd het afgelopen weekeind ontdekt. De Republikeinen onder leiding van senator Fred Thompson zien de plotselinge vondst van de banden in de archieven van het Witte Huis als het zoveelste bewijs dat Clinton en Gore het onderzoek dwarsbomen. Volgens de president was er een 'eerlijke fout' gemaakt door zijn staf, die, zo gaf hij toe, eerder had moet weten dat de banden bestonden. Zelf was hij het bestaan van die banden totaal vergeten.

Het organisatorische brein achter de campagne van Clinton en Gore, voormalige plaatsvervangend chef-staf Harold Ickes, zal vandaag worden verhoord over de fondsenwervingsactiviteiten van de president. Ickes nam gisteravond tijdens een openingsverklaring geen blad voor de mond en beschuldigde de Republikeinen van een heksenjacht omdat zij de presidentsverkiezingen hebben verloren.

'Deze hoorzittingen, die tot doel hebben de president en vooral vice-president Gore te beschadigen, zouden nooit hebben plaatsgevonden als er nu Republikeinen in het Witte Huis hadden gezeten', aldus Ickes. Hij voegde eraan toe dat Clinton en Gore precies hetzelfde hebben gedaan als de Republikeinse presidenten Reagan en Bush.

Als gevolg van het tumult dreigt vice-president Gore, potentieel kandidaat in 2000, beschadigd te raken en moet Clinton een groot deel van zijn tijd besteden aan damage-control. Een bijeenkomst maandag over het broeikaseffect werd in de VS overschaduwd door de rel over geld en politiek.

Meer over