Regering wankelt na bosbranden bij Athene

Woedende Grieken en vrijwel alle media verwijten de premier dat staat en burgers slecht waren voorbereid.

Nu de bosbranden rond Athene zijn geblust, steekt de discussie over de verantwoordelijkheid van de Griekse regering de kop op. De volkswoede over de branden betekent mogelijk het einde voor de reeds verzwakte regering van premier Kostas Karamanlis.

Tot maandag, toen de vlammen nog dreigden en uitgeputte brandweerlieden nog zwoegden, hielden de media en oppositiepartijen zich op de vlakte, uit angst van lijkenpikkerij beschuldigd te worden. Maar dinsdag was het vuur geblust, op twee brandhaarden na (in havendorp Porto Germeno en op het eiland Evia), en barstte de kritiek los.

De zowat negentig branden die sinds vrijdag in de dorpen en voorsteden rond Athene hebben gewoed, legden zeker 21 duizend hectare pijnboombossen, olijfboomgaarden en akkerland in de as alsmede 150 huizen. Het is de zwaarste brand sinds de ‘zwarte zomer’ van 2007, toen enorme bosbranden op de Peloponnesus zeventig levens eisten.

Destijds kwam Nea Dimokratia, de conservatieve partij van premier Karamanlis, er relatief goed vanaf. Door schadevergoedingen uit te delen en plannen voor de preventie van bosbranden aan te kondigen won de partij de vervroegde verkiezingen.

Dit keer zal Karamanlis niet zo makkelijk wegkomen. ‘Het lijdt geen twijfel dat de regering de gevolgen zal ondervinden van de branden, want ze heeft geen lessen getrokken uit het verleden’, zei politiek analist Georges Sefertzis tegen het persbureau AFP.

De Griekse afdelingen van Greenpeace en WWF bevestigen dat van de in 2007 beloofde hervormingen niets is terechtgekomen. Er zijn niet meer blusvliegtuigen of -helikopters aangekocht, en de onderbezetting in de brandweerkorpsen is nog altijd even groot. In maart protesteerden brandweerlieden op het Plein van de Grondwet in Athene tegen die onderbezetting. Voor vrijdag is een demonstratie tegen de aanpak van de branden aangekondigd.

Ook zijn er geen brandgangen aangelegd in de bossen, is de illegale vuilstort niet aangepakt en is de coördinatie van de brandweerkorpsen niet verbeterd. Daardoor moesten de afgelopen dagen burgemeesters op de Griekse televisie smeken of de brandweer ook naar hun brandende dorpen kon komen.

Funest is dat het kadaster in Griekenland nog steeds niet functioneert, wat de weg openlaat voor criminele speculanten, die brand stichten om daarna een bosgebied te kunnen bebouwen. Volgens veel Grieken is dat ook dit keer de oorzaak van de branden.

De Griekse media waren dinsdag dan ook vlijmscherp over de regering. Zelfs de regeringsgezinde krant Kathimerini kopte dinsdag op de voorpagina: ‘Fatale fouten en nalatigheden – de staat en de burgers waren weer niet voorbereid’. Eronder een schrijnende luchtfoto van een zwartgeblakerd Attica, de regio rond Athene.

Het is dus niet de vraag óf, maar wanneer de regering valt. In juni leed regeringspartij Nea Dimokratia, verzwakt door de economische crisis en corruptieschandalen, een nederlaag bij de Europese verkiezingen. De winnaar, de socialistische oppositiepartij PASOK van Georgios Papandreou, stuurt nu aan op vervroegde verkiezingen.

Verwacht wordt dat de regering voorlopig het imago probeert te redden door enkele ministers te vervangen en de kritiek als opportunistisch af te schilderen. Tijdens een bezoek aan de brandweer gaf premier Karamanlis al een voorproefje. ‘Sluit uw oren voor degenen die alles van op veilige afstand proberen te bekritiseren’, zei hij.

Blusheli's pikken water op ter bestrijding van de bosbranden in Athene. (AFP) Beeld AFP
Blusheli's pikken water op ter bestrijding van de bosbranden in Athene. (AFP)Beeld AFP
Meer over