nieuwswereld natuur fonds

Rapport: WWF niet medeplichtig aan moord en mensenrechtenschendingen

Natuurbeschermings-ngo World Wide Fund for Nature (WWF, moederorganisatie van het Wereld Natuur Fonds) is niet medeplichtig aan moord en andere mensenrechtenschendingen door parkwachters die zij betaalt en ondersteunt, maar was wel nalatig met toezicht.

Een antistroperij ranger in een natuurpark in Kenia. Elk jaar komen tientallen rangers in confrontaties met stropers om het leven.Beeld EPA

Dat stelt een onafhankelijke onderzoekscommissie van experts, voorgezeten door rechter Navi Pillay, voormalig Hoge Commissaris voor de Mensenrechten van de Verenigde Naties, in een langverwacht rapport dat dinsdag werd gepubliceerd.

WWF stelde de commissie vorig jaar in nadat de Amerikaanse nieuwssite Buzzfeed beschuldigingen publiceerde dat WWF in de strijd tegen stroperij in Centraal-Afrika, India en Nepal paramilitaire eenheden zou betalen en uitrusten die zich schuldig maken aan mensenrechtenschendingen jegens inheemse volkeren.  Zo zouden stamleden bij antistroperij-acties worden geslagen, gemarteld, gevangengezet en zelfs gedood.

De commissie pleit WWF van de belangrijkste beschuldigingen vrij. De parkwachters en ecoguards die zich schuldig zouden hebben gemaakt aan de gewraakte excessen zijn in dienst van lokale overheden, niet van WWF. Ook is er geen bewijs dat medewerkers van WWF leiding hebben gegeven aan misstanden, eraan hebben meegedaan of deze aangemoedigd. En ze hebben geen zware wapens gefinancierd of geleverd.

Toch is de commissie ook kritisch op de ngo. Die gaat weliswaar prat op strenge interne richtlijnen op het gebied van mensenrechten, maar past deze niet altijd adequaat en transparant toe, met name niet in onrustige Afrikaanse landen als de Centraal-Afrikaanse Republiek, Democratische Republiek Congo en Kameroen. Zo moet WWF beter met risico’s en klachten omgaan en overheden durven aanspreken op misstanden die ze constateert. Te meer daar de parkwachters  die ze betaalt en ondersteunt in dienst zijn van die overheden.

Criminele netwerken

De gewraakte excessen hangen samen met de enorme verharding die de strijd tegen wildlife crime afgelopen 15 jaar heeft ondergaan. In de illegale handel in dierlijke producten als ivoor en hoorn gaan wereldwijd miljarden euro’s om. Stroperij is het domein geworden van criminele netwerken die zware wapens en helikopters inzetten waartegen parkwachters vaak weinig kunnen beginnen. Elk jaar komen tientallen rangers in confrontaties met stropers om het leven. Dit leidt op zijn beurt tot professionalisering en militarisering van de natuurbescherming.

‘We vinden het verschrikkelijk wat de slachtoffers is aangedaan’, zegt directeur Kirsten Schuijt van WWF Nederland in een verklaring. ‘Mensenrechtenschendingen zijn voor ons onacceptabel en gaan tegen alles in waar wij voor staan. Daarom moest dit tot op de bodem worden uitgezocht. Uit het rapport blijkt dat WWF-medewerkers niet betrokken zijn geweest, maar we moeten nog meer doen om ervoor te zorgen dat onze partners de mensenrechten te allen tijde respecteren. Zeker in politiek instabiele regio’s.’

Afgelopen periode heeft WWF de interne organisatie al flink verbeterd, aldus Schuijt. ‘Door goed te luisteren naar de lokale bevolkingsgroepen en onze invloed in te zetten worden hun rechten beter beschermd. Want natuurbescherming werkt alléén als de mensen die in de gebieden leven volledig betrokken zijn.’

Critici zijn niet tevreden. Volgens Survival International, een ngo die opkomt voor de belangen van inheemse volkeren en al jaren kritiek heeft op WWF, pleit het rapport WWF niet vrij. WWF wist van de misstanden maar bleef betrokken eenheden toch ondersteunen, zonder de problemen aan te pakken. Ook zouden enkele ernstige incidenten in het rapport ontbreken. Niet vreemd, aldus Survival, omdat het grondwerk voor de commissie werd gedaan door het Britse advocatenkantoor Kingsley Napley, specialisten in reputatiemanagement. 

Volgens WWF was het rapport niet op de incidenten gericht, maar op de rol die WWF rond de beschuldigingen speelde, en zijn alle aantijgingen in de landen zelf aan de autoriteiten doorgespeeld en onderzocht.

Natuurbeschermingsorganisatie ernstig in verlegenheid gebracht

Natuurbeschermingsorganisatie WWF is ernstig in verlegenheid gebracht door beschuldigingen dat zij in de strijd tegen de stroperij paramilitaire eenheden financiert en uitrust, die zich schuldig zouden maken aan mensenrechtenschendingen jegens inheemse volkeren. Lees ons nieuwsbericht van vorig jaar. 

Meer over