Radicale partijen winnen in Noord-Ierland

Radicale partijen stevenen af op een verkiezingsoverwinning in de Britse provincie Noord-Ierland. De twee gematigde partijen lijden verliezen, meldde de Britse omroep BBC vrijdagmiddag....

De twee belangrijkste en radicaalste politieke tegenpolen in Noord-Ierland moeten blijkens de uitslagen van de woensdag gehouden parlementsverkiezingen een manier vinden om samen te regeren. De Britse bewindsman verantwoordelijk voor Noord-Ierland, Peter Hain, heeft vrijdag beklemtoond dat ze tot en met 25 maart de tijd hebben om hier uit te komen.

'Historische kans'
De Britse en de Ierse regeringsleider, respectievelijk Tony Blair en Bertie Ahern, zeiden vrijdag toen de laatste stemmen werden geteld dat de Noord-Ieren ‘de historische kans moeten grijpen om een regionale regering te herstellen’. Politiek doel van het herstel van een regionale regering is dat unionisten en republikeinen samen regeren.

De verstokte unionisten onder dominee Ian Paisley kregen ruim 30 procent van de stemmen. Ze vormen met 36 parlementsleden de grootste groepering in de 108 zetels tellende Noord-Ierse assemblee.

De vooral protestantse unionisten willen de banden met het Verenigd Koninkrijk zo nauw mogelijk houden. De overwegend rooms-katholieke republikeinen in Noord-Ierland willen dat de provincie bij de republiek Ierland wordt gevoegd. De felste, en lange tijd de gewelddadigste, republikeinse beweging is Sinn Fein (Wij Onszelf). Die werd woensdag tweede met ruim 26 procent en krijgt 28 zetels.

Paapse horden
Het is nu aan veteraan Paisley (80) om premier te worden van een coalitieregering met de in zijn ogen terroristische paapse horden van Sinn Fein.

Maar de daarvoor geschikte gematigden in Noord-Ierland, die aan de wieg stonden van het op Goede Vrijdag 1998 begonnen vredesproces, komen hier niet voor in aanmerking. Zij behaalden eenvoudig te weinig zetels, zoals de Ulster Unionisten (UUP) met achttien zetels en de overwegend republikeinse, sociaaldemocratische SDLP met zestien zetels.

Aartsvijanden
Beide verloren kiezers ten gunste van Paisley's Democratische Unionisten (DUP) en Sinn Fein. De bejaarde Paisley lijkt niet de man om samen met zijn republikeinse aartsvijanden een coalitie te smeden. Maar misschien doet hij onder druk een poging. In Ierland is tenslotte erg veel veranderd sinds Paisley in 1971 zijn DUP oprichtte.

De Ierse republiek is al lang niet meer een aartsconservatieve, arme katholieke uithoek van Europa. Het is een economische koploper. De Britse belastingbetaler moet tegelijkertijd vermogens pompen in het economisch en politiek verstarde Noord-Ierland. Daar neemt ondertussen de kerkelijkheid af en de pro-Britse protestanten verliezen als bevolkingsgroep de meerderheid in Noord-Ierland, dat ooit speciaal voor hen werd afgebakend.

Meer over