Regen

JEAN-PIERRE GEELEN

Weet u wie dit is?'

'Nee. Je zou zeggen een popzanger', antwoordde studiogast Bart Luirink, hoofdredacteur van ZAM Magazine, bij aanvang van de Mandela-herdenking, live uitgezonden door de NOS.

Wel zo eerlijk. 'Waar het kan, zullen we de gasten benoemen', sprak presentator Rik van de Westelaken beheerst wanhopig bij de aankomst van de talloze wereldleiders en andere prominenten die de overledene hebben gekend of in elk geval ontmoet. Dat viel nog niet mee. 'Dit is volgens mij Haakon van Noorwegen'. Maar misschien ook wel niet.

Naast Luirink was ook acteur Kenneth Herdigein te gast in de studio, de avond ervoor ook al Mandelakenner bij Pauw & Witteman. Hij had Mandela niet zozeer ontmoet, hij wás hem zelf. In de musical Amandla! Mandela!, wel te verstaan - voor televisie voldoende basis om de herdenkingsplechtigheid te mogen becommentariëren.

Het regende pijpenstelen en de plechtigheid wilde maar niet beginnen: nog slechts een kwart van het stadion was gevuld. Maar ja: 'Zeventig wereldleiders, maal tien bodyguards - dat gaat niet een, twee, drie', legde correspondent Bram Vermeulen uit.

De kijker kon zich intussen vermaken met een hogere vorm van sterrenkijken. Daar zaten de Clintons, alledrie. George Bush, Jimmy Carter, Bono, Tutu. En Barack Obama, die demonstratief de hand schudde van Raul Castro, de leider van Cuba.

De eindeloze reeks sprekers vergde veel te veel tijd om boeiende televisie te maken, maar er zaten mooie momenten in die het obligate overstegen. Ze kwamen herhaaldelijk voorbij in de samenvattingen. De verontschuldiging voor de zware regen, die voor de gelegenheid van extra betekenis werd voorzien: 'Het is ons niet gelukt die tegen te houden. Maar zo zou Mandela het gewild hebben. Als het regent op je begrafenis betekent het een welkom door de goden en dat de poort van de hemel openstaat.' Daarentegen moet de 'regen van verdriet en herdenking' en de frase 'Een regenboog vult ons hart' worden bijgeschreven tot de rouwkitsch.

Het fluitconcert bij het vallen van de naam van de huidige president Zuma stak schril af bij de verwelkoming van Barack Obama. Zijn toespraak was het onbetwiste hoogtepunt, 's mans allergrootste talent lijkt te bestaan uit het beroeren van de massa met het woord en de voordrachtskunst. Door Mandela wilde hij 'een beter mens zijn', hetgeen hij behendig strategisch demonstreerde door de hand te schudden van Raul Castro, de leider van het verfoeide Cuba. Obama bedankte het Zuid-Afrikaanse volk voor 'het delen van Mandela met ons'.

In de studio in Hilversum zaten toen, na uren, nog steeds de twee gasten. Veel hadden zij nog niet gesproken. Wijzer werd je er dan ook nauwelijks van.

En toch was dat bepaald niet erg. Een rondgang langs andere zenders leerde dat het daar nauwelijks beter was. Waar de NOS ervoor had gekozen de beelden 30 seconden te vertragen om de toespraken vlot en degelijk te laten vertalen, zaten Duitse kijkers - gewend aan de eeuwige nasynchronisatie - weer eens vast aan een live gesproken vertaling door een tolk.

Op zowel de BBC als bij de VRT ratelden de commentatoren lustig door sommige sprekers heen.

Twan Huys had, zei hij 's avonds in DWDD, Bill Clinton op de tribune zien knarsetanden: 'Dit is toch een moment, voor een president'. Dat was knap van Twan. Misschien had hij gelijk. Conclusie na dag rouwen: in eigen land zit het hem tegen, maar de herdenking van Mandela was de herrijzenis van Obama.

undefined

Meer over